İran ile ABD arasındaki mutabakat sonrası Borsa İstanbul'da yükseliş yaşanırken, düşen petrol fiyatları enflasyon beklentilerini olumlu etkiledi. Haziran sonu ve Temmuz başında yapılacak Türkiye konferansları ile yabancı yatırımcı ilgisinin artması hedefleniyor. NATO zirvesi de borsaya ek destek sağlayacak.
Ekonomist Mohit Kumar, İran-ABD anlaşmasının sürdürülemezliğini, Hürmüz Boğazı'nın açılmasının zaman alacağını ve petrol fiyatlarının düşeceğini öngörüyor. Kumar, OPEC'in parçalanmasının BAE'ye, Venezuela'nın üretiminin artmasının ise orta vadede petrol fiyatlarını etkileyeceğini belirtti. Fed'in faiz kararında ise belirsizlikler olacağını tahmin ediyor.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Moskova'da Rus mevkidaşı Lavrov ile yaptığı görüşmede, Ukrayna savaşı, ABD-İran mutabakatı, Hürmüz Boğazı, Azerbaycan-Ermenistan barış süreci ve Filistin meselesi gibi bölgesel konuları ele aldı. Fidan, sivillerin hedef alınmasını kınadıklarını belirtti ve İsrail'in tavırlarının tüm dünyanın sorunu olduğunu vurguladı.
Dışişleri Bakanı Fidan, Moskova'da Lavrov ile görüştü. Ukrayna'da barış çağrısı yapan Fidan, ABD-İran mutabakatını kritik buldu. Hürmüz Boğazı'nın açık tutulması ve Filistin meselesine değinen Fidan, İsrail'in eylemlerini kınadı.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Moskova'da Rus mevkidaşı Lavrov ile görüştü. Fidan, Ukrayna savaşının barışçıl yollarla sonlandırılmasının öncelikleri olduğunu belirtti ve Türkiye'nin arabuluculuk rolünü sürdüreceğini vurguladı. Ayrıca İran-ABD mutabakatı, Suriye'nin istikrarı ve İsrail'in bölgedeki tavırları ele alındı.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Rusya Dışişleri Bakanı Lavrov ile Moskova'da bir araya geldi. Görüşmede ikili ilişkiler, bölgesel konular ve enerji projeleri ele alındı. Fidan, Türkiye'nin Ukrayna meselesinin çözümünde destek vermeye devam edeceğini belirtti.
ABD Başkanı Trump, G7 Zirvesi'nde İran ile savaşın sona ermesine yönelik mutabakatı "adil ve iyi" olarak nitelendirdi. İran'a para yatırılacağı iddialarını reddeden Trump, en önemli hedefin İran'ın nükleer silah edinmesini engellemek olduğunu vurguladı.
DEM Parti Eş Genel Başkanı Tuncer Bakırhan, partisinin TBMM grup toplantısında İran-ABD savaşında varılan anlaşmayı olumlu karşılarken, Türkiye'nin yüzyıllık birikmiş sorunlarına dikkat çekti. Bakırhan, "korku, erteleme ve tekrar siyaseti" eleştirerek, çözümün demokratik cumhuriyet, bağımsız hukuk ve Kürt meselesinin demokratik çözümünde yattığını belirtti.
MHP Genel Başkanı Bahçeli, İsrail'in Gazze'deki eylemlerini eleştirerek, Netanyahu yönetimini 'kan delisi bir kriz makinesi' olarak nitelendirdi. BM'yi ve İslam İşbirliği Teşkilatı'nı pasiflikle suçlayan Bahçeli, ABD-İran mutabakatını olumlu bulduğunu belirtti.
ABD ordusu, Tel Aviv yakınlarındaki Ben Gurion Havalimanı'nda konuşlu yakıt ikmal uçaklarının %20'sini geri çekiyor. Bu adım, ABD ve İran arasında varılan mutabakatın ardından geldi. İsrail Ulaştırma Bakanı Miri Regev'e göre Washington'ın 72 uçağı bulunuyor.
ABD Başkanı Trump, İran ile "harika bir anlaşma" yaptıklarını ve İran'ın nükleer silah sahibi olmayı kabul ettiğini belirtti. Ayrıca, Rusya-Ukrayna savaşı için Putin ve Zelenskiy arasında bir anlaşma yapılması gerektiğini söyledi.
Almanya'da ZEW Enstitüsü'nün beklenti endeksi Haziran'da 10,5'e yükselerek analist tahminlerini aştı. Orta Doğu'daki gerilimin azalması ve enerji fiyatlarındaki baskının hafiflemesi bekleniyor, ancak yüksek borçlanma maliyetleri devam ediyor.
İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Arakçi, ABD ile varılan mutabakatın 19 Haziran'da İsviçre'de imzalanacağını ve ardından nihai anlaşma için yeni bir müzakere turunun başlayacağını duyurdu. Mutabakatın Lübnan'daki savaşı durdurmayı da içerdiğini belirtti.
İranlı yetkili Arakçi, ABD ile varılan mutabakatın 19 Haziran'da İsviçre'de imzalanacağını ve ardından nükleer konular ile yaptırımların kaldırılmasını içeren nihai anlaşma için 60 günlük müzakerelerin başlayacağını duyurdu. Mutabakatın Lübnan'daki savaşı durdurmayı da içerdiğini belirtti.
İranlı yetkili Erakçi, ABD ile varılan mutabakatın 19 Haziran'da İsviçre'de imzalanacağını ve ardından nükleer konular ile yaptırımların kaldırılmasına yönelik 60 günlük yeni müzakerelerin başlayacağını duyurdu. Mutabakatın Lübnan'da savaşın durdurulmasını da içerdiğini belirtti.
G7 liderleri ve teknoloji devleri Fransa'da, BM ise Cenevre'de askeri yapay zekanın düzenlenmesini görüşüyor. Yapay zekanın savaşlardaki rolü büyürken, uluslararası kurallar konusunda ilerleme sağlanamıyor. Ölümcül karar süreçlerinde insan yargısının korunması temel uzlaşı noktası.
Bahçeli, İsrail'in Gazze'deki politikalarını eleştirerek "kan delisi bir kriz makinesi" olarak nitelendirdi. BM'yi üç maymunu oynamakla suçlayan Bahçeli, Netanyahu yönetiminin Cumhurbaşkanı Erdoğan'ı hedef almasını acziyet ilanı olarak değerlendirdi. ABD-İran mutabakatını olumlu bulduğunu ancak dikkatli olunması gerektiğini belirtti.
Bahçeli, İsrail'in Gazze'deki politikalarını sert dille eleştirerek Netanyahu yönetimini 'kan delisi bir kriz makinesi' olarak nitelendirdi. BM'yi üç maymunu oynamakla suçlayan Bahçeli, uluslararası sistemin çatırdadığını ve Türk dünyasının yükselen rolüne dikkat çekti.
ABD-İran arasında varılan mutabakat sonrası Hürmüz Boğazı'nın gemi geçişlerine yeniden açılmasına ilişkin belirsizlik sürerken, trafik akışının normalleşmesinin birkaç ay sürebileceği tahmin ediliyor. Savaş öncesi günlük ortalama 130 gemi geçerken, mutabakat sonrası geçişler sınırlı kaldı.
Karadağ, AB ile üyelik görüşmelerinde işçilerin serbest dolaşımı (2. fasıl) ve tüketicinin korunması (28. fasıl) konularını geçici olarak kapattığını duyurdu. Başbakan Spajic, 2028'de AB üyesi olmayı hedeflediklerini belirtti.
ABD ve İran arasında 28 Şubat'ta başlayan ve küresel enerji krizine yol açan savaşın sona ermesiyle maliyet hesaplamaları başladı. Analistler, savaşın toplam maliyetinin 2.2 ila 3.5 trilyon dolar arasında olduğunu belirtiyor. Bu durum, küresel büyüme tahminlerinin düşmesine ve piyasalarda dalgalanmalara neden oldu.
İsrail Başbakanı Netanyahu'nun İran'a karşı yürüttüğü savaşın iç politikada kendisine avantaj sağlayacağı beklentisi, ABD Başkanı Trump'ın savaştan çıkış yolu aramasıyla farklı hedeflere yöneltti. Taraflar arasında Lübnan operasyonları ve ateşkes anlaşması konusunda gerilim yaşanıyor.
Hark Adası Kaymakamı, adanın savaş sırasında 548'den fazla füze ile hedef alındığını ve petrol ihracatının kesintisiz sürdüğünü belirtti. ABD'nin yolcu gemilerini hedef almasına rağmen ada sakinlerinin bağlantısı kopmadı.
ABD ve İsrail'in başlattığı savaş sonrası küresel ekonomide dalgalanmalar yaşanırken, Türkiye ekonomisi petrol fiyatlarındaki yükseliş ve faiz indirimlerine ara verilmesiyle etkilendi. Barış anlaşması sonrası piyasalarda iyimserlik hakim. Uzmanlar, kalıcı barışın petrol, enflasyon, faiz ve turizm gibi alanlarda olumlu etkiler yaratacağını öngörüyor.
