Gazze Şeridi'nde binlerce Filistinlinin uzuvlarını kaybetmesine neden olan İsrail ordusundan emekli asker Shalev Biton'u "tek ayakkabı hizmeti (single shoe service)" için reklam yüzü olarak tercih eden Adidas'a karşı tepkiler ve boykot çağrıları artarak devam ediyor.
Aktivist ve yazar, Arizona State Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Khaled Ali Beydoun, Alman spor ürünleri üreticisi Adidas'ın söz konusu reklam filmi ve küresel ölçekte markaya karşı başlatılan boykot çağrılarını AA muhabirine değerlendirdi.
Adidas'ın reklam filminin, şirketin Gazze'deki Filistinlilerin içinde bulunduğu zor durumu görmezden geldiğini gösterdiğini belirten Beydoun, şu ifadeleri kullandı:
"Gazze, modern tarihte en fazla ampute edilen çocuğun yaşadığı yer olmasına rağmen Adidas, Filistinli bir çocuk yerine İsrail askerini öne çıkarmayı tercih etti. Bu da dünyanın en büyük ayakkabı ve giyim şirketlerinden biri olan Alman şirket Adidas'ın siyasi olarak İsrail devleti ile aynı çizgide olduğunu gösteriyor."
Şirketlerin markalarını uygun gördükleri şekilde pazarlayabileceğine ancak bunun sonuçları olduğuna işaret eden Beydoun, tüketicilerin dünyanın her yerinde, bir nevi yargıç ve jüri görevi gördüğünü, insanların bu pazarlama kampanyalarıyla reklamlar hakkında ne düşündüğüne karar verebileceğini söyledi.
Beydoun, "Eğer aynı fikirde değilsek ya da bunları tatsız ya da iğrenç buluyorsak ki ben öyle buluyorum, Adidas'ı desteklemekten kaçınmayı seçeceğim, Adidas'ı boykot ederek, ürünlerini, ayakkabılarını satın almayacağım." dedi.
"Cüzdanlarınızla tepki gösterin" mesajı
Dünya genelinde çok sayıda insanın İsrail'in Gazze'de işlediği soykırıma karşı olduğunu, Adidas'ı da çok sert bir şekilde kınadığına değinen Beydoun, birçok aktivist ve İspanyol aktör Javier Bardem gibi dünyaca ünlü isimlerin markaya karşı boykot çağrısında bulunduğunu vurguladı.
Beydoun, ister ABD'de ister Türkiye'de isterse Orta Doğu'da veya Güney Amerika'da olsun sıradan insanların, ellerinde güç olduğunu anlaması gerektiğini dile getirerek, şunları kaydetti:
"Harcadığımız dolarlar, harcadığımız para bir güce sahip ve bu, büyük şirketlere ne yapmaları ve ne yapmamaları gerektiğini gösteriyor ve kolektif olarak, daha geniş bir grup olarak örgütlenip harekete geçtiğimizde daha fazla güce sahip oluruz. İşte boykotların gücü budur. Çok kısa sürede, boykot tehdidinin Adidas üzerinde ne kadar etkili olduğunu gördünüz. Kampanyayı başlatmalarından birkaç gün sonra özür dilediler. Tabii bu, doğru şeyi yaptıkları anlamına gelmez ve özürleri de samimi ve iyi niyetli olmayabilir ama tıpkı hükümetlerin politikalarını değiştirmesini sağladığımız gibi Adidas gibi şirketlerin politikalarını değiştirmesini sağlamanın yolu, bireysel görüşlerimizi dile getirmemiz ve cüzdanlarımızla tepki göstermemizdir. Boykotlar da bunu yapmanın en iyi yoludur."
"Sesimizi yükseltmeye devam etmemiz önemli"
Adidas'ın İsrail ordusu askerini öne çıkaran bu pazarlama kampanyasının kendisine maddi olarak zarar vereceğini anladığını ifade eden Beydoun, "Umursamıyor olsalardı, özür dilemezlerdi." dedi.
Beydoun, bu pazarlama kampanyasını geri çekmedikleri için özür paylaşımı yapmalarının yeterli olmadığını belirterek, "Benim tahminim şu, eğer insanlar itirazlarını dile getirmeye devam ederse ve boykotlar güçlenmeye devam ederse, o zaman iki şey görebiliriz. Birincisi, bu pazarlama kampanyası iptal edilebilir ve ikincisi, Adidas bundan sonra İsrail'in yaptığı soykırımı destekleyen bir tavır alırken her zaman iki kez düşünecektir. Bu yüzden devam etmemiz önemli." diye konuştu.
İsrail'in Gazze'de soykırım işlemeye başlamasının üzerinden neredeyse 3 yıl geçtiğini ve kendisinin bu süreçte gerek sosyal medya hesapları gerekse kitapları ve kamuya açık açıklamaları aracılığıyla soykırıma karşı sesini yükselttiğini anlatan Beydoun, soykırımın hız kesmediğinin veya durmadığının altını çizdi.
Beydoun, "Nerede olursak olalım, sesimizi yükseltmeye, boykotu sürdürmeye ve soykırımın yanında yer alıp, yanlış yerde duran Adidas gibi güçlü şirketlere ve hükümetlere karşı durmaya devam etmemiz önemli." değerlendirmesinde bulundu.
Sosyal medyada Adidas'a boykot çağrıları
Reklamın yayımlanmasının ardından sosyal medyada da Adidas'a karşı büyük bir tepki dalgası başladı.
Filistin destekçisi hesapların paylaşımlarıyla, İsrail askeri Biton'un yer aldığı reklama yanıt olarak markaya yönelik boykot çağrıları çığ gibi büyüdü.
Baskılar ve boykot çağrıları altında kalan Adidas, Arapça Instagram hesabı üzerinden İsrailli askerin yer aldığı reklam kampanyası nedeniyle özür diledi.
Adidas'ın Arapça hesabının 1,4 milyon, küresel hesabının ise 29 milyondan fazla takipçisi bulunuyor.
İsrail'in Gazze'ye Ekim 2023'ten bu yana düzenlediği saldırılarda 73 bin 670 Filistinli hayatını kaybetti, 174 bin 682 kişi yaralandı. Enkaz altında ve yol kenarlarında halen binlerce cenazenin bulunduğu belirtiliyor.
