Çeyiz sandığındaki tohumdan memleket pazarına: ‘Kadınların sessiz çığlığını duyun’

Birleşmiş Milletler 2026 yılını "Uluslararası Kadın Çiftçi Yılı" ilan etti. Buna karşın birçok sorun çözüm bekliyor.

“Salonlar ışıl ışıl, kürsülerde süslü sözler, büyük alkışlar… Ama o alkış sesleri, tarlada çapa sallayan Elif Abla’nın, nasırlı elleriyle toprağı eşeleyen Fatma Teyze’nin sessiz derdine çare olmuyor” diyen Fethiye Yerel Tohumlar Derneği Kurucu Başkanı Ebru Oğuzhan Yeter, “Dünyayı da bu memleketi de doyuran kadınlarımız; güvencesizliğin, parasızlığın ve emeğini satacak bir pazar bulamamanın kıskacında, toprağın koynunda resmen bir hayatta kalma mücadelesi veriyor” ifadelerini kullandı.

‘TARIM, BAĞIMSIZLIKTIR’

Anadolu’da tohumu nesiller boyu gözü gibi saklayan, kurutan ve o kutsal çeşitliliği bugüne taşıyanın hep kadınlar olduğunu anımsatan Yeter, “Anadolu kadınının çeyiz sandığındaki en kıymetli hazine altın bilezikler değil, anasından kalma o bir avuç yerel tohumdur. Çünkü kadın çok iyi bilir ki; tohum hayattır ve atasınin dediği gibi ‘Tarım Bağımsızlıktır’” dedi.

‘AİLE İÇİ ÜCRETSİZ İŞGÜCÜ’

Buna karşın çiftçi kadının bugün o tohumu ekecek gücü kalmadığını belirten Yeter, “Mazot, gübre, ilaç fiyatları el yakıyor; İşçi bulmak ayrı dert, yevmiyesini denkleştirmek ayrı… Kadın, daha gün ağarmadan, ayazda tarlaya giriyor; gece yarısına kadar didiniyor, çabalıyor. Gel görün ki, döktüğü o kutsal alın teri kayıtlara sadece "aile içi ücretsiz işgücü" diye geçiyor. Günü bittiğinde ne bir sosyal güvencesi var, ne geleceğe dair bir emeklilik umudu, ne de cebinde kendine ait bir harçlığı” sözleriyle kadın çiftçilerin yaşadığı sorunlara dikkat çekti.

‘ÜRETİYOR AMA PAZAR BULAMIYOR’

“Eğer yarın köylerimizin tamamen boşalmasını, toprakların öksüz kalmasını istemiyorsak; tarladaki o kadının sosyal ve ekonomik olarak toprağına güvenle sarılmasını sağlamak zorundayız” uyarısında bulunan Yeter, “Yeni tarım yöntemlerini kadının ayağına, onun o çileli günlük ritmine göre götürmediğimiz sürece, toprağa düşen tohumdan nasıl bir bereket bekleyebiliriz?” sorusunu yöneltti.

“Kadın binbir emekle, göz nuruyla üretiyor. Ama hasat zamanı geldiğinde malını aracıya, fırsatçıya kaptırmadan değerinde satabileceği bir pazar bulamıyor” diyen Yeter, sözlerine şöyle devam etti:

‘SESSİZ ÇIĞLIĞI DUYMALIYIZ’

“Ne internetten satış yapacak sermayesi var ne de arkasında duracak bir güç… Kadın kooperatifleri sadece kâğıt üstünde, raporlarda birer başarı hikâyesi olarak kalmamalı. O yapılar resmen ticaret yapan, üreten kadının cebine para koyan, onu kimseye muhtaç etmeyen güçlü kalelere dönüşmeli. Kadın çiftçinin nasırlı eli, döktüğü alın teri hak ettiği değeri bulana kadar; bu topraklarda ne gerçek bir kalkınmadan ne de sofradaki bereketten bahsedebiliriz.

Çünkü kadın emektir, kadın üretendir, kadın anadır. Şimdi önümüzde koskoca bir yıl var. Bir dahaki Dünya Çiftçi Kadınlar Günü'ne kadar, kim bilir kaç kadın daha ümidini kesecek, toprağından kopup şehirlere göçecek ve ardında boynu bükük tarlalar bırakacak? İşte asıl bunu düşünmeli, asıl bu sessiz çığlığı duymalıyız.”