Suriye poundu ve altının dalgalanmaları: Manipülasyon mu yoksa mevsimsel faktörler mi?

Bu durum, altın fiyatlarındaki düşüşe paralel olarak döviz piyasasındaki hızlı dalgalanmalar, bu dalgalanmaların gerçek mi yoksa hayali mi olduğu ve başka uyduruk nedenlere bağlı olup olmadığı konusunda soru işaretlerini gündeme getirdi.

"Lira Today" internet sitesinin verilerine göre, Şam piyasasında alımda 13 bin 550 lira, satışta 13 bin 650 lira kaydedilen dolar, Halep ve İdlib'de aynı fiyatlara ulaşırken, Haseke'de alımda 13 bin 700 lira, satışta 13 bin 800 liraya ulaştı.

Öte yandan Suriye Merkez Bankası'nın 24 Haziran 2026'da yayınladığı bültende, faaliyet gösteren bankalar, döviz şirketleri ve ofisler için dolar kurunun eski para birimi için 11 bin 300 lira, yeni para birimi için 113 lira olarak sabitlendiği, yurt dışı transfer ve şahıs fiyatlarının ise sabitlendiği belirtildi.

Liranın bir miktar değer kazanmasıyla birlikte yurt içi piyasada altın fiyatları gerilerken, 18 ayar altının gram fiyatı yaklaşık 1 milyon 318 bin Suriye lirasına, 21 ayar altının gram fiyatı ise yaklaşık 1 milyon 538 bin Suriye lirasına ulaştı.

Bu düşüş, 11 Haziran'da dolar kurunun Suriye'nin bazı valiliklerinde alımda yaklaşık 14 bin 500 liraya, satışta ise 14 bin 600 liraya ulaşmasından sonra geldi. O dönemde para transferi alma fiyatı ise dolar başına 14 bin 400 ile 14 bin 450 lira arasında değişiyordu.

Manipülasyon nedeniyle dalgalanmalar

Ekonomist Hassan Deeb, döviz kurlarında meydana gelen dalgalanmaların yapay olduğunu ve Suriye lirasının gerçek değeriyle bağlantılı olmadığını, çünkü bunların güvenilebilecek gerçek bir ekonomik döngüden değil, döviz kurunun manipülasyon sürecinden kaynaklandığını vurguladı.

Deeb, RT'ye yaptığı konuşmada, piyasada yaşanan hızlı dalgalanmalardan kazanç elde etme amaçlı bu manipülasyon sürecinin arkasında büyük mali likiditeye sahip tarafların bulunduğunu belirterek, doların 13 gün içinde yüzde 6,29 oranındaki hayali düşüşünü delil olarak göstererek, mevcut düşüşün reel üretim döngüsündeki bir artışa ya da ithalatın azalması ya da yabancı dövizlerin ani yükselişi sonucu büyük miktarda döviz sağlanmasına dayanmadığını vurguladı. daha ziyade rekor seviyelere ulaşarak yeniden yükselişe dönüşten önce gelen “hayali bir düşüş” oluşturuyor. Daha sonra.

Başka nedenler de var

Ekonomist Ali Abdullah, doların son dönemdeki gerilemesi için başka bir senaryo sunarak, bu düşüşün cesaret verici ekonomik göstergeler taşımadığını, mevsim koşulları ve geçici para planı işaretleriyle bağlantılı olduğunu belirtti. Bu, mutlaka temel ekonomik göstergelerde bir iyileşme anlamına gelmiyor; daha ziyade, kuzeybatı Suriye'nin bazı bölgelerinde Türk lirası ile yapılan işlemlerin kısıtlanma olasılığına ilişkin söylentilerin etkisine ek olarak, döviz işlemleriyle Suriye pounduna olan talebin artması ve bunun sonucunda ortaya çıkan buğday satın alma sezonu gibi geçici mevsimsel ve parasal faktörlerin bir sonucu olabilir.

Abdullah, paralel piyasada liradaki iyileşmeye rağmen resmi döviz kuru ile piyasa fiyatı arasındaki farkın hâlâ geniş olduğunu, bunun da paralel piyasanın hâlâ ekonomi için doğru veriler sağladığını gösterdiğini ve Merkez Bankası'nın, liranın sahadaki döviz kurunun daha önce açıklanandan daha yüksek olduğunun dolaylı bir kabulü olarak resmi döviz kurunu yükseltmek zorunda kaldığını belirtti. Resmi kur ile paralel piyasa arasındaki farkın devam etmesi spekülatörlerin önünü açtığı gibi doların tutulması sürecini de teşvik ederek yatırımcılar ve traderlar arasında şüphe ortamı yaratıyor.

Ekonomi analisti, Merkez Bankası'nın mevcut para politikasının net olması gerektiğini çünkü bunun piyasaya net bir şekilde yansıyacağını vurgulayarak konuşmasını tamamladı. Yatırımcıların ve tüccarların atabilecekleri her adımdan haberdar olmasını sağlayacaktır.