Solcular ve aşırı-sağın ittifakı Romanya'da hükümeti düşürdü
Pourquoi c'est important
Romanya'da merkez sağ hükümet, parlamentoda kabul edilen güvensizlik oyu ile düştü. Bu durumun arkasında sol ve aşırı sağ arasında oluşan dikkat çekici bir iş birliği olduğu değerlendiriliyor. Hükümetin düşmesi, Cumhurbaşkanı Nicușor Dan'ın aşırı sağcı George Simion'u mağlup ettiği tartışmalı cumhurbaşkanlığı seçiminden kısa süre sonra gerçekleşti.
Romanya’da siyaset dengelerini sarsan kritik bir gelişme yaşandı. Merkez sağ hükümet, parlamentoda kabul edilen güvensizlik oyu ile düşerken, sürecin arkasında sol ve aşırı sağ arasında oluşan dikkat çekici bir iş birliği olduğu değerlendiriliyor.
Avrupa siyasetinde alışılmış ittifak kalıplarını zorlayan bu tablo, hem Bükreş’te hem de Brüksel’de ciddi bir şaşkınlık yarattı.
SİYASİ KRİZ DERİNLEŞİYOR
Oylama öncesi parlamentoda konuşan devrik Başbakan Ilie Bolojan, süreci sert sözlerle eleştirdi. Bolojan, şu ifadeleri kullandı:
Bu gensoru önergesi sahte, sinik ve yapaydır. Çoklu krizler yaşayan hiçbir ülke hükümetini değiştirmeye değil, güçlendirmeye çalışır.
Cumhurbaşkanı Nicușor Dan ise yaptığı açıklamada hem iç kamuoyunu hem de Avrupa’yı sakinleştirmeye çalıştı. Dan, şöyle konuştu:
Ne olursa olsun, Romanya Batı yönelimini sürdürecek. Kısa süreli belirsizlik olabilir ama temel hedeflerimizden sapmayacağız.
Bolojan liderliğindeki merkez sağ hükümet, 2025’te eski başbakan Marcel Ciolacu’nun istifasının ardından göreve gelmişti.
Hükümetin düşmesi, başkent Bükreş’in eski belediye başkanı, Nicușor Dan’ın, aşırı sağcı Romanya’nın Birliği İttifakı (AUR) lideri George Simion’u mağlup ettiği tartışmalı cumhurbaşkanlığı seçiminden bir yıldan kısa süre sonra gerçekleşti.
AVRUPA ŞAŞKIN!
Politico'da yer alan habere göre, merkez sol Sosyal Demokrat Parti (PSD), güvensizlik oylamasının kaderini belirleyen aktör oldu. PSD, hükümetin kemer sıkma politikalarından rahatsız olduğu gerekçesiyle geçen ay koalisyondan çekilmişti.
Ardından aşırı sağcı Romanya’nın Birliği İttifakı (AUR) ise PSD ile iş birliği yaparak hükümeti düşürme kararı aldı. Bu hamle, Avrupa Parlamentosu’ndaki sosyal demokrat grup içinde de şaşkınlık yarattı. Zira PSD yıllardır, merkez sağ partileri aşırı sağla iş birliği yaptıkları için eleştiriyordu.
AŞIRI SAĞ YÜKSELİYOR
Analistlere göre hükümetin düşüşünün arkasındaki ana isimlerden biri de Romanya’nın Birliği İttifakı (AUR) lideri George Simion. Siyasi belirsizlik arttıkça AUR'nin anketlerdeki yükselişinin hızlanması bekleniyor.
Simion, parlamentodaki konuşmasında erken seçim çağrısı yaptı ve “Romanya’nın kaderine Romen halkı karar vermeli” dedi. Ancak mevcut parlamento dönemi 2028’e kadar süreceği için erken seçim ihtimali düşük görülüyor.
Habere göre, böylesi bir süreçte Romanya’nın ekonomik görünümü de risk altında. Ülkenin yaklaşık 11 milyar avroluk AB fonuna erişebilmesi için reformları ağustos ayına kadar tamamlaması gerekiyor. Ayrıca, Mali disiplin sağlanamazsa kredi notu düşebilir.
YENİ HÜKÜMET SENARYOLARI
Cumhurbaşkanı Dan’ın, parti liderleriyle görüşmelere başlaması bekleniyor.
Politico'ya göre, olası senaryolar şu şekilde:
Liberal Parti ile sosyalistlerin koalisyonu
Devrik Başbakan Bolojan’ın azınlık hükümeti kurması
PSD’nin aşırı sağ ile birlikte muhalefette kalması
À surveiller
Perspective IA — des possibilités, pas des certitudes
Romanya'da siyasi belirsizlik artacak ve AUR'nin anketlerdeki yükselişi hızlanacak.
Probable · En quelques mois
Romanya, AB fonlarına erişim için reformları tamamlamakta zorlanabilir.
Possible · En quelques mois
Questions ouvertes
- Yeni hükümet hangi partilerin katılımıyla kurulacak?
- Erken seçim olasılığı ne kadar gerçekçi?
- AB fonlarının akıbeti ne olacak?
- Aşırı sağın yükselişi devam edecek mi?
