Khó thở do phổi tắc nghẽn mạn tính

TP HCMÔng Tám, 65 tuổi, không nhập viện điều trị đợt cấp phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) mà ở nhà dùng thuốc và khí dung, hai ngày sau khó thở, giảm oxy máu.

Cấp cứu tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, độ bão hòa oxy trong máu (SpO2) của ông Tám chỉ còn 86% (bình thường từ 95% trở lên). Ông thở nhanh, phải gắng sức để hô hấp, xuất hiện nhiều tiếng ran bất thường ở hai phổi, được hỗ trợ oxy.

Số lượng bạch cầu tăng 18.360 tế bào/µL phản ánh tình trạng nhiễm trùng. Chỉ số CRP đạt 20 mg/L, cao gấp khoảng 4 lần giới hạn trên của mức bình thường. Hình ảnh X-quang ngực ghi nhận dày thành phế quản, tổn thương xơ hóa và ứ khí ở hai phổi - đặc điểm ở người bệnh phổi mạn tính kéo dài. Người bệnh có tiền sử COPD nhóm E (nhóm nguy cơ cao nhất xuất hiện đợt cấp, dễ suy hô hấp), tăng huyết áp, đái tháo đường type 2 và di chứng lao phổi cũ.

BS.CKII Mã Thanh Phong, Trưởng đơn vị Hô hấp, khoa Nội Tổng hợp, chỉ định điều trị bằng thuốc giãn phế quản khí dung, corticoid, kháng sinh và thuốc long đàm, kiểm soát bệnh nền đi kèm. Kết quả cấy đàm xác định vi khuẩn Escherichia coli là tác nhân gây viêm phổi. Dựa trên kết quả kháng sinh đồ, bác sĩ điều chỉnh phác đồ kháng sinh phù hợp hơn. Tình trạng ho, khò khè và khó thở của bệnh nhân giảm dần, được xuất viện sau một tuần.

COPD là bệnh lý khiến đường thở hẹp dần theo thời gian, gây ho kéo dài, khạc đàm và khó thở. Người bệnh được phân nhóm dựa trên triệu chứng, nguy cơ xuất hiện các đợt cấp. Đợt cấp là tình trạng các triệu chứng hô hấp đột ngột nặng lên so với thường ngày, khiến người bệnh khó thở nhiều hơn, chức năng phổi có thể suy giảm nhanh.

Bác sĩ Phong, người mắc bệnh COPD thường nghĩ chỉ cần tăng số lần khí dung hoặc tiếp tục dùng thuốc tại nhà khi khó thở xuất hiện. Thực tế, thuốc có vai trò kiểm soát bệnh nhưng không thể thay thế việc đánh giá y khoa trong các đợt cấp. Khi bác sĩ khuyến cáo nhập viện, điều đó đồng nghĩa người bệnh đã có nguy cơ diễn tiến nặng và cần được theo dõi sát.

COPD là bệnh mạn tính cần được quản lý lâu dài. Khi xuất hiện các dấu hiệu như khó thở tăng nhanh, ho nhiều hơn, đàm đổi màu, khò khè kéo dài hoặc giảm oxy máu, người bệnh cần khám ngay.

Nhật Thành

*Tên người bệnh đã được thay đổi