İran ve ABD Arasında Büyük Çatışma: Misillemeler ve Karşılıklı Saldırılar

Sosyal medya hesabından paylaşım yapan CENTCOM, Hürmüz Boğazı'ndan geçen ticari gemilere yönelik İran saldırılarına misilleme olarak geniş kapsamlı bir askeri operasyon başlatıldığını duyurdu. Operasyon kapsamında İran hava savunma sistemleri, komuta-kontrol ağları, kıyı radar istasyonları, gemisavar füze kabiliyetleri ve Devrim Muhafızları Ordusu'na ait 60'tan fazla küçük botun hedef alındığı belirtildi.

CENTCOM açıklamasında, "ABD Merkez Komutanlığı güçleri, uluslararası deniz yolunda sivil mürettebatı taşıyan ticari gemileri hedef alıp saldırdığı için İran'a ağır bedeller ödetmek amacıyla bir dizi güçlü hava saldırısı başlattı" ifadelerine yer verdi.

Saldırıların salı Hürmüz Boğazı'ndan geçen 3 ticari gemiye yönelik İran saldırılarına karşılık olarak gerçekleştirildiği vurgulanan CENTCOM paylaşımında, "İran'ın sergilediği saldırganlık yersiz, tehlikeli ve ateşkesin açık bir ihlalidir" değerlendirmesinde bulunuldu. ABD ordusu, operasyonun "İran'ın uluslararası ticaret koridorundan geçen ticari faaliyetlere saldırma kabiliyetini zayıflatmayı" hedeflediğini açıkladı. CENTCOM ayrıca, "ateşkes anlaşmasına uyulmadığı veya ihlal edildiği durumlarda İran'ı hesap vermeye hazır ve konumlu olduklarını" da ekledi.

BUŞEHR'DE PATLAMALAR... İRAN: ATEŞKES ANLAŞMASI GEÇERSİZ

Mehr Haber Ajansı, İran'ın Buşehr kentinde patlamalar yaşandığını bildirdi. İran Dışişleri Bakanlığı, Buşehr'e yönelik saldırıdan kısa süre sonra yaptığı açıklamada, "ABD ve İsrail saldırganlığı, geçici ateşkes anlaşmasını geçersiz hale getiriyor" dedi.

ABD'nin ülkenin güneyine saldırılarının, petrol yaptırımlarını geri getirmesinin ve İsrail'in Lübnan'daki saldırılarını sürdürmesinin 14 Haziran'da varılan mutabakat zaptının açık ihlali olduğu vurgulanarak, İran'ın, çıkarlarını ve ulusal güvenliğini korumak için gerekli gördüğü her türlü önlemi alacağı kaydedildi. Mutabakatın ihlalinin sonuçlarından ABD yönetiminin sorumlu olduğu ifade edildi.

Devrim Muhafızları Ordusu Donanması 3. Bölge Komutanlığının açıklamasına göre, ABD saldırısında 1 asker yaşamını yitirdi. Açıklamada, "Devrim Muhafızı Muhammed Rıza Hazini, ABD’nin Mahşehr Üçüncü Deniz Bölgesi'ne saldırısı sırasında düşman insansız hava araçlarına karşı mücadele ederken, mermi şarapnelinin isabet etmesi sonucu şehit düştü." ifadelerine yer verildi.

KUVEYT VE BAHREYN VURULDU

ABD'nin misilleme saldırılarının ardından Bahreyn ve Kuveyt'te çarşamba günü erken saatlerde hava saldırısı sirenleri çalmaya başladı. Bahreyn İçişleri Bakanlığı, ABD merkezli sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı paylaşımda, "Siren çalındı. Vatandaşların ve sakinlerin sakin kalmaları ve en yakın güvenli yere gitmeleri rica olunur" ifadesini kullandı. Bakanlık, alarmın nedeni hakkında anında bir açıklama yapmadı.

Axios'un haberine göre, ABD'li yetkililer İran'ın Bahreyn'e doğru insansız hava araçları fırlattığını bildirdi. Kuveyt Ordusu ise X platformunda yaptığı açıklamada hava savunma sistemlerinin "düşmanca füze ve İHA saldırılarına karşı anlık olarak müdahale ettiğini" duyurdu. Ordunun açıklamasında, "Genelkurmay Başkanlığı, patlama sesleri duyulması durumunda bunların hava savunma sistemlerinin düşmanca saldırıları önlemesinden kaynaklandığını" belirterek, herkesi yetkililer tarafından yayınlanan güvenlik talimatlarına uymaya çağırdı.

İRAN'DAN ABD'YE DEV MİSİLLEME: 85 TESİS HEDEF ALINDI

İran Devrim Muhafızları Ordusu, ABD'nin gece saatlerinde ülkenin güneyine yönelik düzenlediği saldırılara karşılık olarak Bahreyn ve Kuveyt'teki 85 askeri tesisi füze ve insansız hava araçlarıyla hedef aldığını duyurdu. Fars Haber Ajansı'nın yayımladığı yazılı açıklamada, ABD'nin düzenlediği saldırılarla ateşkesi ihlal ettiği belirtildi. Açıklamada, ABD ordusunun Hürmüzgan ve Mahşehr kıyılarındaki bazı sahil üsleri ile sivil noktalara hava saldırıları düzenleyerek ateşkesi ve mutabakat zaptını ihlal ettiği ifade edildi.

