Euro/dolar paritesi, son on yılda Fed ve AMB arasındaki faiz farkıyla belirlenirken, 2026 ortasından itibaren Orta Doğu'daki savaş, spekülatif pozisyonlar ve ABD-Avrupa büyüme farkı nedeniyle jeopolitik bir gösterge haline geliyor.
Rusya, Afganistan'da Taliban ile askeri-teknik işbirliği anlaşması imzalayarak bölgede yeni bir jeopolitik denge kuruyor. Bu hamle, Pakistan'ı zorlarken, Hindistan ve İran'ı memnun ediyor, Çin ile rekabeti derinleştiriyor.
Ermenistan'da yapılan seçimler sonrası Rus uzmanlar, ülkenin hem AB ile yakınlaşmasının hem de Avrasya Ekonomik Birliği'nde (AEB) kalmasının mümkün olmadığını belirtiyor. Uzmanlar, Ermenistan'ın tercih yapması gerektiğini ve AEB'den ayrılmasının ekonomik sonuçlarının ağır olacağını vurguluyor.
ABD ile İran arasındaki anlaşma sonrası Ortadoğu'daki jeopolitik risklerin azalması, 2 Haziran'da 3.734 dolara çıkan alüminyum fiyatlarında düşüşe neden oldu. Uzmanlar, bu düşüşün kalıcı olmayabileceğini belirtirken, otomotiv sektörü maliyetleri üzerindeki olumlu etkinin zamanla hissedileceğini öngörüyor.
ABD ve İran arasında imzalanan 60 günlük mutabakat zaptı, Brent petrolün varil fiyatını 76,54 dolara, WTI'yi ise 72,83 dolara kadar düşürdü. Ancak uzmanlar, nihai bir anlaşma olmadığı için jeopolitik risk priminin devam edeceğini ve fiyatların orta-uzun vadede yüksek kalacağını öngörüyor.
ABD ve İran arasında imzalanan mutabakat zaptı, Brent petrolün varil fiyatını 76,54 dolara, WTI'nin ise 72,83 dolara kadar gerileterek savaş döneminin en düşük seviyelerini gördü. Uzmanlar, kalıcı anlaşma olmadan fiyatların orta ve uzun vadede yüksek kalabileceği uyarısı yapıyor.
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Almanya Ekonomi ve Enerji Bakanı Katherina Reiche ile Türkiye'deki ekonomik ilişkileri ve jeopolitik gelişmeleri görüştü. Şimşek, iki ülkenin doğal stratejik ortak olduğunu belirtti.
Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Almanya Ekonomi Bakanı Robert Habeck ile Berlin'de bir araya gelerek iki ülke arasındaki ekonomik ilişkileri ve jeopolitik gelişmeleri ele aldı. Şimşek, Türkiye ve Almanya'nın savunma, havacılık, enerji ve dijital dönüşüm alanlarında işbirliğini derinleştirme potansiyeline sahip olduğunu belirtti.
Kayseri'de düzenlenecek Erciyes Zirve-1'de, iklim değişikliği, gıda güvenliği, su yönetimi ve sürdürülebilir kalkınma gibi küresel sorunlar bütüncül bir yaklaşımla ele alınacak. Çevre Bakanı Murat Kurum ve Tarım Bakanı İbrahim Yumaklı'nın da katılacağı zirvede paneller düzenlenecek.
BIST 100 endeksi, bankacılık ve holding endekslerindeki artışla 406,19 puan yükseldi. ABD-İran arasındaki mutabakat ve Fed'in faiz kararı piyasaları etkiledi. Yarın yurt içi ve yurt dışı ekonomik veriler takip edilecek.
TÜSİAD Başkanı Ozan Diren, jeopolitik risklerin ekonominin ayrılmaz parçası haline geldiğini belirtti. Diren, Türkiye'nin sanayi altyapısı, girişimcilik kültürü, genç nüfusu ve coğrafi konumu gibi güçlü avantajlara sahip olduğunu vurgulayarak, dönüşüme hazır bir Türkiye vizyonu çizdi.
TCMB, jeopolitik gerilimlerin enerji ve küresel enflasyon üzerindeki baskısını sürdürdüğünü belirtti. Küresel büyüme beklentileri düşerken, Türkiye'nin dış ticaret ortakları büyüyecek. Cari açıkta kısmi iyileşme bekleniyor, ancak enflasyonun ana eğiliminde gerileme görülüyor.
