Son Dakika
RUВенгерский парламент пригрозил импичментом президенту из-за отказа подписать поправку к конституцииITSam Neill, attore di Jurassic Park, è morto a 78 anniINTLUkraine War: EU discusses sanctions, 'Coalition of the Willing' meets in ParisRUВ России подготовят около 600 экспертов для наблюдения за выборамиTRSüleyman Soylu anlattı: 15 Temmuz gecesi neler yaşandı?CN广东探索“产教评”技能生态链:三小时速成一线技工,助力稳就业RUБывшего гендиректора "Торпедо" Скородумова осудили за подкуп арбитровTRİzmir'de Deprem Hazırlıkları: Karşıyaka'da Saha Çalışmaları TamamlandıRUУполномоченный по правам ребенка: 11-летний умерший в больнице Севастополя ребенок имел паллиативный диагноз с рожденияRUЖители Омской области привлечены к ответственности за съемку атаки дронов на НПЗRUВенгерский парламент пригрозил импичментом президенту из-за отказа подписать поправку к конституцииITSam Neill, attore di Jurassic Park, è morto a 78 anniINTLUkraine War: EU discusses sanctions, 'Coalition of the Willing' meets in ParisRUВ России подготовят около 600 экспертов для наблюдения за выборамиTRSüleyman Soylu anlattı: 15 Temmuz gecesi neler yaşandı?CN广东探索“产教评”技能生态链:三小时速成一线技工,助力稳就业RUБывшего гендиректора "Торпедо" Скородумова осудили за подкуп арбитровTRİzmir'de Deprem Hazırlıkları: Karşıyaka'da Saha Çalışmaları TamamlandıRUУполномоченный по правам ребенка: 11-летний умерший в больнице Севастополя ребенок имел паллиативный диагноз с рожденияRUЖители Омской области привлечены к ответственности за съемку атаки дронов на НПЗ
Newsgather
GeriTürkiye'de Hukuk Devleti İlkesinin Yıkımı ve Yargısal Siyaset Eleştirisi
Türkiye'de Hukuk Devleti İlkesinin Yıkımı ve Yargısal Siyaset Eleştirisi
Acil
Cumhuriyet03.06.2026Siyaset4 dk okumaTürkiye

Türkiye'de Hukuk Devleti İlkesinin Yıkımı ve Yargısal Siyaset Eleştirisi

Hızlı Bakış

  • Yazıda, Türkiye'deki Saray rejimi ve yargının siyasi talimatlarla çalıştığı, hukuk devleti ilkesinin ayaklar altına alındığı eleştiriliyor.
  • CHP'li belediyelere yönelik operasyonlar, yoksulluk, işsizlik ve yargının bağımsızlığını yitirmesi gibi konulara değiniliyor.

Yapay zekâ özeti

Neden Önemli?

Yazı, Türkiye'de siyasi iktidarın yargı üzerindeki etkisini ve bunun hukuk devleti ilkesini nasıl zedelediğini ele almaktadır. Özellikle CHP'li belediyelere yönelik operasyonlar, ekonomik sorunlar ve yargı bağımsızlığına dair endişeler vurgulanmaktadır.

Yazı boyutu

Bugün ülkemizde anayasayı ve yasaları tanımayan, uygulamayan Saray rejimi, yargıya verdiği talimatla istediği kararları alıyor. Dolayısıyla Saray’ın organı gibi çalışan bir yargı var. Anayasamızda Türkiye Cumhuriyeti demokratik laik ve sosyal bir hukuk devletidir yazıyor. Yargı makamlarına kimse emir ve talimat veremez diyor. Ancak yaşadığımız hukuksuzluklar ve yargının içinde bulunduğu durum bize hukuk devleti ilkesinin yerle bir olduğunu gösteriyor. Oysa tam bağımsız bir yargı erki olmadan hukuk devletinden söz edilemez.

19 Mart 2025 tarihinde başlayan, başta İBB başkanı olmak üzere CHP’li belediyelere yapılan ve halen devam eden operasyonlar ve iftiraya dayanan suçlamalar, tutuklamalar kamuoyunda iktidarın beklediği karşılığı bulmuyor. Halk yoksulluğun pençesinde eziliyor. İşsizlik tarihinin en yüksek seviyesinde, gençler evde oturuyor. ABD elçisi Türkiye’ye monarşi yönetimi öneriyor ama iktidardan ses çıkmıyor. İktidar halkın yoksulluğunu, zirve yapan işsizliği bir türlü görmüyor.

