ABD-İran Müzakerelerinde Tıkanıklık: Trump İslamabad Ziyaretini İptal Etti

ABD ile İran arasında Pakistan’ın arabuluculuğunda yapılan ancak sonuçsuz kalan müzakerelerin 2’nci turu Washington cephesinden gelen açıklamalarla tıkanmış durumda. Askıda kalan görüşmeler belirsizliğe sürüklenirken önceki gün sürpriz bir ziyaretle İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi Pakistan’ın başkenti İslamabad’ı ziyaret etti. Müzakere sürecine dair ziyarette bulunan Arakçi, Pakistan’a vardıktan sonra ABD Başkanı Donald Trump’tan da barış hamlesi geldi. Müzakerelerin ilk turunda da yer alan ABD Özel Temsilcisi Steve Witkoff ve Trump’ın damadı Jared Kushner’ın İran’la görüşmeler için hafta sonu İslamabad’a gideceklerini duyuran Trump son anda çark etti. ABD basınına konuşan Trump ziyareti iptal ettiğini açıkladı.

Fox News’e yaptığı telefon görüşmesinde Trump, ziyaretin vakit kaybı olduğunu belirtti. Truth Social hesabından, “Ziyareti iptal ettim çünkü tüm kozlar bizde. Durum böyleyken ekibimin 18 saatlik uçuş yapması gereksiz. Seyahat için bu kadar vakit kaybetmeye gerek yok. Tahran yönetimi bizi istediği zaman arayabilir ama artık bir şeyleri konuşmak için vaktimizi harcamayacağız” dedi. Trump’ın İslamabad’da bulunan New York Post muhabirine ABD’ye dönmesi için mesaj gönderdiği de ortaya çıktı.

İran’ın lider kadrosunda çok fazla siyasi çekişmenin olduğunu da söyleyen Trump, “Tahran’ın yönetim kadrosu karışık. Kimin sorumlu olduğu bile belli değil” ifadelerini kullandı. Trump ABD merkezli Axios haber sitesine verdiği demeçte de ziyaret iptalinin ‘İran’a saldırıların yeniden başlayacağı anlamına gelmediğini’ söyledi.

İptal kararının ardından gazetecilere yaptığı ilk açıklamada, İran’dan bir anlaşma teklifi aldıklarını iddia eden Trump, kısa sürede gelen teklife şaşırdığını belirterek “Ziyareti iptal etmemin ardından 10 dakika geçmemişti ki İran’dan yeni bir anlaşma teklifi geldi. Önceki tekliflere çok daha olumlu bir belge ancak yeterli değil” dedi.

Seyahatlerin çok zaman aldığını yineleyen Trump karşılarında ‘yetkili biri’ görmek istediklerini söyledi: “Kiminle görüştüğümüzü bilmeliyiz. Daha önce adını duymadığımız insanlarla görüşmek için saatlerce yolda zaman harcayamayız. Ülke lideriyle görüşmeliyiz. Liderlerini ortadan kaldırdık. Şu anda ‘lider kim olacak’ diye çekişme halindeler. Kim iktidarda olursa olsun anlaşmaya hazırız” dedi. 11 Nisan’da yapılan ilk turda Tahran’ı temsilen Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf ve Bakan Arakçi yer almıştı.

Arakçi’nin sonraki durağı Umman oldu. Başkent Muskat’a vardıktan sonra X hesabından paylaşım yapan Arakçi, “Pakistan’ın arabuluculuğunu bölgemize barışı geri getirme nezdinde çok değerli buluyorum” dedi. Paylaşımında, Washington’ın müzakerelere dair samimiyetine güvenmediğini belirten Arakçi, “ABD’nin diplomasi konusunda ciddi olup olmadığını henüz göremedim” ifadelerini kullandı. Arakçi’nin bir sonraki ziyareti ise Rusya’ya olacak. İranlı bakanın müzakerelerde gelinen son durumu Rus yetkililerle değerlendirmesi bekleniyor.

Öte yandan İslamabad’da, Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, Genelkurmay Başkanı Asım Münir ve Dışişleri Bakanı İshak Dar ile bir araya gelen Arakçi’nin müzakere taleplerini ve ABD’nin taleplerine ilişkin çekincelerini Pakistanlı yetkililere ilettiği ifade edildi. Müzakerelerde ilerleme sağlanması için hem ABD hem de İran ile uzun süredir istişarelerde bulunan Pakistan’ın da Tahran’ın nükleer programını izlemek için çeşitli ülkelerin gözetiminde bir plan önerdiği belirtildi.

İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, halktan enerji tüketimini azaltmasını istedi. Yaptığı açıklamada düşmanların enerji altyapısını hedef aldığını ve ülkeyi kuşatmaya çalıştığını belirten Pezeşkiyan, “İnsanlar memnuniyetsiz hale gelsin ve mevcut durum toplumsal bir rahatsızlığa dönüşsün isteniyor. İranlılar bunun olmasına izin vermemeli. Tüketim kontrolüne ihtiyacımız var. Evde 10 lamba yerine iki lamba yansa ne olur ki, bunun ne sorunu var?” ifadelerini kullandı.