Ba Lan trả lại huân chương cho Ukraine vì vấn đề lịch sử

Trang 300Polityka của Ba Lan ngày 22/6 đưa tin Phó chủ tịch Thượng viện Ba Lan Michal Kaminski đã gửi thư cho Đại sứ Ukraine tại Ba Lan Vasyl Bodnar, thông báo về việc trả lại hai huân chương nhà nước cho Kiev.

"Quyết định này liên quan tới tuyên bố và hành động trước đó của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky, điều đã được các cựu tổng thống Ukraine cũng như đại đa số giới chính trị Ukraine ủng hộ", ông Kaminski nói về động thái gần đây của chính quyền Kiev, phản ánh căng thẳng trong quan hệ hai bên.

Mâu thuẫn Ba Lan - Ukraine xảy ra sau khi Tổng thống Ukraine Zelensky đổi tên một đơn vị quân đội nước này thành "Những anh hùng UPA".

UPA là tên một nhóm nổi dậy dân tộc chủ nghĩa thời Thế chiến II. Lực lượng này từng chiến đấu chống lại cả phát xít Đức lẫn lực lượng Liên Xô và các đơn vị Ba Lan ở khu vực. Một số người Ukraine coi UPA là "anh hùng", cũng như là biểu tượng trong nỗ lực của Kiev nhằm trở nên độc lập khỏi Moskva.

UPA bị cáo buộc tham gia các cuộc thảm sát Volhynia giai đoạn 1943-1945. Ba Lan cho rằng khoảng 100.000 người Ba Lan đã bị các lực lượng dân tộc chủ nghĩa Ukraine sát hại trong giai đoạn này. Hàng nghìn người Ukraine cũng thiệt mạng trong các cuộc trả đũa sau đó.

Theo ông Kaminski, những huân chương nhà nước ông nhận được từ Kiev trước đó là sự ghi nhận cho nhiều năm cống hiến của ông trong việc xây dựng mối quan hệ Ba Lan - Ukraine.

"Tôi nhận được chúng, bên cạnh những phần thưởng khác, vì đã soạn thảo báo cáo đầu tiên trong lịch sử Nghị viện châu Âu về tư cách thành viên của Ukraine trong Liên minh châu Âu", ông Kaminski viết trong thư, thêm rằng nước này đã ủng hộ, cung cấp hỗ trợ về chính trị, kinh tế lẫn ngoại giao cho Kiev.

Ông Kaminski cho biết ông đã nhận các huân chương từ Ukraine như biểu hiện cho những giá trị chung nhằm củng cố quan hệ hai nước. Nhưng giờ đây, ông không thể giữ số huân chương này vì phía Ukraine chưa lên án dứt khoát "những kẻ gây ra vụ thảm sát Volhynia và những vụ sát hại hàng loạt công dân Ba Lan".

"Ba Lan sẽ không áp đặt quan điểm lịch sử của riêng mình lên bất cứ ai. Tuy nhiên, Ba Lan có quyền đánh giá những lựa chọn này. Nếu những cá nhân chịu trách nhiệm về tội ác hàng loạt chống lại thường dân được tôn vinh là anh hùng dân tộc, Ba Lan có nghĩa vụ phải phản ứng", ông Kaminski khẳng định.

Sau khi mâu thuẫn xảy ra, Ba Lan đã thu hồi Huân chương Đại bàng Trắng, giải thưởng cao quý nhất của nước này, được trao cho Tổng thống Ukraine trước đó. Ông Zelensky cùng các cựu tổng thống và quan chức cấp cao Ukraine cũng đã gửi trả huân chương cho Ba Lan.