ABD Ara Seçimleri: Demokratların Beklenen Yükselişi Geride Kaldı, Cumhuriyetçiler Zemin Kazanıyor

Amerika Birleşik Devletleri, Kasım ayında yapılacak Kongre ara seçimlerine yaklaşırken siyasi dengeler, birkaç ay öncesine göre bambaşka bir tablo ortaya koymaya başladı. Uzun süre boyunca hem Amerikan medyasında hem de uluslararası analiz kuruluşlarında, Demokrat Parti’nin Temsilciler Meclisi’ni rahat bir çoğunlukla geri alacağı yönünde güçlü beklentiler dile getiriliyordu.

Özellikle 2024 başkanlık seçimlerinin ardından Donald Trump yönetimine yönelik memnuniyetsizlik, enflasyon baskısı, dış politika tartışmaları ve Beyaz Saray ile Kongre arasındaki gerilimler nedeniyle Demokratların ciddi bir “ara seçim avantajı” yakaladığı değerlendiriliyordu. Ancak Washington Post ile Ipsos’un son kamuoyu araştırması, seçim yarışının sanıldığından çok daha çekişmeli hale geldiğini ortaya koydu.

Demokratlar hâlâ önde görünse de Cumhuriyetçiler son aylarda kaybettikleri zemini önemli ölçüde geri kazanmış durumda.

Siyasi analistler, Amerikan seçim sisteminde birkaç puanlık değişimin onlarca seçim bölgesinin el değiştirmesine yol açabileceğini hatırlatarak, bugün görülen üç puanlık farkın bile seçim gecesi Kongre çoğunluğunu belirleyebileceğine dikkat çekiyor.

Çünkü ABD’de Temsilciler Meclisi seçimleri ulusal oy oranından ziyade, her biri ayrı ayrı yarışılan seçim çevrelerinde kazanılıyor. Bu nedenle ulusal anketlerde küçük görünen değişimler, Kongre aritmetiğinde çok daha büyük sonuçlar doğurabiliyor. Washington’daki stratejistler de artık seçim kampanyalarını ulusal söylemlerden çok, kritik seçim bölgelerinde yaşayan kararsız seçmenlerin beklentileri üzerine kurmaya başladı.

Demokratlar Önde Ama Beklentilerin Çok Gerisinde

Washington Post-Ipsos araştırmasına göre kayıtlı seçmenlerin yüzde 48’i Temsilciler Meclisi’nin Demokrat Parti’nin kontrolünde olmasını isterken, Cumhuriyetçilere destek verenlerin oranı yüzde 45 olarak ölçüldü. İlk bakışta Demokratların avantajını koruduğu düşünülebilir.

Ancak aynı araştırmanın birkaç ay önceki sonuçlarıyla karşılaştırıldığında tablo farklı bir hikâye anlatıyor. Mayıs ayında Demokratlar yüzde 49 desteğe sahipken Cumhuriyetçiler yüzde 44 seviyesindeydi. Aradaki fark yalnızca birkaç ay içerisinde beş puandan üç puana geriledi.

Bu değişim, Amerikan siyasetini yakından takip eden çevrelerde yalnızca istatistiksel bir oynama olarak görülmüyor. Aksine, seçmen psikolojisinde yaşanan yön değişiminin ilk işareti olarak değerlendiriliyor. Özellikle bağımsız seçmenlerin son haftalarda yeniden Cumhuriyetçi adaylara yönelmeye başlaması, Demokrat Parti açısından en önemli uyarı sinyallerinden biri olarak kabul ediliyor.

Çünkü ABD seçimlerini belirleyen en kritik grup, herhangi bir partiye organik bağlılığı bulunmayan ve son kararını seçim kampanyasının son haftalarında veren bağımsız seçmen kitlesi oluyor.

