Trump'tan İran, İsrail ve Hindistan Açıklamaları

ABD Başkanı, gündeme dair açıklamalarda bulundu.

Trump, İran'la varılan mutabakata dair konuşmasında "Bu bir mutabakat zaptı. Eğer 60 gün içinde yapılmazsa sorun değil, geri dönüp bombalamaya başlarız. Biliyorsunuz, bunu yapmak istemiyorum, çünkü o kadar iyi, çok iyi. Ancak yapmak zorunda kalabiliriz, çünkü onların asla nükleer silah sahibi olmasına izin vermeyeceğiz." dedi.

ABD Başkanı ayrıca, "İran'ın yeni liderleri akıllı, çok akıllı. Çok daha az radikaller. Bence gerçekten ülkelerini seviyorlar." diye konuştu.

İran'ın savaş süresinde uğradığı zararın olası telafisine dair konuşan ABD Başkanı, "Onların yatırıma ihtiyacı var, çünkü biz 1.5 trilyon belki de 2 trilyon dolarlık hasar verdik. Bu yüzden birilerinin onlara yardım etmesi gerekecek. Onlara yardım garantisi yok, belki komşuları biraz yardım eder, bilmiyorum. Ancak bu çok büyük bir para. Neredeyse hiç kimsenin o kadar parası yok. işte verilen hasar bu boyutta." dedi.

Trump, İran'ın dondurulmuş varlıklarına dair sorulan soruya, "Dondurmanın çözülmesi, bu cevaplaması kolay bir konu. Onlardan çok miktarda para aldık. Bizim paramız değilken, onların parasıydı ve biz onu belirli bir zamanda dondurduk. Sanırım geri vermek zorunda kalacağız. Eğer geri vermezsek kimse bir daha dolara yatırım yapmaz." şeklinde yanıt verdi.

Öte yandan İsrail'e ve Başbakan Binyamin Netanyahu'ya değinen Trump şu ifadeleri kullandı:

"Bibi Netanyahu iyi bir adam. Bazen biraz heyecanlanıyor ama aslında çok iyi bir adam. Lübnan konusunda ufak bir anlaşmazlığımız oldu. Dedim ki, biraz daha yumuşak davranabilirsin Bibi, her seferinde biri içeri girince binayı yıkmana gerek yok."

Trump ayrıca, "Biz büyük ortağız ve o çok küçük ortak." dedi.

İsrail'in kendini savunma hakkı olduğunu ifade eden Trump, "İsrail, Hizbullah konusunda daha iyi davranabilirdi. İki insansız hava aracı çöle doğru vurulup zararsız bir şekilde yere düştüğünde, Beyrut’taki binaları yıkmaya gerek yok. Lübnan konusunda iyi bir iş çıkarmıyorlar ve Lübnan için üzülüyorum." değerlendirmesinde bulundu.

İsrail'in Lübnan'a yönelik saldırılarına dikkati çeken Trump, "Bu çok haksızlık, özellikle de Beyrut’a bakınca... Önceki gün oradaki manzaraya baktım, oraya yapılan saldırı… Bana göre gereksiz olan büyük bir saldırıydı." dedi.

NARENDRA MODİ İLE GÖRÜŞTÜ

Trump, Fransa'nın Evian-les-Bains kentinde düzenlenen G7 Liderler Zirvesi kapsamında bir araya geldiği Hindistan Başbakanı Narendra Modi ile basına açıklamalarda bulundu.

İran ile gerilimin 3-4 ay önce değil yıllar önce başladığını belirten Trump, "(Gerilim) Ben (İran Devrim Muhafızları Ordusuna bağlı Kudüs Gücü Komutanı General Kasım) Süleymani'yi ortadan kaldırdığımda başladı. Bu büyük bir olaydı. Hatta bazıları bunun son 50 yılda Orta Doğu'daki en büyük olay olduğunu söylüyor. Onu etkisiz hale getirdik ve İran çok farklı bir ülke haline geldi." diye konuştu.

Trump, eski Başkan Barack Obama döneminde yapılan Ortak Kapsamlı Eylem Planı'nı (JCPOA) sona erdirmesine işaret ederek "O anlaşma onlara nükleer silah kazandırıyordu. Ben onu iptal ettim ve durdurdum. Ardından B-2 bombardıman uçaklarıyla bunu bir kez daha durdurdum."

ABD-İran arasında varılan mutabakata ilişkin ise Trump, "Bu bir mutabakat zaptı ancak çok güçlü bir belge. İki paragraflık basit bir metin değil." değerlendirmesinde bulundu.

Trump, İran'ın donanması ve hava kuvvetlerinin büyük ölçüde etkisiz hale getirildiğini öne sürerek, üst düzey İranlı liderlerin öldürüldüğünü ve Tahran yönetiminin anlaşma yapmaya hazır olduğunu savundu.

ABD ordusunun dünyanın en güçlü askeri gücü olduğunu savunan Trump, "Bunu Venezuela'da gördünüz, sadece 48 dakika sürdü. Şimdi Venezuela ile ilişkilerimiz harika. Savaşın maliyetini 40 katıyla geri aldık, milyonlarca varil petrol çıkardık." dedi.

Hindistan'la iyi ilişkilere dikkati çekti

Hindistan'ın her konuda "büyük rol" oynadığı değerlendirmesinde bulunan Trump, "(Modi) Lider olmayı sürdürdükçe, Hindistan'ın rolü büyük olacak." dedi.

Trump, Hindistan'dan övgüyle söz ederek "Başkan olduğum sürece, Beyaz Saray'da büyük bir dostları olacak." diye konuştu.

Yeni Delhi yönetimiyle enerji ticaretine ilişkin bir soruya yanıt veren Trump, "Hindistan, bizimle istediği her şeyi yapabilir. İlişkilerimiz çok iyi. Şu anda olduğundan daha yakın olamayız." ifadelerini kullandı.

Rusya-Ukrayna savaşının bitmesini istiyor

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile görüştüğünü, bu görüşmelerin iyi geçtiğini aktaran Trump, savaşın bitmesini istediğinin altını çizdi.

Rusya-Ukrayna savaşını bitirmenin "kolay olacağını" sandığını ancak durumun böyle olmadığını vurgulayan Trump, "(Zelenskiy ve Putin) Birbirlerinden çok hoşlanmıyorlar, bu da durumu daha da zorlaştırıyor." ifadesini kullandı.

Modi ölen Hint denizcileri gündeme getirdi

Modi ise İran ile ABD arasında varılan mutabakattan duyduğu memnuniyeti dile getirdi.

Söz konusu mutabakatın bölge için uzun süre kalıcı barışa yol açmasını umduğunu belirten Modi, "Şu konuda mutabıkız, Hürmüz Boğazı'nın açık tutulması küresel ekonomi için ölümcül derecede önemli." dedi.

Hindistan'ın seyrüsefer özgürlüğüne verdiği öneme değinen Modi, ABD'nin Umman açıklarındaki gemilere saldırılarında ölen Hint denizcileri anımsattı.

Modi, "Binlerce Hint denizci, Hürmüz Boğazı dahil küresel denizcilik ticaret rotalarında görevlerini yerine getiriyor. Onların güvenliği bizim için son derece önemli." diye konuştu.

*Haberde AP'nin arşiv fotoğrafı kullanılmıştır