Melisa Uzunarslan ve Cem Babacan'dan 'Works for Violin & Piano Vol. 1' Albümü

Besteci ve kemancı Melisa Uzunarslan ile piyanist Cem Babacan, müzikal brilikteliklerinin ilk üretimini kısa süre önce müzikseverlerle paylaştı. “Works for Violin & Piano Vol. 1” ismiyle tüm dijital platformlarda yerini alan albüm, klasik müziğin teknik geleneğini çağdaş bir anlatımla buluşturan yedi eserden oluşuyor ve canlı konser kaydı olarak hazırlandı. Melisa Uzunarslan’ın farklı dönemlerde bestelediği eserlerin Cem Babacan’ın yorumuyla buluştuğu albümde üç bölümden oluşan “Kanlıca Süiti”, dört bölümden oluşan “1 No’lu Keman ve Piyano Sonatı Op.13” yer alıyor. Aidiyet, hafıza, insan ilişkileri, kayıp, umut ve varoluş gibi temaları müzik aracılığıyla betimleyen bu özel çalışmanın ayrıntılaırnı Uzunarslan ve babacan’dan dinleyelim...

- Bu albüm yalnızca iki enstrümanın değil, iki müzisyenin de ortak dili gibi hissettiriyor. Birlikte üretmek müzikal yaklaşımınızı nasıl etkiledi?

Melisa Uzunarslan: Ben bestelerimi yazarken yalnızca notaları değil, nefes alıp veren bir müzikal ilişkiyi de hayal ediyorum. Cem ile birlikte uzun bir müzikal süreç geçirdiğimiz için birbirimizin müzikal dilini, sessizliklerini ve reflekslerini çok iyi tanıyoruz. Bu güven, eserlerin prova sürecinde yeniden şekillenmesini de sağladı. Beste tek başına başlayan bir yolculuk ama birlikte çalışırken müzik yaşayan, organik bir dile dönüştü.

Cem Babacan: Bir besteciyle onun eserini seslendirmek büyük bir ayrıcalık. Çünkü partisyonun arkasındaki düşünceyi doğrudan ondan dinleyebiliyorsunuz. Ancak benim için önemli olan bunu birebir uygulamak değil, kendi müzikal fikirlerimle de yeniden yorumlayabilmekti. Sanırım albümde hissedilen ortak dil de bu karşılıklı güvenin sonucu.

- Albümü stüdyo yerine canlı konser kaydı olarak yayınlamayı tercih ettiniz. Sizin için müzikte kusursuzluk mu yoksa o ana ait samimiyet mi daha değerli?

C. Babacan: Stüdyoda teknik olarak daha kusursuz sonuçlar elde etmek mümkün. Ancak bazen kusursuzluk, müziğin bütünlüğünden bir şeyler eksiltebiliyor. Canlı konserde birbirimizi dinleme biçimimiz ve anlık müzikal kararlarımız çok daha doğal gelişiyor. Ben bu samimiyeti dinleyiciye ulaştırabilmenin daha kıymetli olduğunu düşünüyorum.

M. Uzunarslan: Canlı performansın taşıdığı risk, aynı zamanda en büyük güzelliği. Müzik benim için kusursuz olmaktan çok gerçek olmalı. Konserde duyulan nefes, salonun sessizliği, anlık kararlar ve küçük sürprizler müziğin yaşayan tarafını oluşturuyor. Bu albümde dinleyicinin yalnızca eserleri değil, o akşamın atmosferini de hissetmesini istedik.

- Albüm farklı dönemlerde yazılmış eserleri bir araya getiriyor. Geriye dönüp baktığınızda bu besteler bugün size hâlâ aynı şeyleri mi anlatıyor, yoksa siz değiştikçe onların anlamı da değişiyor mu?

M. Uzunarslan: Hiçbir eser benim için donmuş bir anı değil. Yazıldıkları dönemin izlerini taşıyorlar ama ben değiştikçe onları da farklı okumaya başlıyorum. Aynı notalar kalıyor ancak bugün bana söyledikleri yıllar öncesinden farklı. Sanırım sanatın en güzel yanı da bu; eser değişmiyor gibi görünse de insan değiştikçe anlamı da dönüşüyor.

ESER KİMİN ESERİ?

- Bir eser bestecinin elinden çıktıktan sonra yorumcuyla birlikte yeniden mi şekilleniyor? Sizce bir müzik eserinin gerçek sahibi besteci mi, yorumcu mu, yoksa dinleyici mi?