2018’in “Mavi Dalgası” Bu Kez Ufukta Görünmüyor

Bugünkü tabloyu anlamlandırabilmek için Amerikan siyasetinin son büyük kırılma noktalarından biri olan 2018 ara seçimlerine dönmek gerekiyor. Donald Trump’ın ilk başkanlık döneminin ortasında gerçekleştirilen o seçimlerde Demokrat Parti, yalnızca Cumhuriyetçilere karşı üstünlük kurmakla kalmamış, aynı zamanda modern Amerikan siyasetinin en güçlü seçim dalgalarından biri olarak gösterilen “Blue Wave” yani “Mavi Dalga” hareketini başlatmıştı. O dönemde kamuoyu araştırmalarında Demokratlar yaklaşık 10 puanlık fark yakalamış, seçim gecesinde de Temsilciler Meclisi’nin kontrolünü rahat bir çoğunlukla ele geçirmişti.

Bugün ise aynı atmosferin oluşmadığı görülüyor. Son anketler, Demokratların avantajını korumasına rağmen seçmen nezdindeki heyecanın 2018 seviyesine ulaşamadığını gösteriyor. Amerikan düşünce kuruluşları, bu durumun temel nedenlerinden birinin seçmenin artık yalnızca Trump karşıtlığı üzerinden oy verme eğiliminde olmaması olduğunu belirtiyor. Aradan geçen yıllarda ekonomi, göç, enerji güvenliği, Çin ile rekabet, Rusya-Ukrayna savaşı ve İran merkezli krizler, Amerikan iç siyasetinin öncelik sıralamasını önemli ölçüde değiştirdi.

Washington’da En Çok Konuşulan Soru: Demokratlar Neden Beklenen Çıkışı Yapamıyor?

Başkent Washington’da hem Demokrat Parti içinde hem de siyasi analiz çevrelerinde bugün en çok tartışılan konu, neden aylar önce beklenen büyük Demokrat yükselişinin gerçekleşmediği. Tarihsel olarak Beyaz Saray’ı kontrol eden partinin ara seçimlerde sandalye kaybetmesi neredeyse Amerikan siyasetinin değişmez kurallarından biri olarak kabul ediliyor. 1938 yılından bu yana yalnızca iki seçim döneminde bu gelenek bozuldu. Dolayısıyla teorik olarak Demokratların çok daha güçlü bir avantaja sahip olması bekleniyordu.

Ancak bu kez şartlar farklı. Demokrat Parti, 2024 başkanlık seçimlerinde Donald Trump karşısında aldığı yenilginin ardından henüz yeni bir siyasi kimlik oluşturabilmiş değil. Parti içinde merkez çizgide siyaset yapan isimlerle ilerici kanat arasında yaşanan görüş ayrılıkları, ortak bir seçim stratejisi geliştirilmesini zorlaştırıyor. Özellikle ekonomi, göç, İsrail politikası, İran’a yaklaşım, sağlık reformu ve federal harcamalar konusunda ortaya çıkan farklı yaklaşımlar, seçmene net bir mesaj verilmesini güçleştiriyor. Siyasi gözlemcilere göre seçmen, güçlü ve ortak bir vizyon görmek isterken Demokrat Parti hâlâ kendi iç tartışmalarını tamamlayabilmiş değil.

Neera Tanden’in Uyarısı Washington’da Gündem Oldu

Bu tabloyu en net özetleyen isimlerden biri ise Amerikan İlerleme Merkezi Başkanı Neera Tanden oldu. Demokrat Parti’ye yakınlığıyla bilinen Tanden, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı paylaşımda, Kasım ayında Demokratların ezici bir seçim zaferi kazanacağını düşünenlerin beklentilerini yeniden gözden geçirmesi gerektiğini söyledi. Bu açıklama, yalnızca sıradan bir siyasi yorum olarak görülmedi. Çünkü Tanden, uzun yıllardır Demokrat Parti’nin politika üretiminde etkili isimlerden biri olarak kabul ediliyor.

