İRAN’a yönelik saldırılarını son haftalarda düşük yoğunlukta sürdüren ABD, yeniden vites yükseltme hazırlıklarına başladı. ABD basını, Washington ile Tel Aviv’in, birkaç gün sürmesi öngörülen saldırılar ile İran’ın enerji altyapısını hedef almayı planladığını öne sürdü. ABD’nin bölgedeki diplomatik temsilcilikleri vatandaşlarına yönelik güvenlik uyarıları yayımlarken, Tahran da kapsamlı bir misillemeye hazır olduğu uyarısında bulundu.
‘ÇOK SERT’ OLACAK
ABD merkezli CBS News, Washington ile Tel Aviv’in İran’ın enerji altyapısını hedef alacak; “bugüne kadarki en sert ortak bombardıman planlarından biri üzerinde” çalıştığını öne sürdü. Habere göre bugünden itibaren başlaması beklenen saldırıya ilişkin hazırlıklar İsrail’le koordinasyon içinde yürütüldü. ABD cephesinin Camp David’de önceki gün düzenlenen kabine toplantısında planı masaya yatırdığı belirtilirken, Başkan Trump’ın ise henüz nihai saldırı emrini vermediği kaydedildi. Öte yandan İsrail’in saldırıya doğrudan katılımına ilişkin ise kesin bir karar bulunmadığı öne sürüldü.
BİRKAÇ GÜN SÜREBİLİR
ABD merkezli Wall Street Journal ise planın perde arkasına ilişkin dikkati çeken ayrıntıları paylaştı. Habere göre Trump, Tahran’ı yeniden müzakere masasına çekmek amacıyla hazırlanan söz konusu plana onay verdi. ABD’li yetkililer, bugünden itibaren başlaması öngörülen operasyonun birkaç gün sürebileceğini belirtirken, diplomasi ihtimalinin tamamen masadan kalkmadığını da belirtti. Haberde, “müzakerelerde yaşanacak olası bir gelişmenin Trump’ın son anda saldırı planını askıya almasını sağlayabileceği” kaydedildi. Trump, önceki gün yaptığı açıklamada “İran’a çok sert vuracağız ve bir noktada ‘artık dayanamıyoruz’ diyecekler. Biz sadece kazanmak istiyoruz” demişti.
PEŞ PEŞE UYARI
ABD’nin bölgedeki diplomatik temsilcilikleri de peş peşe güvenlik uyarıları yayımlamaya başladı. Ürdün’deki ABD Büyükelçiliği, Amerikan vatandaşlarından “azami dikkat göstermelerini” istedi. İsrail’deki ABD Büyükelçiliği ise Ortadoğu’ya yönelik seyahat planlarının yeniden gözden geçirilmesini tavsiye ederken; bölgede bulunan ABD vatandaşlarını uçuş iptalleri ve olası seyahat aksamalarına karşı hazırlıklı olmaları konusunda uyardı.
TAHRAN HAZIR
Tahran’dan da gerilimi tırmandıran iddialara sert yanıt gecikmedi. İran Meclisi Ulusal Güvenlik ve Dış Politika Komisyonu üyesi İbrahim Rızai, dün yaptığı bir paylaşımda “İran’a saldırılırsa, tüm bölgeyi Taş Devri’ne geri döndüreceğiz” tehdidinde bulundu. Tasnim Haber Ajansı’na konuşan bir yetkili ise İsrail’in kritik altyapısı ile ABD’nin bölgedeki enerji tesislerini kapsayan bir misilleme planının hazır olduğunu savundu. İran Dışişleri Bakanlığı da Körfez bölgesindeki ülkelere uyarıda bulundu. Bakanlık, ABD ve İsrail’in saldırılar düzenlemek için kendi topraklarını kullanmasına izin vermemeleri konusunda çağrı yaptı.
İSRAİL’İ KORUMAK ZOR
Öte yandan Washington Post’un haberine göre, İran’ın tehditlerini hayata geçirmesi halinde ABD’nin İsrail’i koruma kapasitesi de ciddi sınav verecek. Habere göre ABD Avrupa Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Alexus Grynkewich, Pentagon’u ilave bir destroyer tahsis edilmemesi halinde İsrail’i balistik füze saldırılarından korumaya devam edemeyecekleri konusunda uyardı. Habere göre, Umman Denizi’nde USS George H.W. Bush ve USS Abraham Lincoln uçak gemileriyle birlikte en az 15 savaş gemisi İran’a yönelik deniz ablukasında görev yapıyor.
ABD ERBİL’DEN ÇEKİLİYOR
ABD, Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’nin (IKBY) merkezi Erbil’deki havalimanı civarında konuşlanan son birliklerini de bölgeden çekmeye başladı. ABD merkezli Al-Monitor’un haberinde Patriot hava savunma sistemlerinin de askerî yerleşkeden çıkarıldığı belirtildi. Habere göre bir yetkili, ABD’nin birlikleri çekme kararının, Washington’ın Bağdat ile vardığı ve tüm güçlerini 30 Eylül’e kadar Irak’tan çekmesini öngören anlaşma doğrultusunda gerçekleştiğini ifade etti. Öte yandan kararın İran ve Şii milis grupların bölgeye yönelik saldırıları sürerken hayata geçirilmesi nedeniyle IKBY kanadında endişelere yol açtığı belirtildi.
İRAN’A RUSLAR MI ‘YARDIM’ EDİYOR
ABD merkezli NBC News’in haberine göre Rusya, İran’a uydu gözetleme verileri ile sinyal istihbaratı sağlamaya başladı. Haberde, söz konusu istihbaratın Tahran’ın ABD ordusunun hareketlerini daha yakından takip etmesine, füze ve İHA hedefleme kabiliyetini geliştirmesine ve Amerikan hava saldırılarına karşı savunmasını güçlendirmesine yardımcı olduğu öne sürüldü. Ukrayna lideri Zelenski de Moskova’nın Tahran’a Körfez ülkelerindeki askeri tesislerin görüntülerini sağladığını öne sürmüştü. ABD Başkanı Trump ise iki gün sonra yaptığı bir açıklamada “Eğer doğruysa bile bunun çok büyük bir etkisi olmadı” ifadelerini kullanmıştı.
DIŞİŞLERİ BAKANI HAKAN FİDAN-ARAKÇİ GÖRÜŞMESİ
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan da İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile telefon görüşmesi yaptı. Sosyal hesabından yaptığı paylaşımda, Arakçi ile müzakere sürecindeki son durumu ele aldıklarını belirten Fidan, “Türkiye, bölgemizdeki çatışmaların sona ermesi ve kalıcı barışın tesisi için çaba göstermeye devam edecektir” ifadesini kullandı.
