Jak i kiedy powstał hymn Polski – historia i zasady Mazurka Dąbrowskiego

Mazurek Dąbrowskiego, znany także jako Pieśń Legionów Polskich we Włoszech, powstał w lipcu 1797 roku w Reggio we Włoszech. Jego autorem jest Józef Wybicki – polski polityk, pisarz i działacz niepodległościowy. Pieśń została napisana z myślą o legionistach polskich, którzy walczyli u boku Napoleona Bonapartego, a jej pierwsze publiczne wykonanie odbyło się podczas uroczystości pożegnania odchodzących z miasta żołnierzy.

Melodia hymnu oparta jest na motywach ludowego mazurka, jednak jej twórca pozostaje nieznany. Od początku utwór niósł ze sobą przesłanie nadziei na odzyskanie niepodległości przez Polskę, która po trzecim rozbiorze przestała istnieć na mapie Europy.

Mazurek Dąbrowskiego jako oficjalny hymn Polski

Mazurek Dąbrowskiego funkcjonuje jako oficjalny hymn narodowy od 1927 roku.

Obecnie oficjalnie uznaje się cztery zwrotki Mazurka Dąbrowskiego, choć w oryginalnej wersji pieśni napisanej przez Wybickiego znajdowały się jeszcze dwie dodatkowe strofy.

Tekst Mazurka Dąbrowskiego jest głęboko zakorzeniony w historii i tradycji narodowej. Pierwsza zwrotka odwołuje się do utraty niepodległości i wyraża nadzieję na jej odzyskanie. Kolejne wersy podkreślają rolę Napoleona i polskich żołnierzy w walce o wolność oraz przywołują postać Stefana Czarnieckiego – bohatera walk ze Szwedami w XVII wieku. W tekście pojawiają się także odniesienia do narodowej jedności i odwagi Polaków.

Tekst hymnu Polski – 4 zwrotki:

Jeszcze Polska nie zginęła,

Kiedy my żyjemy.

Co nam obca przemoc wzięła,

Szablą odbierzemy.

Marsz, marsz Dąbrowski,

Z ziemi włoskiej do Polski.

Za twoim przewodem

Złączym się z narodem.

Przejdziem Wisłę, przejdziem Wartę,

Będziem Polakami.

Dał nam przykład Bonaparte,

Jak zwyciężać mamy.

Marsz, marsz Dąbrowski...

Jak Czarniecki do Poznania

Po szwedzkim zaborze,

Dla ojczyzny ratowania

Wrócim się przez morze.

Marsz, marsz Dąbrowski...

Już tam ojciec do swej Basi

Mówi zapłakany

- Słuchaj jeno, pono nasi

Biją w tarabany.

Marsz, marsz Dąbrowski...

Dwie zwrotki nieznane. Jak brzmią?

Dwie nieznane zwrotki hymnu brzmią następująco:

Niemiec, Moskal nie osiędzie,

gdy jąwszy pałasza,

hasłem wszystkich zgoda będzie

i ojczyzna nasza.

Na to wszystkich jedne głosy:

"Dosyć tej niewoli

mamy Racławickie Kosy,

Kościuszkę, Bóg pozwoli".

Kiedy wykonuje się hymn Polski?

W przeszłości tekst hymnu Polski wykonywano podczas najważniejszych wydarzeń w historii kraju, m.in. w czasie:

triumfalnego wjazdu gen. H. Dąbrowskiego i J. Wybickiego do Poznania (3 listopada 1806 roku),

Wiosny Ludów (1848) na ulicach Wiednia, Pragi i Berlina,

powstania listopadowego (1830),

powstania styczniowego (1863), jak również w czasach Wielkiej Emigracji oraz I i II wojny światowej.

26 lutego 1927 Pieśń Legionów Polskich we Włoszech został oficjalnie hymnem państwowym Rzeczypospolitej Polskiej.

Zasady zachowania podczas śpiewania hymnu Polski

Podczas wykonywania hymnu państwowego należy:

zachować powagę i spokój, przyjąć postawę wyrażającą szacunek,

mężczyźni w ubraniach cywilnych - zdejmują nakrycia głowy,

osoby w umundurowaniu obejmującym nakrycie głowy, niebędące w zorganizowanej grupie - oddają honory przez salutowanie.

poczty sztandarowe podczas wykonywania lub odtwarzania hymnu oddają honory przez pochylenie sztandaru.

Hymn Rzeczypospolitej Polskiej powinien być wykonywany lub odtwarzany w sposób zapewniający mu należną cześć i szacunek.

Podkreślmy, że - zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie ustawy o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych - zabrania się wykonywania hymnu ze zmienioną melodią lub tekstem.

Najczęstsze błędy podczas śpiewania hymnu Polski

Do najczęstszych błędów podczas wykonywania Mazurka Dąbrowskiego zalicza się śpiewanie frazy „póki my żyjemy” zamiast prawidłowego „kiedy my żyjemy”.

Kolejnym błędem jest niepoprawne wykonanie rytmu – w miejscach, gdzie powinna być ósemka z kropką i szesnastka (np. „Je-szcze”, „Nie zgi”, „Kie-dy”, „przemoc”, „szablą”, „Z zie-mi”), często śpiewane są dwie równe nuty.