Washington kulislerinde bu açıklama, parti yönetiminin de artık kamuoyu önünde beklentileri aşağı çekmeye başladığı şeklinde yorumlandı. Birçok stratejist, beklentilerin kontrollü biçimde düşürülmesinin olası bir sınırlı seçim başarısının kamuoyunda “başarısızlık” olarak algılanmasını önlemeye yönelik psikolojik bir hazırlık olduğu görüşünde birleşiyor. Bu nedenle Demokrat Parti cephesinde son haftalarda kullanılan dilin daha temkinli hale geldiği ve “büyük zafer” söyleminin yerini “çoğunluğu kazanmak yeterli” anlayışına bıraktığı dikkat çekiyor.

Trump Oy Pusulasında Yok Ama Seçimin Her Satırında Onun Adı Yazıyor

Donald Trump, Kasım ayında yapılacak Kongre ara seçimlerinde aday olmayacak. Ancak Washington’daki siyasi atmosfer incelendiğinde, seçim kampanyalarının neredeyse tamamının yine Trump ekseninde şekillendiği görülüyor. Demokrat Parti, seçimi büyük ölçüde Trump yönetiminin uygulamaları ve Beyaz Saray’ın politikaları üzerinden okumaya çalışırken, Cumhuriyetçiler ise Trump döneminde uygulanan ekonomi, enerji ve sınır güvenliği politikalarını yeniden seçmenin gündemine taşımayı hedefliyor. Bu durum, Amerikan siyasetinde uzun yıllardır görülmeyen ilginç bir tablo ortaya çıkarıyor. Seçim pusulasında adı bulunmayan bir başkan, yine ülkenin en önemli siyasi aktörü olmayı sürdürüyor. Cumhuriyetçi adayların önemli bir bölümü kampanyalarını Trump’ın siyasi mirası üzerine inşa ederken, Demokrat adaylar ise seçmene “Kongre’yi dengeleyecek tek güç biziz” mesajını vermeye çalışıyor. Bu nedenle Kasım ayındaki seçimler, yalnızca Kongre’nin yeni aritmetiğini değil, aynı zamanda Trump’ın ikinci başkanlık döneminin halk tarafından nasıl değerlendirildiğini gösteren bir referanduma da dönüşmüş durumda.

Ekonomi Sandığın En Güçlü Belirleyicisi Olmayı Sürdürüyor

Amerikan kamuoyunda yapılan son araştırmalar, dış politika krizleri ne kadar büyürse büyüsün seçmenin önceliğinin hâlâ ekonomi olduğunu ortaya koyuyor. Market raflarındaki fiyatlar, konut kredileri, otomobil faizleri, sağlık harcamaları ve günlük yaşam maliyetleri, seçmenin oy tercihinde belirleyici olmaya devam ediyor. Washington Post-Ipsos araştırmasına göre seçmenlerin yüzde 39’u ekonomiyi yönetme konusunda Cumhuriyetçilere daha fazla güvenirken, Demokratlara güvenenlerin oranı yüzde 35 seviyesinde kaldı. Aradaki fark büyük görünmese de Amerikan seçim sisteminde birkaç puanlık değişimin onlarca seçim bölgesinin kaderini değiştirebildiği düşünüldüğünde bu verinin önemi daha iyi anlaşılıyor. Cumhuriyetçi Parti özellikle “yüksek enflasyon, artan yaşam maliyetleri ve bütçe disiplini” söylemini kampanyasının merkezine yerleştirirken, Demokratlar ise istihdam verileri, teknoloji yatırımları ve üretim kapasitesindeki artışı öne çıkararak seçmeni ikna etmeye çalışıyor.

