Phân loại và điều trị bong võng mạc

Có ba loại bong võng mạc chính:

Bong võng mạc do rách (Rhegmatogenous)

Đây là dạng phổ biến nhất, xảy ra do rách võng mạc. Nguyên nhân thường liên quan tuổi tác, khi dịch kính trong mắt co kéo và tách khỏi võng mạc. Tình trạng này cũng có thể xuất hiện sau chấn thương mắt, phẫu thuật hoặc ở người cận thị nặng.

Bong võng mạc co kéo (Tractional)

Loại này xảy ra khi mô sẹo kéo võng mạc ra khỏi vị trí bình thường, thường gặp ở người bị tiểu đường gây tổn thương mạch máu võng mạc.

Bong võng mạc thanh dịch (Exudative)

Tình trạng này xảy ra khi dịch tích tụ phía sau võng mạc dù không có vết rách. Dịch sẽ đẩy võng mạc tách khỏi lớp mô phía sau. Nguyên nhân thường do rò rỉ mạch máu hoặc viêm, chấn thương hay thoái hóa điểm vàng do tuổi tác.

Điều trị

Người bệnh có thể cần một hoặc nhiều phương pháp sau:

Laser hoặc áp lạnh (Cryopexy)

Hai phương pháp này giúp hàn kín vết rách nếu được phát hiện sớm và thường thực hiện ngay tại phòng khám.

Bơm khí nội nhãn (Pneumatic retinopexy)

Phương pháp phù hợp với vết rách nhỏ, dễ đóng kín. Bác sĩ bơm một bong bóng khí nhỏ vào dịch kính để ép võng mạc trở lại vị trí cũ. Người bệnh cần giữ đầu ở tư thế nhất định trong vài ngày để bóng khí hoạt động hiệu quả.

Đai củng mạc (Scleral buckle)

Bác sĩ khâu một dải silicone quanh lòng trắng mắt để đẩy thành mắt áp sát vùng rách cho đến khi lành. Dải này nằm vĩnh viễn trong mắt nhưng không nhìn thấy từ bên ngoài.

Cắt dịch kính (Vitrectomy)

Phẫu thuật này dùng cho các trường hợp rách lớn hoặc bong võng mạc rộng. Bác sĩ sẽ lấy bỏ dịch kính và thay bằng khí hoặc dầu silicone. Sau mổ, người bệnh có thể phải giữ đầu ở một tư thế cố định trong thời gian nhất định. Khoảng 80-90% ca điều trị bong võng mạc thành công, tuy nhiên một số người cần phẫu thuật nhiều hơn một lần. Thị lực có thể mất vài tháng mới hồi phục và không phải ai cũng lấy lại hoàn toàn thị lực, đặc biệt ở trường hợp nặng. Bong võng mạc không thể tự lành nên việc điều trị càng sớm càng quan trọng để bảo tồn thị lực.