Đàn cá voi sát thủ đánh chìm du thuyền ngoài khơi Tây Ban Nha

Đàn cá voi sát thủ đánh chìm một du thuyền ngoài khơi phía tây bắc Tây Ban Nha hôm 24/7, tiếp tục chuỗi đụng độ kéo dài hơn 6 năm dọc vùng ven biển Iberia.

Theo Live Science, hôm 24/7, những con cá voi sát thủ (Orcinus orca) phá hủy bánh lái của một chiếc du thuyền dài 14 m mang cờ Thụy Điển ngoài khơi Galicia, Tây Ban Nha, buộc hai người trên tàu phải phát tín hiệu cấp cứu. Tàu tuần duyên của Tây Ban Nha đã đưa họ đến nơi an toàn. Tai nạn này xảy ra sau một số cuộc đụng độ khác ở cùng vùng biển vào tuần trước, bao gồm sự cố khiến tàu giải trí Idem chìm gần điểm cực bắc Estaca de Bares của bán đảo Iberia.

Theo Inertia, Idem là tàu thứ tám bị đánh chìm từ khi các tổ chức theo dõi tai nạn do cá voi sát thủ gây ra. Atlantic Orca Working Group, tổ chức nghiên cứu đến từ Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha chuyên thu thập dữ liệu về hiện tượng này, cho biết, các nhà khoa học đã ghi nhận hơn 700 tương tác giữa cá voi sát thủ và tàu thuyền từ năm 2020, từ cú đẩy nhẹ đến hành vi đâm sầm vào bánh lái suốt nhiều giờ.

Các nhà nghiên cứu đã xác định trong quần thể gần 50 con cá voi sát thủ ở Iberia, có khoảng 15 con gây ra những vụ tai nạn. Đàn này nhỏ đến mức Liên minh Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế đưa chúng vào danh sách cực kỳ nguy cấp do phụ thuộc chủ yếu vào nguồn thức ăn là cá ngừ vây xanh Đại Tây Dương. Thủ lĩnh của đàn là một con cá voi sát thủ cái tên White Gladis. Ban đầu, giới nghiên cứu nêu giả thuyết White Gladis từng gặp tai nạn đau thương với một chiếc tàu, khiến nó thay đổi hành vi. Nó là thành viên đầu tiên trong đàn bắt đầu đâm vào bánh lái.

Alfredo López Fernandez, nhà sinh học thuộc Atlantic Orca Working Group, cho biết hành vi đề phòng bắt nguồn từ tổn thương như vậy thu hút nhiều sự chú ý ở thời điểm đó. Tuy nhiên, ông nhấn mạnh đó không phải là một cách trả thù.

Các nhà khoa học không biết nguyên nhân chính xác dẫn tới hành vi tấn công tàu thuyền của cá voi sát thủ ở Iberia. Giả thuyết hàng đầu là cá voi sát thủ thuộc nhóm động vật có tính xã hội cao và học hỏi thói quen từ nhau. Giới nghiên cứu gọi đó là hành vi học tập xã hội với những thành viên nhỏ tuổi quan sát con trưởng thành phá hỏng bánh lái và thử làm theo, sau đó thói quen lan rộng trong đàn.

Một nghiên cứu năm 2022 trên tạp chí Marine Mammal Science phát hiện cá voi sát thủ thường nhắm vào thuyền buồm và mất hứng thú sau khi việc phá hỏng bánh lái làm phương tiện ngừng chạy. Hiệp hội An toàn và Cứu hộ Hàng hải và tổ chức Atlantic Orca Working khuyến cáo các thủy thủ nên tắt động cơ, hạ buồm nếu có thể, ngắt chế độ tự lái nếu gặp cá voi sát thủ tới gần.