İran Krizi, Ukrayna Savaşı ve Küresel Gerilim İç Politikayı Şekillendiriyor

Bu seçimleri önceki ara seçimlerden ayıran en önemli özelliklerden biri de dış politika dosyalarının ilk kez bu kadar yoğun biçimde iç siyaseti etkilemesi olarak gösteriliyor. İran ile yaşanan gerilim, Orta Doğu’da artan askeri hareketlilik, Rusya-Ukrayna savaşının uzaması, Kızıldeniz ve Hürmüz Boğazı’ndaki güvenlik sorunları ile Çin’le devam eden stratejik rekabet, Amerikan seçmeninin güvenlik algısını doğrudan etkiliyor. Özellikle İran’a yönelik izlenecek politika konusunda Demokratlar ile Cumhuriyetçiler arasında ciddi yaklaşım farklılıkları bulunuyor. Cumhuriyetçiler daha sert yaptırımlar ve daha güçlü caydırıcılık mesajları verilmesini savunurken, Demokratlar diplomatik kanalların tamamen kapanmaması gerektiğini vurguluyor. Uluslararası ilişkiler uzmanlarına göre dış politika artık yalnızca Washington’un değil, sandığa gidecek seçmenin de günlük tartışma başlıklarından biri haline gelmiş durumda.

Cumhuriyetçilerin En Büyük Avantajı: Mali Güç ve Teşkilat Disiplini

Cumhuriyetçi Parti’nin son aylarda elde ettiği en önemli kazanımlardan biri de seçim kampanyalarına aktarılan mali kaynakların büyüklüğü oldu. Partiye yakın siyasi eylem komiteleri (PAC), büyük bağışçılar ve iş dünyasından gelen destek sayesinde kritik seçim bölgelerinde yoğun reklam kampanyaları yürütülüyor. Televizyon reklamlarından dijital platformlara, saha organizasyonlarından kapı kapı seçmen çalışmalarına kadar geniş bir kampanya ağı kurulmuş durumda. Demokrat Parti de önemli finansal kaynaklara sahip olsa da Cumhuriyetçilerin özellikle kırsal bölgelerde ve salıncak (swing) seçim çevrelerinde daha organize bir saha çalışması yürüttüğü değerlendiriliyor. Washington’daki seçim uzmanları, seçim gününe kadar reklam harcamalarının daha da artacağını ve özellikle kararsız seçmenlerin yoğun olduğu bölgelerde “mikro hedefleme” stratejisinin belirleyici olacağını ifade ediyor.

Demokratlar İçin En Büyük Güç: Sandığa Gitme Motivasyonu

Her şeye rağmen Demokrat Parti açısından umut veren veriler de bulunuyor. Ankete göre Kasım ayında oy kullanacağı kesin görülen seçmenler arasında Demokratların yaklaşık 10 puanlık bir üstünlüğü var. Bu oran, partinin 2018 ara seçimleri öncesinde yakaladığı yüksek seçmen motivasyonuna oldukça yakın seviyelerde bulunuyor. Parti yöneticileri de kampanyalarını yeni seçmen kazanmaktan çok mevcut seçmeni sandığa götürme stratejisi üzerine kuruyor. Çünkü Amerikan seçim tarihinde birçok yarış, milyonlarca seçmenin değil, belirli bölgelerde sandığa gitmeyen birkaç bin seçmenin tercihiyle sonuçlandı. Demokratlar, özellikle genç seçmenler, kadınlar, üniversite mezunları ve büyük şehirlerde yaşayan bağımsız seçmenlerin yüksek katılım göstermesi halinde Temsilciler Meclisi’nde çoğunluğu yeniden elde edebileceklerine inanıyor. Buna karşılık Cumhuriyetçiler ise Trump’ın oy pusulasında yer almamasının muhafazakâr seçmenin katılımını düşürmemesi için tabanı sürekli canlı tutmaya çalışıyor. Seçim kampanyalarının son aylarında her iki partinin de en büyük mücadelesi, rakibini ikna etmekten çok kendi seçmenini sandığa götürmek olacak. Bu nedenle Washington’da birçok uzman, “2026 ara seçimlerini fikirler kadar katılım oranı belirleyecek” değerlendirmesini yapıyor.

