Tại sao nhiều người không dám thay đổi công việc dù lương thấp?

Tôi từng chứng kiến nhiều người bạn, đồng nghiệp chấp nhận gắn bó hàng chục năm với một công việc có mức lương không còn tương xứng với năng lực. Khi hỏi "vì sao không thử tìm cơ hội mới?", câu trả lời quen thuộc tôi nhận được là: "Muốn ổn định để lo cho gia đình". Tôi tôn trọng lựa chọn của mỗi người, nhưng cá nhân tôi cho rằng nhiều trường hợp không hẳn vì muốn ổn định, mà là vì thiếu tự tin và thiếu quyết tâm bước ra khỏi vùng an toàn.

Trong nền kinh tế thị trường, lao động cũng là một loại nguồn lực được trao đổi. Khi một doanh nghiệp khác sẵn sàng trả lương cao hơn để mời bạn về làm việc, điều đó có nghĩa họ nhìn thấy giá trị của bạn và tin rằng bạn phù hợp với vị trí ấy. Đây là tín hiệu tích cực cho cả cá nhân lẫn xã hội.

Nhiều người lo rằng nếu mình nghỉ việc, doanh nghiệp hiện tại sẽ gặp khó khăn. Nhưng thực tế, hầu hết vị trí đều có người thay thế. Người mới có thể làm tốt hơn hoặc ít nhất cũng đáp ứng được yêu cầu công việc. Doanh nghiệp tiếp tục vận hành, còn bản thân bạn có cơ hội cải thiện thu nhập và phát triển nghề nghiệp. Đó là một sự dịch chuyển bình thường và cần thiết của thị trường lao động.

Bản thân tôi từng làm việc nhiều năm trong lĩnh vực ngân hàng. Trong thời gian công tác, tôi nhận ra rằng bên cạnh thương hiệu của doanh nghiệp, uy tín cá nhân của người lao động cũng vô cùng quan trọng. Tôi từng phụ trách chăm sóc một số khách hàng doanh nghiệp lớn. Trên thị trường khi đó có nhiều ngân hàng nước ngoài và ngân hàng lớn với tên tuổi, tiềm lực và dịch vụ không hề thua kém nhau. Thế nhưng có những khách hàng vẫn lựa chọn làm việc với ngân hàng của tôi. Lý do không hoàn toàn nằm ở thương hiệu ngân hàng. Điều họ tin tưởng nhiều hơn là con người trực tiếp làm việc với họ.

Đến ngày tôi nghỉ hưu, cấp trên đã gửi email cho toàn bộ nhân viên với một nội dung khiến tôi nhớ mãi. Ông viết rằng nhiều khách hàng doanh nghiệp lựa chọn ngân hàng không chỉ vì thương hiệu mà còn vì họ tin tưởng vào cá nhân tôi.

>> 12 năm không nhảy việc khiến lương tôi mãi lẹt đẹt

Một thời gian sau khi nghỉ hưu, nhân dịp sinh nhật Tổng Giám đốc của một doanh nghiệp từng là khách hàng thân thiết, tôi gửi lời chúc mừng và hỏi thăm xem họ còn làm việc với ngân hàng cũ của mình hay không? Câu trả lời của ông khiến tôi suy nghĩ rất nhiều: "Từ ngày anh nghỉ, không còn ai chủ động liên hệ hay tư vấn nữa nên bên em cũng không sử dụng dịch vụ của ngân hàng như trước".

Thực tế, doanh nghiệp nào cũng có nhu cầu về vốn và dịch vụ tài chính. Nhưng câu chuyện đó cho thấy vai trò của một cá nhân đôi khi có thể tạo nên sự khác biệt rất lớn trong hoạt động kinh doanh. Chính vì vậy, tôi không đồng tình với quan điểm cho rằng người lao động nên trung thành tuyệt đối với một công ty dù thu nhập và cơ hội phát triển đã không còn tương xứng. Nếu có đủ chuyên môn, đủ năng lực và được thị trường đánh giá cao, tại sao không mạnh dạn tìm kiếm một vị trí tốt hơn?

Mức lương cao hơn không chỉ giúp cải thiện cuộc sống của bản thân mà còn giúp gia đình có điều kiện tốt hơn. Đồng thời, sự dịch chuyển của lao động chất lượng cao cũng tạo động lực cạnh tranh để các doanh nghiệp nâng cao môi trường làm việc và chế độ đãi ngộ.

Tất nhiên, thay đổi luôn đi kèm rủi ro. Nhưng nếu không dám thử, làm sao biết mình có thể đi xa đến đâu? Tôi vẫn luôn tâm đắc với một câu: "If you don't try, how can you know?" (Nếu không thử, làm sao bạn biết được?). Đôi khi, điều giữ chúng ta lại không phải trách nhiệm với gia đình hay sự ổn định, mà đơn giản là nỗi sợ thay đổi. Và chính nỗi sợ ấy mới là thứ khiến nhiều người mãi dậm chân tại chỗ.

Bay Nguyen