Mỹ dỡ phong tỏa cảng biển, xuất khẩu và giá dầu Iran cùng tăng

Việc Mỹ dỡ bỏ lệnh phong tỏa cảng biển giữa tháng 6 khiến cả xuất khẩu và giá dầu thô của Iran cùng tăng.

Ngày 30/6, Trưởng đoàn đàm phán Iran Mohammad Bagher Ghalibaf cho biết nước này đã xuất khẩu hơn 40 triệu thùng dầu thô trong 2 tuần, kể từ khi Mỹ dỡ bỏ lệnh phong tỏa với các cảng biển. Dầu thô Iran hiện cũng được bán với giá cao hơn khoảng 20% so với trước chiến sự.

"Kể từ ngày lệnh phong tỏa được dỡ bỏ, chúng tôi đã xuất khẩu hơn 40 triệu thùng dầu", Ghalibaf nói trong cuộc phỏng vấn đăng trên kênh Telegram của mình. Ông cho biết Iran đã không thể bán ra ngoài thùng dầu nào trong khoảng hai tháng bị phong tỏa.

Trong khi đó, hãng theo dõi tàu dầu TankerTrackers.com ngày 1/7 ước tính Iran đã xuất khẩu khoảng 50 triệu thùng dầu thô trong 2 tuần qua. Công ty sử dụng hình ảnh vệ tinh, ảnh chụp từ bờ biển và hệ thống nhận dạng tự động (AIS) theo thời gian thực để theo dõi hoạt động của tàu.

Giá dầu Brent hiện giao dịch quanh 73 USD một thùng, giảm gần 40% so với đỉnh hồi tháng 4, nhờ kỳ vọng nguồn cung từ vùng Vịnh phục hồi. Gregory Brew - nhà phân tích tại Eurasia Group cho biết trước chiến sự, dầu thô Iran thường được bán thấp hơn Brent khoảng 10-15 USD một thùng để bù đắp rủi ro do các lệnh trừng phạt.

Trước chiến sự, hãng dữ liệu Kpler cho biết xuất khẩu dầu thô và khí ngưng tụ của Iran trong tháng 2 đạt 2,2 triệu thùng một ngày. Quốc gia vùng Vịnh này cũng là nước sản xuất dầu thô lớn thứ 3 trong Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC).

Ngày 17/6, Mỹ và Iran ký biên bản ghi nhớ chấm dứt gần 4 tháng chiến sự, đồng thời mở cửa lại eo biển Hormuz và tiếp tục quá trình đàm phán 60 ngày để tiến tới thỏa thuận hòa bình lâu dài. Theo biên bản, Iran đồng ý cho phép tàu thuyền đi qua Hormuz mà không thu phí trong 60 ngày, nhưng khẳng định vẫn giữ quyền kiểm soát tuyến đường thủy này.

"Chủ quyền với eo biển Hormuz thuộc về Iran và Oman. Hoạt động lưu thông tại eo biển phải tuân theo các quy định do Iran đặt ra", ông Ghalibaf khẳng định.

Hiện vẫn chưa rõ eo biển Hormuz sẽ được quản lý thế nào sau khi thời hạn 60 ngày kết thúc. Thời gian qua, các tàu di chuyển qua eo biển theo hành lang phía nam dọc bờ biển Oman hoặc qua các tuyến phía bắc do Iran kiểm soát.