ABD'nin Irak'tan Aşamalı Asker Çekilmesi ve Bölgesel Güvenlik Endişeleri

Kürt yönetimi kaynaklarının aktardığı bilgilere göre, son günlerde Erbil’den komşu ülkelere doğru hareket eden Amerikan askeri konvoyları dikkat çekerken, çekilmenin Washington ile Bağdat arasında daha önce üzerinde uzlaşılan yeniden konuşlanma planı doğrultusunda aşamalı olarak yürütüldüğü belirtildi.

Edinilen bilgilere göre süreç, önceden belirlenen bir takvim çerçevesinde birkaç aşamadan oluşuyor. Bu kapsamda Erbil’deki Amerikan üslerinden personel ve askeri teçhizatın sistemli biçimde başka bölgelere sevki sürerken, ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon) ise son askeri hareketliliğe ilişkin henüz resmi bir açıklama yapmadı.

Patriot sistemleri Erbil’den kaldırıldı

Konuya ilişkin dikkat çekici bir iddiaya göre ABD, 30 Eylül olarak belirlenen nihai takvimi beklemeden Irak’ta kalan birliklerini geri çekmeye başladı. Kaynaklara göre ayrıca Amerikan ordusunun Erbil’de konuşlu Patriot hava savunma sistemlerini de bölgeden kaldırdığı ifade edildi.

Söz konusu gelişme, son dönemde Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’nde artan güvenlik riskleriyle aynı döneme denk geldi. Özellikle İran destekli silahlı grupların Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’ne yönelik saldırılarının sürmesi, ABD’nin askeri varlığını azaltmasının bölgenin güvenliği açısından yeni kırılganlıklar doğurabileceği yönündeki değerlendirmeleri beraberinde getirdi.

Koalisyon görevi yerini ikili iş birliğine bırakıyor

Çekilme süreci, Bağdat ile Washington’un son iki yıl içerisinde uluslararası koalisyonun Irak’taki askeri görevini sona erdirme konusunda vardığı mutabakatın uygulanması kapsamında gerçekleştiriliyor. Taraflar, ABD öncülüğündeki uluslararası koalisyonun askeri misyonunun tamamlanmasının ardından güvenlik ilişkilerinin yeni bir çerçevede sürdürüleceğini açıklamıştı.

Daha önce yapılan ortak açıklamalarda, koalisyon güçlerinin yeniden konuşlandırılmasına ilişkin ayrıntılı bir takvim üzerinde uzlaşı sağlandığı duyurulmuştu. Bu plana göre koalisyon birliklerinin Irak’taki birçok askeri noktadaki görevleri sona erdirilecek, kalan üslerden çekilme işlemleri ise 2026 yılı içerisinde tamamlanacak.

DEAŞ’la mücadele devam edecek

ABD yönetimi, askeri varlığın azaltılmasına rağmen Irak güvenlik güçleriyle iş birliğinin devam edeceğini birçok kez vurguladı. Washington, bundan sonraki süreçte eğitim faaliyetleri, istihbarat paylaşımı ve DEAŞ’la mücadele alanlarında Bağdat ile ikili güvenlik mekanizmaları üzerinden çalışmayı sürdüreceğini, bunun ise geniş kapsamlı bir Amerikan askeri varlığını gerektirmeyeceğini belirtti.

Bu yaklaşımın, Irak’ta doğrudan muharip birlik bulundurmaktan ziyade danışmanlık ve teknik destek modeline geçişi hedeflediği ifade ediliyor.

Bölgesel gerilimlerin gölgesinde çekilme

ABD birliklerinin çekilmeye başlaması, bölgede güvenlik geriliminin yeniden yükseldiği bir dönemde gerçekleşiyor. Son haftalarda ABD ile İran arasında karşılıklı askeri saldırılar yaşanırken, Irak ve Suriye’deki çeşitli askeri üs ve tesisler de hedef alınmıştı. Bunun yanı sıra Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’ne yönelik insansız hava araçları ve füze saldırılarının da sıklaşması dikkat çekiyor.

Öte yandan Washington, Körfez’deki deniz ve hava unsurlarını güçlendirmeye devam ederken İran üzerindeki askeri ve ekonomik baskısını da sürdürüyor. Bağdat yönetimi ise ülke topraklarının bölgesel güç mücadelelerinin sahası haline gelmemesi gerektiğini vurgulayarak Irak’ın egemenliğinin korunmasının öncelikli hedef olduğunu yineliyor.

Şu ana kadar Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’nden ayrılan Amerikan askerlerinin sayısı ya da bölgeden çıkarılan askeri ekipmanın miktarına ilişkin resmi bir açıklama yapılmadı. Ancak mevcut takvime göre yeniden konuşlanma faaliyetlerinin önümüzdeki haftalarda da devam etmesi ve Bağdat ile Washington arasında varılan plan doğrultusunda çekilme sürecinin 2026 yılı içerisinde tamamlanması bekleniyor.