Kryzys humanitarny i geopolityczny w Cieśninie Ormuz

Rzeczniczka komisarza, Shabia Mantoo, wezwała rządy, armatorów oraz wszystkie zaangażowane strony do zapewnienia marynarzom ochrony. Podkreśliła, że konieczne jest zagwarantowanie im dostępu do pomocy konsularnej, dostaw żywności i innych niezbędnych usług, a także zorganizowanie ich ewakuacji.

Międzynarodowa Organizacja Morska rozpoczęła akcję ewakuacyjną miesiąc temu. Początkowo pomocy potrzebowało około 11 tys. marynarzy, jednak według najnowszych danych na statkach nadal przebywa około 6 tys. osób. ONZ ostrzega, że rzeczywista liczba może być jeszcze wyższa.

Jak zaznaczyła Mantoo, część marynarzy została „porzucona” przez swoich armatorów. Niektórzy od dłuższego czasu nie otrzymują należnego wynagrodzenia i pozostają na morzu bez odpowiedniej pomocy.

Sytuację dodatkowo pogarsza trwający konflikt zbrojny. Według biura Wysokiego Komisarza od początku walk zginęło już 17 marynarzy. ONZ podkreśla, że ataki na statki cywilne są niedopuszczalne i powinny zostać natychmiast wstrzymane.

Destabilizacja strategicznego regionu

Cieśnina Ormuz to jeden z najważniejszych szlaków morskich świata, łączący Zatokę Perską z Zatoką Omańską. Przed wybuchem wojny pod koniec lutego transportowano nią około 20 proc. światowych dostaw ropy naftowej i skroplonego gazu ziemnego (LNG).

Po rozpoczęciu konfliktu Iran niemal całkowicie zablokował przepływ statków przez cieśninę i stara się przejąć nad nią kontrolę. W efekcie ruch morski znacząco się zmniejszył, a setki jednostek utknęły w okolicznych wodach. Rejon Ormuzu pozostaje jednym z głównych miejsc starć między siłami USA i Iranu.

Iran atakuje statki handlowe, które nie poruszają się trasami wyznaczonymi przez władze w Teheranie. Stany Zjednoczone odpowiadają nalotami na cele w Iranie, argumentując, że bronią swobody żeglugi i chcą ograniczyć zdolność Teheranu do atakowania statków. Iran z kolei przeprowadza działania odwetowe przeciwko państwom regionu oraz amerykańskim bazom wojskowym.

Blokada cieśniny Ormuz doprowadziła do gwałtownego wzrostu cen ropy na przełomie lutego i marca. W okresie, gdy walki chwilowo osłabły, ceny zaczęły spadać. Jednak w czwartek cena baryłki ropy Brent ponownie przekroczyła poziom 100 dolarów, osiągając najwyższy poziom od około półtora miesiąca.