Aşı Haftası'nda Uyarı: Türkiye'de Aşı Reddi Artarken Salgın Riski Yükseliyor

Nisan ayının son haftasında düzenlenen Aşı Haftası, bulaşıcı hastalıklarla mücadelede aşıların oynadığı kritik role dikkat çekiyor. Uzmanlar, hem bireysel hem toplumsal sağlığın korunmasında aşının en etkili ve güvenilir yöntemlerden biri olduğuna vurgu yaparken aşılamadaki düşüşlerin salgın riskini artırabileceği uyarısında bulunuyor.

Küresel sağlık verileri de bu tabloyu destekliyor. Dünya Sağlık Örgütü'nün (DSÖ) 2023 verilerine göre aşılar her yıl yaklaşık 4 ila 5 milyon ölümü önlerken DSÖ ve Birleşmiş Milletler Uluslararası Çocuk Acil Durum Fonu'nun (UNICEF) aynı yıl yayımladığı tahminlere göre dünya genelinde çocukların yaklaşık yüzde 84'ü temel aşıların üç dozuna erişebiliyor. Buna karşın her yıl 20 milyondan fazla çocuğun rutin aşıların tamamına ulaşamadığı belirtiliyor.

Uzmanlar, kızamık gibi yüksek bulaşıcılığa sahip hastalıklar için gerekli olan yaklaşık yüzde 95'lik toplum bağışıklığı eşiğinin altına düşülmesinin salgın riskini artırdığına dikkat çekiyor.

'TÜRKİYE'DEKİ DURUM'

Türkiye'de ise Sağlık Bakanlığı verilerine göre çocukluk çağı aşılanma oranları uzun yıllar yüzde 95'in üzerinde seyrederken son yıllarda aşı reddinde artış gözleniyor. Cumhuriyet'e konuşan İstanbul Tabip Odası Yönetim Kurulu üyesi, aile sağlığı uzmanı Dr. Emrah Kırımlı, aşı tereddüdündeki artışın ciddi bir halk sağlığı sorunu haline geldiğini belirterek "Aşı tereddüdü uzun süredir var. Ancak eskiden hekim ve kamu otoritesinin önerisiyle aşılar yapılıyordu. Bu güven ilişkisi zayıfladı" dedi.

Kırımlı, aşı tereddüdünün en önemli nedeninin sağlık sistemine olan güven kaybı olduğunu ifade ederek "Sağlık çalışanlarının çabası tek başına yetmiyor. Yetkili kurumlardan gelen güvence zayıflayınca tereddüt büyüyor" dedi.

Dr. Kırımlı, özellikle çocukluk çağı aşılarındaki düşüşe dikkat çekerek, bazı yaş gruplarında aşısızlık oranının yüzde 10'un üzerine çıktığını söyledi. Yetişkin aşıların kullanımında da ciddi gerileme olduğuna işaret eden Kırımlı, "Grip ve zatürre aşılarını neredeyse hiç yapamıyoruz. Bu oranlar yüzde 20-30'lara kadar düştü" ifadelerini kullandı.

Aşı oranlarındaki düşüşün doğrudan salgın riskini artırdığını vurgulayan Kırımlı, kızamık ve boğmaca vakalarındaki artışa değinerek "Ne yazık ki boğmacadan ölen çocuklar var. Kızamık vakaları artıyor. Sıfır olan hastalıkları artık yüzlerle, binlerle görmeye başladık. Bu zaten salgındır" diye konuştu.

Toplum bağışıklığının korunması için yüksek aşılama oranlarının kritik olduğuna dikkat çeken Kırımlı, kızamık için yüzde 95 seviyesinin altına düşüldüğü uyarısı yaptı. Kırımlı, kızamık vakalarının özellikle aşısız veya eksik aşılı çocuklarda görüldüğünü vurguladı.