AB, 10 milyar euro ile yedi yapay zeka dev tesisi kuracak

Avrupa Birliği (AB), ABD ve Çin ile arasındaki teknoloji açığını kapatma çabalarını artırırken, kıta genelinde yedi adet yapay zeka dev tesisini 10 milyar euro (11,5 milyar dolar) ile finanse edeceğini duyurdu.

Avrupa Komisyonu'ndan bugün yapılan açıklamada, projeler için en az 20 milyar euroluk özel yatırımın çekilmesinin hedeflendiği bildirildi. Kurulması planlanan dev tesis sayısı, AB ülkelerinden gelen yoğun ilgi üzerine beşten yediye çıkarıldı.

Söz konusu tesisler; gelişmiş yapay zeka işlemcilerini, yazılımları, bulut teknolojilerini, yüksek hızlı bağlantıyı ve veri merkezlerini bir araya getirecek.

Bu yeni merkezler, çeşitli AB ülkelerinde halihazırda faaliyete geçmiş olan 19 yapay zeka fabrikasından oluşan mevcut ağa eklenecek.

Reuters'ın aktardığına göre de AB'nin teknolojiden sorumlu Komisyon Üyesi Henna Virkkunen yaptığı açıklamada, "Yapay zeka gelişimi hızlanırken, yapay zeka dev tesisleri içindeki hesaplama gücünün ham ölçeğine erişim Avrupa için stratejik bir zorunluluktur" değerlendirmesinde bulundu.

Sanayi liderliğinde yürütülen ve AB ile ulusal fonlardan sağlanan 10 milyar euroya kadar kamu desteğiyle arkalanan girişimin, birlik genelinde en az 20 milyar euroluk özel yatırımı harekete geçirmesi öngörülüyor.

Proje, Avrupa'nın yapay zeka hesaplama kapasitesini genişletecek; start-up'lara, ölçeklenen şirketlere, küçük ve orta büyüklükteki işletmelere (KOBİ), sanayiye, akademiye ve kamu kurumlarına gelişmiş sınır yapay zeka modellerinin eğitimi, çıkarımı ve ince ayarı için altyapı erişimi sağlayacak.

Girişim, Avrupa'nın gelişmiş yapay zekayı AB kuralları ve değerlerine uygun şekilde kendi altyapısında geliştirebilmesini güvence altına almayı amaçlıyor.

Dev tesislerde geliştirilen yapay zeka teknolojileri, AB'nin veri koruma, güvenlik, emniyet ve etik standartlarına tabi olacak.

Teknoloji sağlayıcıları, bulut hizmeti sağlayıcıları, kamu kurumları, yatırımcılar ve diğer ortakları bir araya getiren konsorsiyumlar veya özel amaçlı şirketler (SPV) ihale sürecine katılmak için başvuruda bulunabilecek.

Yapay zeka dev tesisleri tek bir üye ülkede tek bir sahada ya da birden fazla konumda kurulabileceği gibi, dağıtılmış yapay zeka hesaplama tesisleri aracılığıyla birden fazla üye ülkeyi kapsayan sınır ötesi mimariler şeklinde de yapılandırılabilecek.

Başvurular, kazanan projeleri belirlemek amacıyla rekabetçi bir değerlendirme sürecinden geçecek.

Avrupa Yüksek Performanslı Hesaplama Ortak Girişimi (EuroHPC JU) ve üye ülkeler, seçilen yapay zeka dev tesislerinden hesaplama erişim süresini ortaklaşa tedarik edecek.

Anlaşmayı imzalayan ülkeler şunlar: Almanya, Çekya, Danimarka, Estonya, Fransa, Finlandiya, Hırvatistan, İrlanda, İspanya, İsveç, İtalya, Yunanistan, Letonya, Litvanya, Macaristan, Polonya, Portekiz ve Slovakya.

Tedarik süreci, katılan üye ülkelerin AB finansmanına eşdeğer katkı sağlamasıyla, iki ardışık geliştirme aşaması ve iki ayrı grup halinde yediye kadar yapay zeka dev tesisini destekleyecek. Kamu finansmanı, bu tesislerin inşası ve işletilmesi için gereken derin özel yatırımı tetikleyen bir kaldıraç görevi görecek.

Birinci grup, her biri birincil aşamada 100 milyon euroya kadar, ikinci aşamada ise proje başına 400 milyon euroya kadar ilave AB finansmanına uygun olan en fazla dört projeyi destekleyecek.

Bu grupta seçilen her dev tesis, ilk aşamada en az Avrupa'nın şu anki en güçlü yapay zeka fabrikasında kurulu olan kadar en gelişmiş yapay zeka işlemcisini konuşlandırmak zorunda olacak.

İkinci aşamada kapasitenin bu seviyenin en az üç katına çıkarılması gerekecek.

İkinci grup ise her biri birinci aşamada 200 milyon euroya kadar, ikinci aşamada ise proje başına 800 milyon euroya kadar ilave AB fonu alabilecek en fazla üç projeyi destekleyecek.

Bu grupta seçilen her dev tesis, Avrupa'nın en güçlü yapay zeka fabrikasında kurulu olanın iki katına kadar en gelişmiş yapay zeka işlemcisini devreye sokacak.

İkinci aşamada kapasite bu seviyenin en az dört katına yükseltilecek.