AA Dünya30.04.2026Dünya1 dk okumaTürkiye

İran'dan Körfez Ülkelerine: Stratejik Hesaplamaları Değiştirin

Birinci Yardımcı Arif, Fars Körfezi Güvenliğinin Müzakere Edilemez Olduğunu Açıkladı

fars körfezi hürmüz boğazı abd ambargosu

Hızlı Bakış

İran Cumhurbaşkanı Birinci Yardımcısı Arif, Ulusal Fars Körfezi Günü dolayısıyla ABD'nin deniz ablukası girişimlerini kınayarak körfez güvenliğinin müzakere edilemez bir konu olduğunu vurguladı.
Arif, güney komşularına ABD önderliğindeki güçlerin sömürgeci çıkarlar gözettiğini ve stratejik hesaplamaları değiştirme zamanının geldiğini belirtti.
Hürmüz Boğazı'nın kapatılması sonrası petrol fiyatları yüzde 80 arttı.

Yapay zekâ özeti

Neden Önemli?

İran, Şubat sonunda ABD-İsrail saldırıları sonrası Hürmüz Boğazı'nı kapatmış, bu karar küresel petrol arzını tehdit etmişti. Nisan başında ateşkes ilan edilmiş ancak ABD'nin ablukası devam edince İran yeniden kısıtlamalar getirdi.

Yazı boyutu

İran devlet televizyonuna göre, Cumhurbaşkanı Birinci Yardımcısı Arif, "Ulusal Fars (Basra) Körfezi Günü" dolayısıyla yayımladığı mesajda, ABD’nin deniz ablukası girişimlerinden söz etti. "Fars Körfezi'nin güvenliği, İran hükümeti ve milleti için müzakere edilemez bir konudur." diyen Arif, şunları kaydetti: "Güney komşularımıza, artık hayal ürünü taktiklerin ötesine geçme ve stratejik hesaplamaları değiştirme zamanının geldiğini vurguluyoruz. Tarih, ABD önderliğindeki bölgesel güçlerin yalnızca sömürgeci çıkarlarını gözettiğini ve zor zamanlarda ortaklarını terk edeceğini defalarca kanıtlamıştır." Körfez'deki güvenliğin ancak bölge ülkelerinin birleşmesiyle ve yabancı güçlerin müdahalesi olmadan sağlanması gerektiğini vurgulayan Arif, "Güçlü bir İran ile olan bağ, kalıcı barış ve ekonomik refahı garanti eder çünkü kaderlerimiz coğrafya ve din yoluyla birbirine bağlıdır." değerlendirmesinde bulundu.

İran'ın Hürmüz Boğazı'nı kapatması ve ABD'nin deniz ablukası

İran, ABD-İsrail'in 28 Şubat'ta ortak saldırılarıyla başlayan savaş sonrasında küresel enerjinin stratejik geçiş noktalarından Hürmüz Boğazı'nı geçişlere kapatmıştı. Bu kararla petrol fiyatlarında savaş öncesine kıyasla yüzde 80'lere kadar artış görüldü.

ABD ile İran arasında 8 Nisan'da varılan ateşkes anlaşması sonrasında Pakistan arabuluculuğunda yapılan görüşmelerde sonuç çıkmayınca ABD, 13 Nisan'da İran'a deniz ablukası uygulama kararı almış ve Hürmüz Boğazı'na giriş yapan ve çıkan İran bağlantılı gemilere müdahale etmeye başlamıştı.

İran, 17 Nisan'da Lübnan'da ateşkes sağlanması üzerine ateşkes süresince Hürmüz Boğazı'nın İran donanması ile koordinasyon halinde olmak şartıyla ticari gemilerin geçişlerine açık olduğunu duyurmuş ancak ABD'nin deniz ablukasına devam edeceğini duyurması üzerine boğazdan geçişlere yeniden kısıtlamalar getirdiğini açıklamıştı.

ABD, bu süreçte Umman Denizi ve Hint Okyanusu'nda İran'a ait bazı ticari gemilere saldırarak ele geçirmiş, İran da buna karşılık Hürmüz Boğazı yakınlarında biri İsrail'le bağlantılı bazı gemilere müdahale ederek el koymuştu.