BM Raporu: Küresel Ekonomi Orta Doğu Krizi Nedeniyle Baskı Altında

BM Ekonomik ve Sosyal İşler Departmanı (DESA), Dünya Ekonomik Durumu ve Beklentiler 2026 raporunu güncelledi.

Raporda, Orta Doğu'daki krizin büyüme görünümünü gölgelemesi, enflasyonist baskıları artırması ve finansal piyasalardaki belirsizliği derinleştirmesi nedeniyle küresel ekonominin baskı altında olduğuna dikkat çekildi.

Küresel ekonominin bu yıl yüzde 2,5, 2027'de ise yüzde 2,8 büyümesinin beklendiği bildirilen raporda, "Bu oranlar, zaten zayıf olan görünümde aşağı yönlü revizyonlara işaret ediyor. Her ne kadar bu revizyonlar ılımlı olsa da tahminlere ilişkin belirsizlik önemli ölçüde arttı. Çünkü görünüm, çatışmanın süresi ve kapsamına bağlı bulunuyor. Beklenenden hızlı bir çözüm güveni yeniden tesis edebilirken, uzun süreli bir aksama büyümedeki aşağı yönlü revizyonları derinleştirebilir." ifadeleri kullanıldı.

BM, ocak ayında yayımladığı raporda, küresel ekonominin 2026'da yüzde 2,7 ve gelecek yıl yüzde 2,9 büyüyeceğini öngörmüştü.

Raporda, küresel petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) arzının yaklaşık 5'te 1'inin geçtiği Hürmüz Boğazı'nın kapanmasının yakıt, gübre ve gıda fiyatlarını yükselttiği ve küresel tedarik zincirleri üzerinde baskı yarattığına işaret edildi.

Küresel enflasyonun 2026'da yüzde 3,9'a ulaşmasının beklendiği aktarılan raporda, bu durumun enflasyonun gerileme eğilimini tersine çevireceği ve hane halkının satın alma gücünü azaltacağı kaydedildi.

Raporda, küresel enflasyon beklentisinin ocak ayındaki tahmine göre 0,8 puan daha yüksek seviyede olduğu vurgulandı.

Finansal piyasalardaki oynaklığın arttığına değinilen raporda, "Çatışmanın devam etmesi halinde portföy çıkışlarının yeniden başlaması ve dış finansman koşullarının sıkılaşması riskleri bulunuyor. Merkez bankalarının enflasyonu kontrol altına almak için faiz oranlarını daha uzun süre yüksek tutması beklenirken, hükümetler de zayıflayan büyümenin yanı sıra krizin etkilerini hafifletmeye yönelik gerekli harcamalar nedeniyle artan mali baskılarla karşı karşıya kalıyor." ifadeleri kullanıldı.

Raporda, dayanıklı iş gücü piyasaları ile yapay zeka destekli ticaret ve yatırımlar küresel ekonomik faaliyetleri desteklese de bunların yaygın olumsuzlukları tamamen telafi etmesinin beklenmediği belirtildi.

Görünümün özellikle yakıt ve gıda ithalatçısı gelişmekte olan ekonomiler açısından daha zorlu seyrettiğine değinilen raporda, "Artan ithalat maliyetleri bu ülkelerde bütçe açıklarının genişlemesi, dış dengelerin bozulması ve gıda güvensizliğinin derinleşmesi riskini beraberinde getiriyor." değerlendirmesi yapıldı.

Bütçelerinde gıda ve enerjiye en yüksek payı ayıran düşük gelirli hane halklarının en ağır yükü taşıdığı vurgulanan raporda, milyonlarca kişinin yoksulluğa sürüklenme riskinin arttığı bildirildi.

Raporda, azalan yardım akışları ve yükselen borç servisi maliyetleriyle birleşen bu baskıların kalkınma alanında elde edilen kazanımları tersine çevirme ve Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları'na yönelik ilerlemeyi daha da yavaşlatma tehdidi oluşturduğu kaydedildi.

Raporda, ABD'ye yönelik ekonomik büyüme tahmini bu yıl yüzde 2 olarak korunurken, gelecek yıl için yüzde 2,2'den yüzde 2'ye çekildi.

Avrupa Birliği'nde (AB) ise ekonomik büyümenin 2026'da yüzde 1,1 ve 2027'de yüzde 1,4 olmasının beklendiği kaydedildi. Bu tahminler ocak ayına kıyasla 0,2 puanlık aşağı yönlü revizyona işaret etti.

BM raporunda Çin ekonomisinin ise bu yıl yüzde 4,6, gelecek yıl yüzde 4,5 büyümesinin beklendiği aktarılırken, ocak ayına göre revizyon yapılmadı.