NATO Zirvesi Sonrası Türkiye'nin Savunma Alanında Yeniden Yapılanması
Hızlı Bakış
- NATO Zirvesi sonrası Türkiye, savunma alanında ABD yaptırımlarının kaldırılması, F-35 programına dönüş, SAMP/T hava savunma sistemi tedariki ve İngiltere ile askeri iş birliğini derinleştirme gibi adımlarla yeniden yapılanıyor.
- S-400'lerin satışı iddiaları ve KAAN motorları için ABD onayı da gündemde.
Yapay zekâ özeti
Neden Önemli?
7-8 Temmuz'da Ankara'da düzenlenen NATO Zirvesi'nin ardından Türkiye'nin savunma alanındaki adımları ve uluslararası ilişkilerdeki gelişmeleri ele almaktadır. Özellikle S-400 krizi ve F-35 programına dönüş ihtimalleri öne çıkmaktadır.
7-8 Temmuz’da Ankara’da düzenlenen tarihi NATO Zirvesi’nin ardından tüm dünyanın gözü Türkiye’nin savunma alanında attığı adımlara çevrildi.
Al-Monitor'da yayımlanan analize göre, Ankara'da düzenlenen NATO Zirvesi’nin ardından Türkiye, savunma alanında ABD yaptırımlarının kaldırılması, F-35 programına yeniden dahil olma, Avrupa yapımı SAMP/T hava savunma sistemi tedariki ve İngiltere ile askeri iş birliğinin derinleştirilmesini kapsayan geniş çaplı bir yeniden yapılanma sürecine hız verdi.
ANKARA SONRASI GÖRÜŞMELER İVME KAZANDI
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın ev sahipliğinde gerçekleştirilen zirvede ABD Başkanı Donald Trump da Ankara'yı ziyaret ederken, iki lider arasında yapılan görüşmelerde Washington'un, Türkiye'nin Rus yapımı S-400 hava savunma sistemi nedeniyle uyguladığı CAATSA yaptırımlarının kaldırılması ve F-35 savaş uçağı programına dönüş ihtimalini yeniden değerlendireceği açıklandı.
Analize göre Trump'ın açıklamaları yıllardır devam eden S-400 krizinin çözümüne yönelik diplomatik sürece ivme kazandırdı.
‘S-400'LERİN SATIŞI GÜNDEMDE’ İDDİASI
Analizde, Türkiye'nin S-400 sistemlerini Birleşik Arap Emirlikleri veya Katar'a satmayı değerlendirdiği yazıldı.
KREMLİN’DEN DOĞRULAMA
Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov da ilk kez Moskova'nın S-400'lerin geleceği konusunda Ankara ile temas halinde olduğunu doğruladı. Peskov, konunun "son derece hassas" olduğunu belirtirken, görüşmelerin süreceğini ifade etti.
NATO Zirvesi kapsamında Türkiye'yi ziyaret eden iki partili ABD Kongresi heyeti, görüşmelerde ilerleme kaydedildiğini ancak önemli ayrıntıların henüz netleşmediğini açıkladı.
Temsilciler Meclisi üyesi Mike Turner, Kongre'ye aktarılan bilgilerin "umut verici" göründüğünü söyledi.
Atlantik Konseyi Türkiye Programı'ndan Rich Outzen ise CAATSA yaptırımlarının kaldırılmasının "muhtemel" göründüğünü ancak bunun hem ABD yasalarının şartlarının karşılanmasına hem de Kongre'de yeterli desteğin korunmasına bağlı olduğunu değerlendirdi.
GRAHAM’DAN YEŞİL IŞIK GELMİŞTİ
Bu sabah hayatını kaybettiği açıklanan Trump'ın yakın müttefiklerinden Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham da Kongre'de itirazlar yaşanabileceğini kabul ederken, Türkiye'ye satış seçeneğine açık olduğunu dile getirdi.
F-35 VE KAAN SÜRECİ
Öte yandan Trump yönetiminin, Türkiye'nin milli muharip uçağı KAAN programında kullanılmak üzere 80 adet General Electric F110 motorunun satışına ilişkin paketi Kongre'ye resmen bildirdiği aktarıldı.
SAMP/T GÖRÜŞMELERİ HIZLANDI
Analize göre NATO Zirvesi, Türkiye'nin Fransa ve İtalya ortak üretimi SAMP/T hava ve füze savunma sistemi tedarikine yönelik görüşmelere de ivme kazandırdı.
Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler'in hem Patriot hem de SAMP/T sistemlerinin değerlendirildiğini açıklamasının ardından Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron da Türkiye, Fransa ve İtalya arasında teknik çalışmaların sürdüğünü doğruladı.
Henüz nihai anlaşmaya varılmadığı belirtilirken, olası anlaşmanın yeni nesil SAMP/T sistemi ile teknoloji transferi ve ortak üretim taleplerini içerebileceği ifade edildi.
İNGİLTERE İLE YENİ SAVUNMA ORTAKLIĞI
NATO Zirvesi'nin bir diğer önemli sonucu ise Türkiye ile İngiltere arasında yeni savunma ortaklığı anlaşmasının imzalanması oldu.
Cumhurbaşkanı Erdoğan ile İngiltere Başbakanı Keir Starmer tarafından imzalanan anlaşmanın; caydırıcılık, savunma, askeri iş birliği, savunma sanayisi, teknoloji, siber güvenlik, hibrit tehditler, terörle mücadele, sivil hazırlık ve uzay alanlarında yeni istişare mekanizmaları oluşturacağı belirtildi.
Ortak açıklamada, anlaşmanın iki NATO müttefikinin savunmaya yönelik ortak taahhüdünü güçlendirdiği vurgulandı.
Bundan Sonra Ne Olabilir?
Yapay zekâ öngörüsü — kesinlik taşımaz
ABD'nin Türkiye'ye yönelik CAATSA yaptırımlarını kaldırması
Muhtemel · Aylar içinde
Türkiye'nin F-35 programına yeniden dahil olması
Olası · Uzun vadede
Açık Sorular
- S-400'lerin satışı gerçekleşecek mi?
- F-35 programına Türkiye'nin dönüşü nasıl olacak?
- SAMP/T anlaşmasının detayları nelerdir?






