Áp lực thông tin nuôi con và cách chọn dinh dưỡng khoa học

Sinh mổ bé đầu lòng, chị Phương Linh nhận hàng chục lời khuyên dinh dưỡng cho em bé. Người thân dặn ưu tiên tăng đề kháng vì "bé sinh mổ dễ ốm vặt", còn các hội nhóm lại giới thiệu nhiều sản phẩm khác nhau. Theo chị, ai nói cũng có lý nên càng đọc càng rối. "Ngoài mục tiêu cho bé tăng cân ổn định, tôi quan sát nhu cầu của bé, thích vị gì... từ đó lên list các sản phẩm phù hợp để lựa chọn", người mẹ 30 tuổi này nói.

Còn gia đình chị Thu Hiền (TP HCM), bối rối khi tìm mua sữa cho con lên 3 tuổi. Nhiều người nói 3-5 tuổi là "giai đoạn vàng", khuyên chị giúp bé phát triển trí não, khả năng tập trung và vận động. Vài người khoe con thông minh, lanh lợi nhờ áp dụng các bí quyết học hỏi được trên mạng. Việc này khiến chị áp lực, không biết điều gì thật sự cần cho con, có lúc mua sản phẩm chỉ vì sợ con thua bạn bè.

Gia đình chị Thu Trang ở Hà Nội lại quan tâm đến tiêu hóa của trẻ hơn là ăn nhiều. Lý do là con chị có hệ tiêu hóa nhạy cảm, dễ đầy bụng và quấy khóc khi đổi món, đi xa hoặc thay đổi giờ sinh hoạt. Mỗi lần con thay đổi nhịp sống, chị phải chuẩn bị kỹ. Ban đầu chị thử nhiều lời khuyên như đổi sữa, đổi món, bổ sung men vi sinh. Nhưng sau khi quan sát, chị nhận ra điều quan trọng là tìm lựa chọn phù hợp với khả năng dung nạp và nhịp sinh hoạt thực tế của con, thay vì chạy theo mọi gợi ý.

Một khảo sát tại Anh năm 2025 trên 2.511 phụ huynh cho thấy 69% cảm thấy quá tải trước thông tin nuôi con, 68% thường gặp lời khuyên trái ngược và khó xác định nguồn đáng tin. Hơn một nửa (57%) không biết nên tìm tư vấn ở đâu, khiến nhiều người trì hoãn hoặc né tránh quyết định.

Một nghiên cứu khác cũng ghi nhận tình trạng tương tự. Theo Khảo sát Quốc gia về Sức khỏe Trẻ em của Bệnh viện Nhi C.S. Mott (Đại học Michigan, Mỹ) công bố cuối năm 2023, khoảng 80% cha mẹ có con nhỏ dùng mạng xã hội để trao đổi về nuôi dạy con, nhưng 2 trong 5 người khó phân biệt lời khuyên tốt và tồi.

Bà Sarah Clark, đồng giám đốc chương trình khảo sát, cho rằng nhiều nguồn thông tin có thể hữu ích với cha mẹ mới, nhưng cũng dễ gây choáng ngợp. Phụ huynh cần xác định nguồn đáng tin trước khi áp dụng lời khuyên cho con.

Câu hỏi đầu tiên là con đang ở cột mốc phát triển nào. Trẻ trên 2 tuổi, trẻ đi học hoặc vận động, giao tiếp nhiều hơn có nhu cầu dinh dưỡng khác nhau. Giai đoạn 1.000 ngày đầu quan trọng vì dinh dưỡng liên quan đến chiều cao, cân nặng, não bộ, miễn dịch và chuyển hóa. Các vi chất như sắt, vitamin D và omega-3, đặc biệt DHA, cần cho não bộ, trí nhớ và khả năng học hỏi. Vì vậy, câu hỏi đầu tiên không nên là "sữa nào tốt", mà là "con đang ở giai đoạn nào.

Cha mẹ cũng cần quan sát dấu hiệu thể chất riêng của con. Mỗi trẻ có thể trạng khác nhau. Trẻ sinh mổ có hệ vi sinh đường ruột và sức đề kháng ban đầu khác trẻ sinh thường. Trẻ tiêu hóa nhạy cảm, dễ đầy bụng hoặc nhạy với thời tiết cần cách chăm sóc phù hợp. Quan sát giấc ngủ, tiêu hóa và tần suất ốm vặt giúp cha mẹ nhận diện nhu cầu thực tế của con.

Con đang được chăm sóc tổng thể ra sao. Dinh dưỡng không hoạt động đơn lẻ. Sự phát triển của trẻ phụ thuộc vào ăn uống, giấc ngủ, vận động ngoài trời, vệ sinh và môi trường sống. Khi trẻ gặp vấn đề sức khỏe hoặc biếng ăn, cha mẹ nên đánh giá lại lối sống tổng thể và tham vấn chuyên gia khi cần, thay vì vội đổi sản phẩm theo lời truyền miệng.

Cha mẹ cần xem sản phẩm có cơ sở khoa học nào. Đọc kỹ thành phần, độ tuổi khuyến nghị, cơ chế dinh dưỡng và nền tảng nghiên cứu giúp phụ huynh đối chiếu với nhu cầu của con, thay vì chọn theo lời truyền miệng hoặc áp lực so sánh.

Từ nền tảng nghiên cứu tại Utrecht (Hà Lan) và Paris (Pháp), nhãn hàng Aptamil phát triển các sản phẩm đáp ứng ba nhóm nhu cầu phổ biến.

Với trẻ sinh mổ, ưu tiên là đề kháng và hệ vi sinh đường ruột do các bé thường thiếu lợi khuẩn Bifidobacteria. PGS.TS Christophe Lay, chuyên gia cao cấp về hệ vi sinh đường ruột tại Danone Research & Innovation, giải thích hệ vi sinh non nớt khiến trẻ dễ gặp khó khăn khi tiêu hóa dưỡng chất. Vì vậy, tập đoàn Danone và nhãn hàng Aptamil phát triển công thức synbiotic đặc chế gồm prebiotics scGOS/lcFOS (tỷ lệ 9:1) và probiotic Bifidobacterium breve M-16V, giúp nuôi lợi khuẩn sẵn có và bổ sung lợi khuẩn cần thiết.

Một nghiên cứu trên 153 trẻ sinh mổ cho thấy synbiotic đặc chế giúp khôi phục lợi khuẩn Bifidobacteria và hỗ trợ đường ruột khỏe mạnh. Từ đó, nhãn hàng Aptamil phát triển Aptamil KID CESARBIOTIK 3, giúp tăng cường đề kháng và hỗ trợ phát triển trí não cho trẻ sinh mổ.

Khi trẻ bước vào giai đoạn học hỏi và khám phá, DHA, vitamin B12, sắt và kẽm đều quan trọng cho phát triển não bộ, hình thành bao myelin và dẫn truyền thần kinh. Đáp ứng nhu cầu này, nhãn hàng Aptamil phát triển Aptamil PROfutura 4 với tổ hợp các vi chất thiết yếu giúp trẻ phát triển toàn diện.

Khi trẻ đi học mầm non hoặc tham gia hoạt động ngoài nhà, phụ huynh thường ưu tiên giải pháp tiện lợi, hỗ trợ tiêu hóa khỏe mạnh và tăng cường đề kháng cho con. Các sản phẩm dạng nước như Aptamil KID và Aptamil Supergold KID, bổ sung prebiotics, có thể dùng ngay không cần pha, phù hợp cho buổi sáng bận rộn, giờ ăn nhẹ ở lớp hoặc khi đi chơi cùng gia đình.