MİLLİYET.COM.TR / Türkiye’nin savunma sanayisinde yaşanan dönüşüm, artık yalnızca geliştirilen silah sistemleriyle ya da ihracat rakamlarıyla sınırlı değil. Milyarlarca dolarlık anlaşmalarla büyüyen sektör, Ankara’nın farklı ülkelerle kurduğu askeri ilişkilerde de belirleyici bir rol üstleniyor.
ABD merkezli Al-Monitor’un yayımladığı analizde dikkat çekilen gelişmelerden biri ise Türk savunma şirketlerinin bu yıl ulaştığı sözleşme büyüklüğü ve önlerindeki yeni hedef oldu.
'20 MİLYAR DOLARLIK HEDEF’
Al-Monitor’un analizine göre, Türk savunma sanayisi şirketlerinin 2026 yılında şu ana kadar 15 milyar dolarlık yeni sözleşmeye imza attı. Analizde “Yıl sonuna kadar bu tutarın 20 milyar dolara ulaşması bekleniyor. Bu hedefin gerçekleşmesi halinde Türk savunma sanayisi, yeni sözleşmelerde dikkat çekici bir büyüklüğe ulaşacak. Rekor kapıda” denildi.
Bununla birlikte analizde yerli tedarikçilere verilen ve henüz tamamlanmamış siparişlerin toplamı da 13.4 milyar doları aştığına dikkat çekilerek “Bu rakamlar, Türkiye’nin savunma sanayisinde yalnızca yeni satışlarla değil, uzun vadeli üretim ve tedarik süreçleriyle de büyüyen bir kapasite oluşturduğunu ortaya koyuyor” değerlendirmesinde bulunuldu.
‘KAPI AÇILIYOR’
Türkiye’nin son yıllarda insansız hava araçları, füzeler ve diğer askeri sistemlerde yerli üretime yaptığı yatırımların, bu yükselişin temelini oluşturduğuna vurgu yapılan analizde “Yabancı tedarikçilere bağımlılığı azaltma hedefiyle geliştirilen sistemler, bugün uluslararası pazarlarda milyarlarca dolarlık anlaşmaların ve bağımsızlığın kapısını açıyor” ifadeleri kullanıldı.
‘ÜÇ YILDA İKİ KAT BÜYÜME’
Al-Monitor haberinde savunma sanayisindeki büyümenin, sektörün toplam cirosuna da yansıdığını belirtirken “Ocak ayında açıklanan resmi verilere göre, Türkiye savunma sanayisinin yıllık cirosu 2021'de 10.16 milyar dolar seviyesindeyken 2024'te 20.2 milyar dolara yükseldi. Savunma ve havacılık ihracatı da bu büyümeye eşlik etti. Türkiye Savunma Sanayii Başkanlığı verilerine göre, sektörün ihracatı 2025'te 10 milyar doların üzerine çıktı” değerlendirmesinde bulundu.
Yükseliş 2026'da da sürdüğü ifade edilirken “Ankara tarafından bu ayın başında açıklanan verilere göre, savunma ve havacılık ihracatı yılın ilk dokuz ayında 6.93 milyar dolara ulaştı. Bu rakam, geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 15.6 artış anlamına geliyor. İhracattaki bu ivme ve yeni sözleşmelerdeki büyüme, sektörün yıl sonu hedefini daha da dikkat çekici hale getiriyor” denildi.
’40 KAT FAZLA GELİR’
Al-Monitor analizinde öne çıkan en dikkat çekici verilerden biri, Türk savunma sanayisi ürünlerinin ihracatta sağladığı yüksek katma değer oldu.
Savunma sanayisi ihracatının Türkiye'nin genel ihracatından daha hızlı büyüdüğü ifade edilirken “Savunma ürünleri, ülkenin ortalama ihracat ürünlerine kıyasla yaklaşık 40 kat fazla gelir sağlıyor. Bu fark, yüksek teknolojili savunma ürünlerinin Türkiye ekonomisi açısından taşıdığı önemi de ortaya koyuyor. İnsansız hava araçlarından füzelere, farklı askeri sistemlerden havacılık teknolojilerine uzanan üretim yelpazesi, ihracat gelirlerinin yanı sıra Türkiye'nin uluslararası pazarlardaki konumunu da etkiliyor” değerlendirmesinde bulunuldu.
‘DÖNEMİN EN BÜYÜK ANLAŞMASIYDI’
Al-Monitor'un analizinde dikkat çekilen bir diğer başlık, Türkiye'nin savunma sanayisini dış politikada etkili bir araca dönüştürmesi oldu. Analize göre, büyük ölçekli savunma anlaşmaları yalnızca askeri ekipman satışını kapsamıyor; teknoloji transferi, ortak üretim ve daha geniş askeri iş birlikleri için de zemin hazırlıyor.
Analizde “Bu yaklaşımın öne çıkan örneklerinden biri Suudi Arabistan ile geliştirilen ilişkiler. Türkiye, 2023 yılında Suudi Arabistan'a Bayraktar AKINCI insansız hava araçları tedarik etmek üzere 3 milyar doların üzerinde bir anlaşma imzaladı. Bu anlaşma, o dönemde Türkiye'nin en büyük savunma ihracatı anlaşmasıydı” denildi.
Öte yandan, iş birliğinin hava araçlarının satışından ibaret kalmadığı belirtilirken “Aynı yıl Suudi Arabistan'da insansız hava aracı bileşenlerinin üretilmesi ve üretim bilgisinin aktarılması konusunda da anlaşmalar yapıldı. Böylece Türkiye ile Suudi Arabistan arasındaki savunma ilişkileri, ürün tedarikinin ötesine geçerek üretim kapasitesi ve teknik bilgi paylaşımını da kapsadı” ifadeleri kullanıldı.
‘YALNIZCA RAKAMLARLA SINIRLI DEĞİL’
Son olarak analizinde “Türkiye'nin savunma sanayisindeki büyüme yalnızca ekonomik rakamlarla sınırlı değil. Milyarlarca dolarlık anlaşmalar; teknoloji transferi, ortak üretim, askeri eğitim ve uzun vadeli savunma ortaklıklarıyla yeni bir ilişki ağı oluşturuyor. 2026'da imzalanan 15 milyar dolarlık yeni sözleşme ve yıl sonu için belirlenen 20 milyar dolarlık hedef, sektörün ulaştığı büyüklüğün en güncel göstergeleri arasında yer alıyor” denildi.
