Dünya Bankası: Küresel Büyüme Tahminleri Düşürüldü, Gelişmekte Olan Piyasalar Baskı Altında

Dünya Bankası küresel ekonomik görünüm raporunda dünya genelindeki ülkelerin üçte ikisinin büyüme tahminlerini aşağı yönlü revize etti.

Enerji arzındaki kesintiler ve jeopolitik riskler gelişmekte olan piyasalar üzerinde ciddi bir baskı oluştururken, küresel ticaret rotalarındaki tıkanıklıkların makroekonomik dengeleri sarsmaya devam ettiği belirtildi.

Dünya Bankası, dünyanın en büyük ekonomisi olan ABD'nin bu yıl yüzde 2,2 büyümesini bekliyor. Ocak ayı tahminiyle aynı kalan bu oran, 2025 yılındaki yüzde 2,1'lik büyüme performansının da bir tık üzerinde bulunuyor.

Büyük bir enerji üreticisi olan ABD ekonomisinin, petrol ve doğal gaz ithal eden ülkelere kıyasla şoklara karşı daha dayanıklı bir yapı sergilediği ifade edildi. Ayrıca ülkede uygulanan büyük vergi indirimleri ile yapay zeka sektörüne yönelik patlama yapan yatırımların da büyümeyi desteklediği kaydedildi. Ancak bu olumlu tabloya rağmen, sıradan Amerikan vatandaşlarının tırmanan akaryakıt fiyatları ve yüksek enflasyon nedeniyle huzursuz olduğu aktarıldı.

Savaşın faturası enerji ithalatçısı konumundaki gelişmekte olan piyasalara çok daha ağır yansıyor. Dünya Bankası, gelişmekte olan ve yükselen piyasa ekonomilerinin 2026 yılı büyüme tahminini 0,4 puan azaltarak pandemi sonrası en düşük seviye olan yüzde 3,6’ya çekti. Raporda, çatışmaların neden olduğu enerji arzı kesintilerinin ve keskin fiyat artışlarının bu ülkelerde güven ortamını zedelediği ve genel ekonomik faaliyetleri zayıflattığı ifade edildi.

Dünyanın iki numaralı ekonomisinin, 2025'teki yüzde 5'lik performansından ve Ocak ayında öngörülen yüzde 4,4'lük tahminden gerileyerek bu yıl yüzde 4,2 büyümesi bekleniyor.

Hindistan, bu yıl yüzde 6,6 büyüme tahminiyle dünyanın en hızlı büyüyen büyük ekonomisi unvanını korusa da bu oran 2025 yılındaki yüzde 7,7'lik büyümenin oldukça gerisinde kalıyor.

Ortak para birimini paylaşan 21 Avrupa ülkesinin, 2025'teki yüzde 1,4'lük büyümenin ardından bu yıl yalnızca yüzde 0,8'lik sınırlı bir büyüme kaydedebileceği öngörülüyor.

Prol baskısı

ABD ve İsrail'in askeri hamlelerine İran'ın tepkisi, küresel petrol ve doğal gaz trafiğinin beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı'nı kapatmak oldu. Bu stratejik hamlenin ardından küresel enerji fiyatları adeta fırladı. Dünya Bankası, gösterge Brent petrolün varil fiyatının bu yıl ortalama 94 dolar olmasını bekliyor. Bu rakam, 2025 yılına göre yüzde 36, bankanın Ocak ayındaki öngörüsüne kıyasla ise yüzde 50 daha yüksek bir maliyete işaret ediyor.

Savaşın küresel tarım sektörüne yansıması da alarm veriyor. Basra Körfezi üzerinden ihraç edilen gübre ticaretinin sekteye uğraması, çiftçilerin yüksek maliyetler nedeniyle gübre kullanımını azaltmasına yol açıyor. Uzmanlar, bu durumun önümüzdeki dönemde küresel çapta gıda kıtlıklarını tetikleyebileceği konusunda ciddi uyarılarda bulunuyor.