Hürmüz Boğazı'nın kapanması enerji piyasalarında güven sorununu ön plana çıkarırken, ülkeleri enerji stratejilerini ve partnerlerini gözden geçirmeye itiyor. Bu durum, elektrifikasyon ve yenilenebilir enerjiye yönelimi hızlandıracak.
İsviçre Merkez Bankası faizleri sabit tutarken, jeopolitik gerilimlere karşı frank satmaya hazır olduğunu belirtti. Norveç Merkez Bankası ise enflasyon endişeleriyle bu yıl ek bir faiz artırımı sinyali verdi.
ABD'de çiftlik iflasları son 6 yılın zirvesine ulaşırken, düşen ürün fiyatları ve artan maliyetler kırsal ekonomiyi olumsuz etkiliyor. Küresel tarım piyasaları ve gıda arzı için de riskler barındırıyor.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın Rusya ziyareti, Putin ve başdanışmanlarıyla görüşmesiyle stratejik ortaklık mesajı verdi. Ukrayna, Karadeniz güvenliği, Orta Koridor ve Orta Doğu konuları ele alındı. Türkiye'nin sorun çözen küresel aktörlüğü tescillendi.
TÜSİAD YİK Başkanı Ömer Aras, küresel ekonominin daha kırılgan, parçalı ve belirsiz bir dünya olduğunu belirtti. Aras, üretim merkezinin Doğu'ya kaydığını, yapay zeka enerji ihtiyacının arttığını ve Türkiye'nin yeni düzende önemli rol alabileceğini vurguladı.
ABD Merkez Bankası (Fed), politika faizini yüzde 3,5-3,75 aralığında sabit tuttu. Ancak, yıl sonu faiz tahminlerini yükselterek 2026'da faiz artışı yapılabileceği sinyali verdi. Jeopolitik gelişmeler kapsamında Pakistan ve ABD'nin İslamabad Mutabakat Anlaşması'nı imzalamasıyla küresel piyasalarda iyimserlik arttı.
ABD ile İran arasında varılan mutabakatın imzalanması, Ortadoğu'da yeni bir ekonomik dönemi başlatma potansiyeli taşıyor. Anlaşma, petrol fiyatlarını düşürerek Türkiye'nin enerji faturasını azaltabilir ve ticaret ile yeniden imar süreçlerinde yeni fırsatlar yaratabilir.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'a, Rusya ziyareti kapsamında Moskova Devlet Uluslararası İlişkiler Enstitüsü (MGIMO) tarafından fahri doktora unvanı verildi. Fidan, Türkiye-Rusya ilişkilerinin önemine vurgu yaparak, bölgesel istikrar ve işbirliğinin gerekliliğini belirtti.
ABD Başkanı Trump, G7 Zirvesi'nde Rusya ve İran ile ilişkilere dair açıklamalarda bulundu. Trump, Rusya'ya yönelik yaptırımları değerlendirdiklerini ve İran ile nükleer anlaşma konusunda önemli adımlar attıklarını belirtti. G7 liderleri de İran anlaşmasını desteklediklerini ve Ukrayna'ya yardımı artıracaklarını bildirdi.
Japonya Savunma Bakanı Koizumi Şinciro, Savunma Sanayii (SSB) Başkanı Haluk Görgün ile bir araya gelerek Türkiye'nin İHA geliştirme dahil savunma sanayisini geliştirme önemini vurguladı. Japonya, artan jeopolitik tehditler nedeniyle savunma harcamalarını artırmayı hedefliyor.
2026 Dünya Kupası, FIFA'nın otoritesinin zayıfladığı, ABD'nin güvenlik politikalarını dayattığı ve sporun küresel siyasetin bir aracı haline geldiği tarihi bir kırılma noktası olarak öne çıkıyor. Vize ve sınır prosedürlerindeki katı yaklaşımlar, diplomatik skandallara yol açarak futbolun birleştirici gücünü gölgeliyor.
Enerji üretiminin tüketimini en fazla aştığı ülke Rusya oldu. Enerji fazlası veren ülkeler küresel arzda kritik rol oynarken, açık verenler dış kaynaklara bağımlı hale geliyor.
