Rusya'nın Karadeniz'deki saldırılarının artmasıyla Ukrayna'nın Odessa, Çernomorsk ve Yujnıy limanlarındaki ticari gemi trafiği durdu. MarineTraffic verilerine göre limanlarda ticari gemi bulunmazken, Ukrayna Tarım Bakanı ve Maersk gibi şirketler güvenlik nedeniyle operasyonları geçici olarak askıya aldığını duyurdu.
İran, ABD ile artan gerilimde stratejisini değiştirerek petrol arzını kesme ve komşu ülkelere saldırı tehdidiyle ABD'yi zorlamayı planlıyor. Devrim Muhafızları'nın doktrini, Hürmüz Boğazı ve Bab el-Mandeb Boğazı'nı kapatmayı, ABD askerlerine yönelik asimetrik saldırıları ve stratejik belirsizliği içeriyor.
Hürmüz Boğazı'nda ABD-İran geriliminin ardından gemi trafiğinde toparlanma sinyalleri görülüyor. 14 Haziran mutabakatı sonrası trafik artarken, Umman'daki saldırılar ve Trump'ın açıklamaları yeni baskı oluşturdu.
ABD ve İran'dan gelen çelişkili açıklamalar, Doha'da yapılması planlanan görüşmelerin niteliği ve zamanlaması konusunda belirsizlik yarattı. Tahran, heyetin dondurulmuş varlıkları takip için gittiğini belirtirken, ABD'nin müzakere amacı taşımadığı vurgulandı. Hürmüz Boğazı'ndaki mayın temizleme konusu ise İran'ın sorumluluğunda.
ABD ve İran arasında 14 Haziran'da varılan mutabakat zaptı sonrası Hürmüz Boğazı'nda ticari gemi trafiği arttı ancak savaş öncesi seviyenin yüzde 70 altında seyrediyor. Kırılgan müzakereler nedeniyle sektör temsilcileri temkinli kalmaya devam ediyor.
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), Hürmüz Boğazı'nda ticari gemi trafiğinin arttığını ve güvenli geçişlerin sağlandığını duyurdu. 55 geminin geçişiyle küresel pazarlara milyonlarca varil petrol taşındı.
İran Devrim Muhafızları, İsrail'in saldırıları nedeniyle Hürmüz Boğazı'nı gemi trafiğine kapattığını duyurdu. ABD ise boğazın hala açık olduğunu ve ticari gemi trafiğinin sürdüğünü belirtti.
İran, ABD ve İsrail'in ateşkes ihlallerini gerekçe göstererek Hürmüz Boğazı'nı gemi trafiğine kapattığını duyurdu. ABD ise boğazın açık olduğunu belirtti. Taraflar arasında görüşmelerin sürmesi bekleniyor.
ABD ile İran arasındaki mutabakat sonrası Hürmüz Boğazı'nda ticari gemi trafiği %90'dan fazla azaldı. Günde ortalama 10 gemi geçerken, çoğu gemi İran rotasını kullanıyor veya AIS'ini kapatıyor.
ABD ve İran arasındaki aylardır süren savaş, 14 maddelik mutabakat zaptının dijital ortamda imzalanmasıyla sona erdi. Anlaşma, iki ülke arasındaki güç kullanmama taahhüdünü ve yaptırımların kaldırılmasını içeriyor.
İran'ın Hürmüz Boğazı'ndaki ticari gemi trafiğini durdurması, küresel petrol, sıvılaştırılmış doğal gaz, gübre ve üre ticaretini olumsuz etkileyerek, küresel ekonomik büyümenin 0.6 puan zayıflamasına ve yaklaşık 700 milyar dolarlık potansiyel kayba neden oluyor.
İran Devrim Muhafızları Ordusu Deniz Kuvvetleri, ülkeye ait petrol tankerleri veya ticari gemilere yönelik herhangi bir müdahaleye, ABD’nin bölgedeki üsleri ve savaş gemilerini hedef alan ağır saldırılarla karşılık vereceklerini bildirdi. İranlı yetkililerden yapılan diğer açıklamada ise füze ve insansız hava araçlarının bölgedeki Amerikan hedefleri ile düşman gemilerine kilitlenerek ateşleme emri beklediğini bildirdi. ABD’nin, İran’dan hem uranyum zenginleştirmeyi durdurmasını hem de Hürmüz Boğazı’nı ticari gemi trafiğine yeniden açmasını istediği iddia edildi. Öte yandan New York Times, Rusya'nın sessizce İran'a yardım ettiğini öne sürdü.
Trump yönetiminin İran’a sunduğu teklifin ayrıntıları ortaya çıkarken, Washington’un yaptırımları hafifletmek için iki kritik şart öne sürdüğü belirtildi. ABD’nin, İran’dan hem uranyum zenginleştirmeyi durdurmasını hem de Hürmüz Boğazı’nı ticari gemi trafiğine yeniden açmasını istediği iddia edildi. Öte yandan New York Times, Rusya'nın sessizce İran'a yardım ettiğini öne sürdü.
Endonezya Dışişleri Bakanı Sugiono, ülkesinin İngiltere-Fransa'nın önerdiği ve Hürmüz Boğazı'ndan geçen ticari gemi trafiğini koruyacak ortak deniz misyonuna "dahil olmayacağını" bildirdi.
