İngiltere, Fransa, Almanya, İtalya, Kanada, Hollanda ve Norveç liderleri, yaptıkları ortak yazılı açıklamada, İsrail'in işgal altındaki Doğu Kudüs'te E1 yasa dışı yerleşim projesi için ihale ilanı yayımlamasına tepki gösterdi.
Açıklamada, "İsrail hükümetinin E1 yerleşim projesi için inşaat ihaleleri yayımlama kararı kabul edilemez." ifadesi kullanıldı.
Uluslararası toplumun, bu yerleşim genişlemesine uzun süredir karşı çıktığı ve ciddi endişelerini hem özel görüşmelerde hem de kamuoyu önünde dile getirdiği aktarılan açıklamada, "E1 yerleşimi, Batı Şeria'yı bölerek ve Filistin topraklarının bölgesel bütünlüğüne zarar vererek iki devletli çözüm ihtimalini zayıflatacaktır." denildi.
Açıklamada, uluslararası hukukun, Batı Şeria'daki İsrail yerleşimlerinin yasa dışı olduğu konusunda açık olduğu ve bunun, Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyi tarafından yeniden teyit edilen uluslararası toplumun tutumu olduğu vurgulandı.
Açıklamada, şu ifadelere yer verildi:
"Batı Şeria'da sivillere yönelik yerleşimci şiddetinin eşi görülmemiş seviyelere ulaştığı ve Filistin ekonomisine ciddi kısıtlamaların uygulandığı ağır istikrarsızlık döneminde bu karar daha da endişe vericidir. İsrail hükümetine bu planları derhal geri çekmesi ve Batı Şeria'daki yerleşim genişlemesini sona erdirmesi çağrısında bulunuyoruz. Bu planlar bizi yalnızca barıştan daha da uzaklaştırmakla kalmayacak, İsrail'in uluslararası konumunu da daha fazla zayıflatacaktır. Şirketler, inşaat ihalelerine teklif vermeyi değerlendirmemelidir. Uluslararası hukukun ciddi ihlallerine dahil olma riski dahil hukuki ve itibarla ilgili sonuçların farkında olmalıdırlar."
Ayrıca açıklamaya imza atan ülkelerin, iki devletli çözüme dayalı kapsamlı, adil ve kalıcı barışa bağlılığını yinelediği ve bu doğrultuda hareket etmeyi sürdürecekleri kaydedildi.
Filistin'deki işgali genişletecek "E1 Projesi"
Tarihsel olarak Doğu Kudüs'ün bir parçası olan ancak Ayrım (Utanç) Duvarı'nın Batı Şeria kısmında kalan Filistin mahallesi Ayzeriye'nin yakınına inşa edilmiş "Maale Adumim" Yahudi yerleşim birimini, Batı Kudüs'e giden yola bağlamak için "E1 Projesi" başlatılmıştı.
Bu kapsamda, bölgeye 4 binden fazla yasa dışı konut ve oteller inşa etmek için 1999 yılında 12 bin dönüm Filistin toprağı gasbedilmişti.
İsrail yönetimi, Filistin Devleti'nin kurulmasını önleyeceği söylenen "E1 Projesi"ni önceki ABD yönetimlerinin baskıları nedeniyle dondurmuştu.
Başbakan Binyamin Netanyahu, işgal altındaki Batı Şeria'yı fiilen ikiye bölecek "E1 Projesi"ni Eylül 2025'te onaylamıştı.
İsrail "E1 Projesi" ile işgal altında tuttuğu Doğu Kudüs ile Batı Şeria'daki Filistin toprakları arasındaki bağlantıyı kesmeyi hedefliyor.
İsrail hükümeti, "E1" Yahudi yerleşim projesine ilişkin verdiği taahhüdü ihlal ederek itirazda bulunan taraflara önceden bildirimde bulunmaksızın 1234 konutluk ilk ihale ilanını yayımlamıştı.
