Trump, İran'dan zenginleştirilmiş uranyumun imhasını istedi, İbrahim Anlaşmaları'nı gündeme getirdi

Amerika ve İran arasındaki olası anlaşmada belirsizlik devam ederken ABD Başkanı Trump, mesajlarını sosyal medya platformu Truth üzerinden iletmeyi sürdürüyor.

İran ile müzakerelerin iyi şekilde ilerlediğini söyleyen Trump, Tahran'ın elinde bulunduğu belirtilen yaklaşık 400 kilogram civarındaki zenginleştirilmiş uranyumun durumunu tekrar gündeme getirdi. ABD Başkanı, paylaşımında "Zenginleştirilmiş uranyum (nükleer toz) ya derhal ABD'ye teslim edilerek buraya getirilip imha edilecek ya da tercihen İran'ın işbirliği ve koordinasyonu içinde Atom Enerjisi Komisyonu veya eşdeğeri kurumun şahitliğinde, yerinde veya kabul edilebilir başka bir yerde imha edilecektir." ifadelerini kullandı.

İBRAHİM ANLAŞMALARI ÇAĞRISI

Daha önce yaptığı uzun paylaşımında müzakerelere ilişkin “ya herkes için harika bir anlaşma olacak ya da hiç anlaşma olmayacak” ifadelerini kullanan Donald Trump, savaş ihtimaline hazır olmalarına karşın kimsenin bunu istemediğini söyledi.

Geçen hafta sonu Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Katar Pakistan, Mısır, Ürdün ve Bahreyn liderleriyle olan görüşmelere atıfta bulunan Trump, liderlere eş zamanlı olarak İbrahim Anlaşmaları'nı imzalamaları gerektiğini söylediğini de ifade etti.

İbrahim Anlaşmaları'nın bu ülkeler için harika olacağını söyleyen Trump anlaşmanın “5000 yıldır ilk kez Orta Doğu'ya gerçek güç, kuvvet ve barış getireceğini” savundu. “Suudi Arabistan ve Katar'ın derhal imzalamasıyla başlamalı ve diğer herkes de aynı yolu izlemelidir.” diyen ABD Başkanı, “eğer imzalamazlarsa, kötü niyet gösterdikleri için barış anlaşmasının parçası olmamalılar.” ifadelerini kullandı.

Trump, adı geçen birçok “büyük liderle” konuştuğunda anlaşma imzalandığı anda “İran'ın İbrahim Anlaşmaları'nın bir parçası olmasından onur duyacaklarını söylediklerini" de belirtti. ABD Başkanı, “Eğer İran benimle anlaşma imzalarsa, ABD Başkanı olarak, onların da bu eşsiz Dünya Koalisyonu'nun bir parçası olmaları benim için bir onur olacaktır.” diye yazdı.

İBRAHİM ANLAŞMALARI NEDİR?

İbrahim Anlaşmaları, Trump’ın ilk başkanlık döneminde Birleşik Arap Emirlikleri, Bahreyn ve Fas’ın İsrail ile ilişkilerini normalleştirmesiyle 2020’de başlamıştı. Bu anlaşmalar, “bölgesel iş birliğini” ve “dinler arası hoşgörüyü teşvik etmeyi” amaçlıyor.

Anlaşmaya daha sonra Sudan da katılmış, 2025'te de Kazakistan'ın katılacağı belirtilmişti .

İRANLI HEYET KATAR'A GİTTİ

İran'ın baş müzakerecisi Muhammed Galibaf ve Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, ABD-İran arasında çatışmayı sona erdirecek olası bir anlaşma konusunda Katar Başbakanı ile görüşmek üzere Doha'ya gitti

Görüşmelerin öncelikle Hürmüz Boğazı ve İran'ın yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyum stokuna odaklandığı belirtilirken İran Merkez Bankası Başkanı'nın da nihai bir anlaşmanın parçası olarak dondurulmuş İran varlıklarının serbest bırakılmasını görüşmek üzere heyette yer aldığı ifade edildi.

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü anlaşmaya dair konuştu. ABD ile bir anlaşma taslağı üzerinde anlaştıklarını ancak ABD ile İran arasında yakın zamanda bir anlaşmaya varılacağını kimsenin söyleyemeyeceğini ifade etti.

İranlı sözcü, potansiyel anlaşmanın Hürmüz Boğazı'nın yönetimiyle ilgili belirli ayrıntılar içermediğini, boğazın yönetiminin kıyı ülkelerine ait olduğunu vurguladı. Ancak Hürmüz Boğazı'ndaki geçişlerden geçiş ücreti alınmayacağı, sağlanacak hizmetlerin bir bedel gerektirmesinin normal olduğu ancak bunun geçiş ücreti olarak sunulmaması gerektiği ifade edildi.

İran'ın şimdilik Pakistan'a bir heyet gönderme planımız olmadığını ifade eden İranlı Sözcü, birçok konuda sonuca varıldığını ancak bunun anlaşma imzalamaya yakın oldunduğu anlamına gelmediğini söyledi.

PAKİSTAN'DAN OLUMLU MESAJLAR

Arabulucu ülke Pakistan'ın Başbakanı Şehbaz Şerif, ABD ve İran arasındaki savaşı sona erdirme konusunda "işlerin doğru yönde ilerlediğini" söyledi.

Şerif, İslamabad'ın iki savaşan taraf arasında müzakere yoluyla bir çözüm getirmek için yürüttüğü arabuluculuk çalışmalarının ilerleme kaydettiğini ve "işlerin doğru yönde ilerlediğini" söyledi.

ABD DIŞİŞLERİ BAKANI: YA ANLAŞIRIZ YA BAŞKA YOLLA ANLAŞIRIZ

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio yaptığı açıklamada, ABD'nin ya İran ile iyi bir anlaşma yapacağını ya da İran'la "başka bir yolla" anlaşacaklarını söyledi. Rubio, Hindistan ziyaretinde gazetecilere yaptığı açıklamada, ABD'nin alternatifleri araştırmadan önce diplomasiye her türlü şansı vereceğini belirtti.

ABD Dışişleri Bakanı, "Boğazı açma ve nükleer mesele konusunda çok gerçek, önemli ve sınırlı zamanlıı bir müzakereye girmek için masada oldukça sağlam şeyler var, umarım bunu başarabiliriz" dedi.

Rubio'nun açıklamalarına pararlen olarak İran'ın Tasnim haber ajansı halen anlaşmanın iptal edilme olasılığının mevcut olduğunu söyledi. Tasnim, ABD'nin, İran'ın dondurulmuş varlıklarının serbest bırakılması konusu da dahil olmak üzere, anlaşmanın bazı maddelerinin engellediğini savundu.

Öte yandan ABD Başkanı Donald Trump da diplomatik temsilcilerine İran'la aceleci bir anlaşma yapmamaları talimatını verdiğini, çünkü "zamanın ABD'nin tarafında" olduğunu söyledi. Trump, Truth Social'da yazdığı mesajda, "Anlaşmaya varılıp, onaylanıp ve imzalanana kadar abluka tam olarak yürürlükte kalacaktır. Her iki taraf da zaman ayırmalı ve doğru olanı yapmalıdır."