C. Babacan: Ben kendimi eserin sahibi olarak değil, onun taşıyıcısı olarak görüyorum. Bir yorumcu eseri yeniden yazmaz ama ona yeni bir yaşam alanı açabilir. Son noktayı ise dinleyicinin takdiri hayal gücü koyar.

M. Uzunarslan: Eserin ilk sahibi elbette bestecidir. Çünkü onun hayalinden doğar. Ancak yaşamı bununla sınırlı kalmaz. Yorumcu ona ses verir, dinleyici ise kendi yaşamıyla yeniden anlamlandırır. Bence müzik, bu üçlü buluştuğunda tamamlanan bir sanat.

- Albümde Melisa Hanım’ın besteleri ile Cem Bey’in yorumu buluşuyor. Bu süreçte eser gerçekten kime ait oluyor?

M. Uzunarslan: Beste bana ait olabilir ama müzik yalnızca notalardan ibaret değildir. Cem’in yorumuyla birlikte eserler yeni bir boyut kazandı. Bu yüzden ortaya çıkan şey, tek kişilik değil ortak bir sanatsal üretim. Dinleyiciyle buluşan bizim ortak üretimimiz.

C. Babacan: Bir bestecinin eserini yorumlamak, onun yerine konuşmak değil onunla aynı dili konuşmaya çalışmaktır. Dolayısıyla eser ne yalnızca bestecinindir ne de yorumcunundur. İkisi birlikte yeniden hayat bulur.

- “Kanlıca Süiti”ni bu albüm için yeniden düzenlediniz. Bir eseri yıllar sonra yeniden ele almak, onu yeniden bestelemek gibi bir his mi?

M. Uzunarslan: Evet, bir anlamda öyle. “Kanlıca Süiti”, yaylı orkestra için yazılmıştı. İki enstrümana uyarlarken yalnızca küçültme yapmadım, müziğin özünü yeniden düşünmek zorunda kaldım. Aynı hikâyeyi farklı bir dilde yeniden anlatmak gibiydi.

- Albümün adı “Works for Violin & Piano Vol. 1”. Bu isim bunun bir başlangıç olduğunu düşündürüyor. Devamında dinleyiciyi nasıl bir müzikal yolculuk bekliyor?

M. Uzunarslan: Bu albüm gerçekten bir başlangıç. Keman ve piyano için yazdığım başka eserler de var ve onları da kayıt altına almayı planlıyoruz. Her albümün kendi hikâyesi olacak ama ortak hedefimiz çağdaş Türk keman repertuvarına yeni eserler kazandırmak.

C. Babacan: Bu yalnızca bir albüm değil, uzun soluklu bir üretim yolculuğunun ilk adımı. Yeni eserler, yeni konserler ve yeni kayıtlarla bu hikâyeyi büyütmeyi hedefliyoruz.

MÜZİK NOTALARDAN İBARET DEĞİL

- Yapay zekânın beste yapabildiği ve müzik üretebildiği bir dönemde, insan yorumunu ve birlikte üretmeyi vazgeçilmez kılan şey sizce nedir?

Cem Babacan: Birlikte müzik yapmak, sadece aynı anda doğru notaları çalmak değildir. Birbirini dinlemek, beklemek, nefes almak ve anlık kararlar verebilmektir. Bu insani etkileşim, müziği canlı ve eşsiz kılan şeydir.

Melisa Uzunarslan: Yapay zekâ güçlü bir araç olabilir ama sanat yalnızca doğru notaları yan yana getirmek değildir. Bir insanın yaşadığı sevinçler, acılar, kayıplar ve umutlar müziğin görünmeyen katmanlarını oluşturur. Sanatı vazgeçilmez kılan da bu yaşanmışlıklardır.

MÜZİĞİN DİLİ BİR

- Klasik Batı müziği geleneğiyle Türk müziğinin ezgisel dünyasını aynı potada buluşturuyorsunuz. Siz bunu iki kültürün buluşması olarak mı görüyorsunuz yoksa zaten birbirini tamamlayan iki müzikal dil olarak mı?

Melisa Uzunarslan: Bunu bilinçli bir sentez arayışı olarak görmüyorum. İçinde büyüdüğüm kültür doğal olarak müziğime yansıyor. Klasik Batı müziğinin biçimsel disipliniyle yaşadığım coğrafyanın ezgisel motifleri benim için zaten aynı dilin parçaları. Bu nedenle birbirine karşıt değil, birbirini tamamlayan iki ifade biçimi olarak görüyorum.