New York Times'ın (NYT) haberinde, Devrim Muhafızları Ordusu'nun Deniz Kuvvetleri ile Havacılık ve Uzay Kuvvetlerinin ortak füze ve İHA operasyonu kapsamında Bahreyn'deki Selman Limanı ve ABD Beşinci Filo karargahı ile Kuveyt'teki Ali el-Salem Hava Üssü dahil olmak üzere ABD'ye ait 85 askeri tesisin hedef aldığı açıklandı. Operasyon sırasında bir MQ-9 tipi insansız hava aracının da düşürüldüğü kaydedildi. İran basını, saldırıların ardından Hürmüzgan eyaletine bağlı Sirik kentinde 7 patlama sesi duyulduğunu ve Bender Abbas kentinde de 6 patlama sesi kaydedildiğini bildirdi.

ABD İRAN'IN PETROL LİSANSINI İPTAL ETTİ

ABD Hazine Bakanlığı, İran petrolünün satışına izin veren genel lisansı iptal ettiğini açıkladı. Bakanlıktan yapılan açıklamada, "Hazine Bakanlığı Dış Varlıklar Kontrol Ofisi (OFAC), İran ile ilgili Genel Lisans X'i iptal ediyor" ifadesi kullanıldı. Söz konusu lisansın İran petrolünün üretimi, teslimatı ve satışına izin verdiği belirtildi. İptal edilen lisans kapsamında daha önce izin verilen İran petrol işlemleri için 17 temmuz'a kadar geçiş süreci tanındığı açıklandı.

Washington Post'un bildirdiğine göre, kararın ardından isminin açıklanmasını istemeyen ABD'li bir yetkili, İran'ın Hürmüz Boğazı'ndaki eylemlerinin "kabul edilemez" olduğunu belirterek, İran'ı ticari gemilere saldırılar düzenlemekle suçladı. CNBC'nin aktardığına göre yetkili, "Başkan Donald Trump ve yönetiminin defalarca belirttiği gibi, İran ile yürürlükte olan mutabakat zaptı tamamen faaliyetlere dayalıdır. İran, ancak iyi davranış sergilediği takdirde fayda sağlayacaktır" dedi. Yetkili, söz konusu saldırıların sonuçları olacağını ve bölgedeki gerilimin artmasına rağmen İran ile yürütülen müzakerelerde tarafların nihai bir anlaşmaya ulaşmak için iyi niyetle çalışmaya devam ettiğini sözlerine ekledi.

KALİBAF'TAN ABD'YE SERT TEPKİ

İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, ABD'nin İran'a yönelik yeni saldırılarının ardından iki ülke arasındaki İslamabad Mutabakat Zaptı'nın ciddi ihlallerini gerçekleştirdiğini öne sürdü. Kalibaf, X platformunda yaptığı paylaşımda ABD ihlalleri arasında "devam eden saldırı tehditleri, petrol yaptırımlarının yeniden uygulanması, güney İran'a saldırılar ve İsrail'in Lübnan'daki askeri eylemlerine devam etmesini" sıraladı. Kalibaf, "ABD tarafından büyük mutabakat zaptı ihlalleri. Zorbalık ve gasp dönemi sona erdi. Bu hiçbir yere varmaz. Biz boyun eğmeyiz" ifadelerini kullandı.

İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf

Açıklama, ABD askeriyesinin İran'a karşı 80'den fazla hedefi vuran yeni bir saldırı turunu tamamladığını duyurmasının ardından geldi. CENTCOM, saldırıların Hürmüz Boğazı'ndan geçen ticari gemilere yönelik son İran saldırılarına yanıt olarak "anlık bir karşılık" olduğunu belirtti.

KATAR VE İRAN'DAN KARŞILIKLI AÇIKLAMALAR

Katar, çarşamba günü İran'ın Doha Büyükelçiliği'ne ikinci katip düzeyinde bir yetkili çağırarak Katar'a ait Al Rekayyat gemisine yönelik saldırıyı protesto etti. Katar Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, İran'ın Hürmüz Boğazı yakınlarında Katar'a ait ticari gemiye saldırmasının ardından sert bir protesto notunun İran tarafına iletildiği bildirildi. Açıklamada, "Katar, bu saldırıyı uluslararası hukukun ve uluslararası sözleşmelerin açık bir ihlali olarak değerlendiriyor" denildi.

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi ise Katar'ın suçlamasını reddederek Tahran'ın stratejik su yolunda güvenli seyrüseferi sağlama konusundaki kararlılığını vurguladı.

Bekayi, "İran makamlarıyla koordine edilmeyen güzergahları kullanan gemiler kendilerini riske atar ve İran'ın Hürmüz Boğazı'nda güvenli trafiği kolaylaştırma çabalarını sekteye uğratır" ifadesini kullandı.