Seçimin Kaderini Amerika Değil, 30 Kritik Seçim Bölgesi Belirleyecek

Amerika Birleşik Devletleri’nde seçim sonuçları çoğu zaman ulusal oy oranlarıyla değil, “salıncak bölgeler” olarak tanımlanan sınırlı sayıdaki kritik seçim çevresiyle belirleniyor. Bu nedenle Demokratların ülke genelinde birkaç puan önde görünmesi, Kongre çoğunluğunu garanti etmiyor. Siyasi analiz kuruluşları Cook Political Report, Sabato’s Crystal Ball ve RealClearPolitics’in değerlendirmelerine göre Temsilciler Meclisi’nde sonucu belirleyecek yaklaşık 25 ila 30 seçim çevresi bulunuyor. Bu bölgelerin önemli bölümü Pennsylvania, Michigan, Wisconsin, Arizona, Nevada, Georgia, Virginia, Kuzey Carolina ve Nebraska gibi eyaletlerde yer alıyor. Her iki parti de seçim kampanyalarının büyük bölümünü bu dar coğrafi alana yoğunlaştırmış durumda. Milyonlarca dolarlık reklam bütçeleri, parti liderlerinin miting programları ve gönüllü organizasyonları büyük ölçüde bu bölgelerde yürütülüyor. Washington’daki seçim uzmanları, “Amerika’nın kaderini 435 seçim çevresi değil, birkaç düzine kritik bölge belirleyecek” değerlendirmesini yapıyor.

Banliyö Seçmeni Yeniden Seçimin Kilit Aktörü Haline Geldi

Son on yılda Amerikan siyasetinde en büyük değişimlerden biri banliyö seçmeninin davranışında yaşandı. Bir dönem Cumhuriyetçi Parti’nin en güçlü seçmen tabanlarından biri olarak görülen banliyöler, özellikle eğitim düzeyi yüksek ve orta gelir grubuna mensup ailelerin tercihleri nedeniyle giderek daha rekabetçi hale geldi. Demokratlar 2018 seçimlerinde bu bölgelerde büyük başarı elde ederek Temsilciler Meclisi çoğunluğunu kazanmıştı. Ancak son kamuoyu araştırmaları, banliyö seçmeninin artık tek bir partiye bağlı hareket etmediğini gösteriyor. Ekonomik kaygılar, yüksek konut maliyetleri, çocukların eğitimi, sağlık harcamaları ve kamu güvenliği gibi gündelik sorunlar, ideolojik tartışmaların önüne geçmiş durumda. Bu nedenle her iki parti de kültürel kutuplaşmadan çok günlük yaşam maliyetlerine odaklanan bir kampanya dili kullanmaya çalışıyor.

Bağımsız Seçmenler Bu Kez Her Zamankinden Daha Belirleyici

Cumhuriyetçiler ve Demokratlar arasında kesin tercihini yapmış seçmen kitlesinin büyük ölçüde değişmeyeceği düşünülüyor. Ancak seçim sonucunu belirleyecek kesimin bağımsız seçmenler olacağı konusunda neredeyse tüm analiz kuruluşları aynı görüşü paylaşıyor. Amerikan siyasetinde kendisini herhangi bir partiye bağlı görmeyen milyonlarca seçmen bulunuyor ve bu kitlenin önemli bir bölümü kararını seçimlere birkaç hafta kala veriyor. Son araştırmalar, bağımsız seçmenlerin ekonomi ve enflasyon konusunda Cumhuriyetçilere daha yakın durduğunu, buna karşılık sağlık hizmetleri, sosyal haklar ve demokratik kurumların işleyişi konusunda Demokratlara daha fazla güven duyduğunu ortaya koyuyor. Bu ikili tablo, seçim kampanyalarını daha da karmaşık hale getiriyor. Çünkü iki parti de aynı seçmene farklı başlıklar üzerinden ulaşmaya çalışıyor.

Demokrat Parti Liderlik Tartışmalarını Tam Olarak Geride Bırakabilmiş Değil

2024 başkanlık seçimlerinde yaşanan yenilginin ardından Demokrat Parti içinde başlayan liderlik ve yön tartışmaları hâlâ tamamen sona ermiş değil.