Rusya, ABD ile Barış Anlaşması Kapsamında İran'ın Zenginleştirilmiş Uranyumunu Depolamaya Hazır
Kremlin Sözcüsü Peskov, Putin'in teklifinin hala geçerli olduğunu ancak ABD ile yapılan görüşmelerin sonuçsuz kaldığını belirtti.
Quick Look
- Rusya, ABD ile yapılacak bir barış anlaşması çerçevesinde İran'ın zenginleştirilmiş uranyum stoklarını depolamayı teklif etti.
- Ancak, İslamabad'da yapılan ABD-İran görüşmelerinden bir sonuç çıkmaması, bölgedeki gerilimi ve küresel ekonomik belirsizliği artırıyor.
AI-generated summary
Why It Matters
İran ve ABD arasındaki gerilim, Şubat ayı sonunda başlayan ve küresel ekonomiyi etkileyen çatışmalarla tırmanmıştır. İran, nükleer programı kapsamında önemli miktarda zenginleştirilmiş uranyum stoğuna sahiptir.
Rusya, ABD ile yapılacak olası bir barış anlaşması kapsamında İran'ın zenginleştirilmiş uranyumunu kabul etmeye hazır olduğunu açıkladı.
Kremlin Sözcüsü Dmitri Peskov, bu teklifin Cumhurbaşkanı Vladimir Putin tarafından daha önce ABD ve bölge ülkelerine iletildiğini ancak henüz somut bir adım atılmadığını söyledi. Açıklama, İran ile ABD arasında hafta sonu yapılan görüşmelerin sonuçsuz kalmasının ardından geldi.
Kremlin, pazartesi günü yaptığı yazılı açıklamada, Rusya'nın ABD ile varılacak gelecekteki bir barış anlaşmasının parçası olarak İran'ın zenginleştirilmiş uranyumunu depolamayı kabul etmeye hazır olduğunu bildirdi.
Hafta sonu İran ile ABD arasında gerçekleştirilen görüşmelerden sonuç alınamadı. Bu durum, şubat ayı sonlarında başlayan ve binlerce kişinin hayatını kaybetmesine, küresel ekonominin de kargaşaya sürüklenmesine yol açan savaşı kalıcı olarak sona erdirecek hızlı bir anlaşma umutlarını zayıflattı.
AFP'nin haberine göre, Peskov, "Bu teklif, Başkan Putin tarafından hem ABD hem de bölge ülkeleriyle yapılan görüşmelerde dile getirildi. Teklif hâlâ geçerli, ancak henüz harekete geçilmedi" ifadelerini kullandı.
Dünyanın en büyük nükleer silah stoğuna sahip olan Rusya, daha önce de herhangi bir barış anlaşmasının parçası olarak İran'ın zenginleştirilmiş uranyumunu depolamayı defalarca teklif etmişti.
Kremlin ayrıca, ABD Başkanı Trump'ın Hürmüz Boğazı'nı abluka altına alma tehdidini eleştirdi. Hürmüz'deki deniz trafiği, ABD ve İsrail'in şubat ayı sonlarında İran'a yönelik saldırı başlatmasından bu yana durma noktasına geldi.
Peskov, konuya ilişkin değerlendirmesinde, "Bu tür eylemlerin uluslararası piyasayı olumsuz etkilemeye devam etmesi muhtemel" dedi. Rus yetkili, abluka tehdidinin küresel ekonomideki belirsizlikleri daha da artırabileceği uyarısında bulundu.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Pakistan'ın başkenti İslamabad'da İran'la yapılan doğrudan müzakerelerin "bir anlaşmaya varılamadan" sona erdiğini bildirmişti.
İran medyasında, İslamabad'daki Tahran-Washington görüşmelerinde ortak bir çerçeveye ve anlaşmaya varılamamasının nedeninin, ABD'nin aşırı talepleri olduğu iddia edilmişti.
JD Vance, "21 saattir bu konuyla uğraşıyoruz ve İranlılarla bir dizi önemli görüşme yaptık. Bu iyi haber. Kötü haber ise bir anlaşmaya varamamış olmamız. Bence bu, ABD için olduğundan çok İran için kötü bir haber. Dolayısıyla bir anlaşmaya varamadan ABD'ye geri dönüyoruz." diye konuşmuştu.
Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) verilerine göre, İran’ın elinde yaklaşık 440–441 kilogram yüzde 60 saflıkta zenginleştirilmiş uranyum bulunuyor. Bu seviye, teknik olarak nükleer silah için gerekli olan %90 zenginleştirme seviyesine oldukça yakın kabul ediliyor.
Zenginleştirilmiş uranyum stokunun önemli bir bölümünün İsfahan’daki yer altı tesislerinde, geri kalan kısmının ise Natanz ve Fordo gibi diğer nükleer tesislerde tutulduğu tahmin ediliyor. UAEA, son aylarda denetim erişiminin kısıtlanması nedeniyle bu stokun tam yerini ve durumunu kesin olarak doğrulayamadığını bildirmişti.
What to Watch
AI outlook — possibilities, not facts
Petrol fiyatlarında kısa vadeli keskin artışlar görülebilir.
Likely · Within days
ABD ve İran arasında yeni bir diplomatik kanal arayışı başlayabilir.
Possible · Within weeks
Open Questions
- ABD, Rusya'nın uranyum depolama teklifine resmi bir yanıt verdi mi?
- Hürmüz Boğazı'ndaki abluka tehdidi fiili bir askeri müdahaleye dönüşecek mi?
- İran'ın nükleer tesislerine yönelik denetimlerin kısıtlanması nasıl aşılacak?





