Nghệ nhân Phạm Ngọc Toàn và nghề khắc dấu gỗ thủ công truyền thống ở Hà Nội
نظرة سريعة
- Ông Phạm Ngọc Toàn, nghệ nhân khắc dấu gỗ thủ công thế hệ thứ ba tại Hà Nội, tiếp nối nghề truyền thống của gia đình.
- Cửa tiệm của ông thu hút cả khách địa phương và du khách quốc tế, những người tìm kiếm các sản phẩm độc đáo và giá trị văn hóa.
ملخص مُنشأ بالذكاء الاصطناعي
لماذا يهم
Ông Phạm Ngọc Toàn, sinh năm 1956, là chủ tiệm khắc dấu gỗ thủ công tại Hà Nội, tiếp nối nghề truyền thống từ ông nội và bố ông. Ông đã ngừng giảng dạy để chuyên tâm vào nghề từ năm 1993.
Chủ tiệm là ông Phạm Ngọc Toàn, sinh năm 1956, gắn bó với khắc dấu gỗ thủ công từ khi còn trẻ. Ông nội ông bắt đầu công việc này trước năm 1945, rồi truyền tới bố ông. Ban đầu, ông Toàn làm song song hai việc giáo viên lẫn thợ khắc gỗ nhưng tới năm 1993 đã ngừng giảng dạy, về nhà mở tiệm.
Nghề khắc dấu ở Hà Nội có nguồn gốc từ tỉnh Hà Tây cũ, cách đây hàng trăm năm. Những cửa hiệu khắc dấu lâu đời ở Hà Nội vẫn duy trì việc chế tác họa tiết cổ truyền như chữ triện, các bản khắc tranh thờ, tranh dân gian và khuôn làm bánh thủ công. Hiện nay, có rất ít cửa hàng khắc gỗ thủ công ở Hà Nội.
Khi còn trẻ, ông Toàn nhận làm rất nhiều sản phẩm khắc gỗ, từ những bức tranh dài 2-3 m, sản phẩm đòi hỏi kỹ thuật cao với thời gian hoàn thành lên tới cả tháng. Ông cũng nhận khắc các khuôn làm bánh Trung thu, dấu, mẫu mã cho nhiều cơ quan đoàn thể. Tất cả đều được làm thủ công.
Gỗ được chọn để khắc phải là loại mềm, thường dùng gỗ thị, giúp mực được thấm đều và dễ khắc hơn. Trước khi sử dụng, gỗ cần được phơi khô để thành phẩm không bị biến dạng theo thời tiết. Sau đó, ông Toàn thường khắc sẵn một số hình như danh thắng Việt Nam, 12 con giáp, các biểu tượng vui vẻ và trẻ trung để bán dần.
Khách đến tiệm được ông Toàn hướng dẫn cụ thể nên chọn loại dấu, nội dung hoặc kiểu chữ phù hợp. Sau khi ra thành phẩm, khách thường thích thú check in ngay tại tiệm.
Nhiều khách nước ngoài tò mò đã ghé xem ông Toàn khắc gỗ. Ông kể một gia đình khách Mỹ đã bật khóc khi nhận bản khắc theo hình con chó đã mất của họ. Một gia đình đến từ Hà Lan khắc chân dung gia đình 5 người nhưng chỉ 4 có tên và hẹn quay lại "khi em bé trong bụng người mẹ chào đời".
Người mua dấu thường sẽ mua kèm hộp mực giá 30.000 đồng. Mỗi sản phẩm khắc dấu sau khi hoàn thành được đựng trong túi giấy.
Một trong những điều khiến ông Toàn vui với công việc này là chính là sự hài lòng của khách hàng. "Tôi muốn truyền năng lượng sống cho giới trẻ và truyền tải văn hóa Việt tới du khách nước ngoài qua những tác phẩm thủ công", ông Toàn nói.
