Bác sĩ hướng dẫn bài tập giúp trẻ giảm mỏi mắt
Chớp mắt, đảo mắt, nhìn gần - xa hoặc theo hình số 8 giúp trẻ thư giãn, giảm mỏi mắt và hỗ trợ khả năng điều tiết.
Tập luyện đúng cách mang lại nhiều lợi ích như giảm mỏi mắt, hạn chế khô mắt, cải thiện khả năng điều tiết, tăng cường sự phối hợp của các cơ vận nhãn. Theo ThS.BS Lương Thị Anh Thư, Đơn vị Mắt Công nghệ cao, Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Cầu Giấy, một số bài tập còn giúp mắt cảm thấy dễ chịu hơn sau thời gian dài học tập hoặc sử dụng thiết bị điện tử. Bác sĩ chỉ ra các bài tập đơn giản giúp hỗ trợ chăm sóc thị lực cho trẻ.
Quy tắc 20-20-20
Sau mỗi 20 phút đọc sách, học bài hoặc nhìn màn hình, phụ huynh hướng dẫn trẻ nhìn vào một vật ở khoảng cách khoảng 6 m trong ít nhất 20 giây. Việc thay đổi tiêu điểm giúp cơ điều tiết được nghỉ ngơi, giảm căng thẳng cho mắt khi phải nhìn gần liên tục.
Chớp mắt chủ động
Khi tập trung học tập hoặc sử dụng điện thoại, máy tính bảng, trẻ thường chớp mắt ít hơn bình thường. Điều này làm lớp phim nước mắt bốc hơi nhanh, gây khô mắt, cộm xốn và nhìn mờ tạm thời. Cha mẹ có thể nhắc trẻ chớp mắt đầy đủ và chủ động sau mỗi khoảng 20-30 phút học tập hoặc khi trẻ có biểu hiện khô mắt, mỏi mắt.
Bài tập bút chì tiến gần
Trẻ cầm một cây bút chì trước mặt ở khoảng cách một cánh tay, sau đó từ từ đưa bút lại gần sống mũi trong khi vẫn tập trung nhìn vào đầu bút. Khi hình ảnh bắt đầu nhòe hoặc nhìn một thành hai, trẻ đưa bút ra xa và lặp lại. Đây là bài tập giúp cải thiện khả năng hội tụ của hai mắt, hỗ trợ hoạt động đọc, học tập.
Ủ ấm mắt bằng lòng bàn tay
Trẻ có thể xoa hai lòng bàn tay cho ấm rồi nhẹ nhàng úp lên mắt đang nhắm mà không đè lên nhãn cầu trong khoảng 1-2 phút. Động tác này giúp trẻ thư giãn và nghỉ ngơi sau thời gian nhìn gần kéo dài.
Đảo mắt và căng mắt
Trẻ giữ đầu cố định, lần lượt nhìn lên trên, xuống dưới, sang trái, sang phải và theo các hướng chéo, mỗi hướng giữ khoảng 2 giây. Sau đó, thư giãn mắt và xoay mắt theo chiều kim đồng hồ khoảng một phút, rồi thực hiện tương tự theo chiều ngược lại. Bài tập giúp các cơ vận nhãn hoạt động linh hoạt hơn đồng thời giảm cảm giác căng cứng quanh mắt.
Nhìn theo hình số 8
Trẻ tưởng tượng một hình số 8 nằm ngang cách khoảng 2-3 m trước mặt. Dùng mắt di chuyển theo đường viền của hình trong khoảng 30 giây theo một chiều, sau đó đổi chiều. Đây là một bài tập vận động mắt có thể giúp một số trẻ cảm thấy thư giãn hơn sau thời gian học tập kéo dài.
Nhìn gần - nhìn xa
Trẻ nhìn vào đầu ngón tay hoặc một vật ở gần trong khoảng 5 giây, sau đó chuyển sang nhìn một vật ở xa trong 5-10 giây. Thực hiện khoảng 10-15 lần. Việc thay đổi khoảng cách nhìn giúp cơ điều tiết được thư giãn sau thời gian nhìn gần liên tục, từ đó giảm cảm giác mỏi mắt.
Bài tập ngón tay cái
Phụ huynh hướng dẫn con đưa ngón tay cái thẳng trước mặt theo chiều dài cánh tay, tập trung nhìn vào đầu ngón tay. Sau đó từ từ đưa ngón tay lại gần chóp mũi rồi đưa ra xa. Tiếp tục di chuyển ngón tay sang trái, phải, lên trên hoặc xuống dưới trong khi mắt luôn theo dõi chuyển động. Có thể thực hiện bài tập trong khoảng 3 phút, lặp lại 3-5 lần mỗi ngày để tăng khả năng tập trung và phối hợp vận động của mắt.
Chuyển đổi tiêu điểm từng mắt
Che một mắt và tập trung quan sát một vật ở gần trong vài giây, sau đó chuyển sang nhìn một vật ở xa. Thực hiện tương tự với mắt còn lại. Bài tập giúp tăng khả năng điều tiết và phối hợp hoạt động của từng mắt.
Theo bác sĩ Thư, bên cạnh các động tác luyện mắt, hoạt động ngoài trời là một trong những biện pháp hiệu quả nhất giúp giảm mỏi mắt. Nhiều nghiên cứu cho thấy việc tăng thời gian hoạt động ngoài trời có thể giúp giảm nguy cơ khởi phát cận thị ở trẻ em. Cha mẹ khuyến khích trẻ dành khoảng 1,5-2 giờ mỗi ngày cho các hoạt động như đi bộ, đạp xe, đá bóng, cầu lông, bóng bàn hoặc bắt bóng.
Để bảo vệ thị lực, bác sĩ khuyến cáo phụ huynh nên cho trẻ đeo kính đúng số, duy trì khoảng cách đọc 30-40 cm, hạn chế dùng thiết bị điện tử liên tục, tăng thời gian ngoài trời và khám mắt định kỳ. Khi trẻ nheo mắt nhìn xa, ngồi quá gần tivi, thường xuyên dụi mắt, nhức đầu, mỏi mắt hoặc nhìn không rõ bảng, phụ huynh nên đưa trẻ đi khám chuyên khoa mắt.
Trịnh Mai