YARGISALLAŞAN SİYASET

Pahalılık insanları canından bezdiriyor. İntiharlar, kitlesel şiddet olayları artıyor, okullar silahlı öğrenciler tarafından basılıyor, yabancı maden şirketleri ile onların yerli işbirlikçilerine tanınan maden arama imtiyazları doğasına, dağına ovasına merasına zeytinine sahip çıkan köylüleri jandarma dipçiği ile eziyorlar, cezaevine atıyorlar. Ve bunu yargısallaşan siyaset eliyle yapıyorlar.

Yurttaşların yitirecek bir şeyi kalmadı. Adalet Bakanlığı görevine atanan eski bir savcı, göreve başladığı gün “İBB davası asrın en büyük yolsuzluk davası” diyerek yargıya adeta talimat veriyor. Adalet bakanının aynı zamanda Hakimler ve Savcılar Kurulu (HSK)’nun başkanı olduğunu unutuyor.

Binlerce sayfadan oluşan iddianameler yüzlerce tutuklu sanıklı davalar Ergenekon ve diğer kumpas davalarını anımsatıyor. Bu iddianameleri hazırlayan savcılar Ceza Muhakemesi Kanunu’na (CMK) göre tutuklamanın bir önlem olduğunu bilmiyorlar mı?

Savcılık, CMK’ye göre şüphelilerin lehine ve aleyhine olan tüm delilleri toplamak zorundadır. Yargı mensupları, ceza hukukunu hukuk fakültelerinde doğru dürüst öğrenmedikleri için siyasi iktidarın baskısına boyun eğiyorlar, adaleti ve evrensel insan haklarını katlediyorlar. Artık yalnızca belediye başkanı değil, eşi ve yakınları da gözaltına alınıyor.

ANAYASAL SUÇ İŞLENİYOR

Ceza yasasında savcı veya yargıcın takdir hakkı yoktur. Bir eylem veya işlem kanuni tarife uygunsa ve fail de belli ise kanunda düzenlenmiş ceza uygulanır. Gazetecileri, aydınları, belediye başkanlarını tutuklamak için kanuni tarife uymayan suç ve ceza yaratma yetkisi savcı ve yargıçlara tanınmamıştır.

Yasaları eğip bükmek, yasa koyucunun yerine geçerek yeni bir suç türü yaratmak anayasal bir suçtur ve eninde sonunda yargı önünde hesabı sorulur. Bugün CHP’li belediye başkanları ile bürokratlara, gazetecilere yargı eliyle yapılan zulümdür. Tutuklu belediye başkanları ile gazetecilerin birçoğunun iddianamesi hazırlanmadığı için masum insanlar suçlarının ne olduğunu bilmeden cezaevinde tutuluyorlar. Yargı, gerçeği araştırır, suç varsa cezasını verir.

Vatandaş yargıya güvenmek istiyor. Yargıya güven, mahkemelerin ve yargıçların hukuka, adalete ve vicdana uygun, bağımsız ve tarafsız kararlar vereceğine vatandaşların inanmasıdır. AYM ve AHİM kararlarının uygulanması, seçilmiş bir milletvekilinin halen cezaevinde tutulması demokratik hukuk devletine yakışmıyor. AYM kararını mecliste okutup seçilmiş bir milletvekilinin milletvekilliğini düşürmesi meclis başkanı da anayasal suça ortak yapıyor. Adalet bakanının, anayasanın ikinci maddesinde ifade edilen hukuk devleti ilkesini yerine getirmesi demokratik hukuk devletinin gereğidir.

Bundan Sonra Ne Olabilir?

Yapay zekâ öngörüsü — kesinlik taşımaz

  • Yargısal siyasetin devam etmesi ve hukuki belirsizliğin sürmesi.

    Çok muhtemel · Orta vadede

  • Ekonomik sorunların derinleşmesi ve halkın yaşam standartlarının düşmesi.

    Muhtemel · Orta vadede

  • Toplumsal hoşnutsuzluğun artması ve potansiyel protestolar.

    Olası · Orta vadede

Açık Sorular

  • Yargı bağımsızlığı ne zaman ve nasıl tesis edilecek?
  • Ekonomik krizin çözümü için somut adımlar nelerdir?
  • Siyasi operasyonların hukuki dayanağı nedir?
  • Vatandaşların yargıya güveni nasıl yeniden sağlanacak?

İlgili Konular

Bu haber ilk olarak şurada yayınlandı: Cumhuriyet.

İlgili Haberler

Bu konuda daha fazlahukuk devleti