COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, COP31 Liderler Zirvesi Yüksek Düzeyli Bölüm Açılışı'nda yaptığı konuşmada, 16. yüzyılda Kanuni Sultan Süleyman'ın Mimar Sinan'ı görevlendirerek, İstanbul'un su ihtiyacına yüzyıllarca hizmet edecek bir çözüm ürettiğini anlattı.
Bu hikayeyle geleceğin ihtiyaçlarını bugünden gözetmenin önemine dikkati çeken Kurum, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın ortaya koyduğu Türkiye Yüzyılı vizyonunun da Cumhuriyet'in ikinci asrına aynı uzun ufukla baktığını dile getirdi.
Kurum, 2053 net sıfır emisyonunu hedefleyen bu anlayışın, şehirleri, enerjiyi, sanayiyi, teknolojiyi ve çevreyi gelecek nesilleri hesaba katarak şekillendirme iradesini taşıdığını söyledi.
Bu uzun vadeli bakışın öneminin, 6 Şubat 2023'te meydana gelen Kahramanmaraş merkezli depremlerde yeniden tecrübe edildiğini dile getiren Kurum, "O büyük acının ardından şehirlerimizi ayağa kaldırmak için dünya tarihinin en büyük inşa seferberliklerinden birini başlattık. Binlerce şantiyede mimarlarımız, mühendislerimiz, işçilerimiz, kamu kurumlarımız ve yerel yönetimlerimiz birlikte çalıştı." diye konuştu.
Bakan Kurum, konutları, iş yerlerini, altyapıyı, yolları, okulları ve hastaneleri yeniden kurduklarını, 455 bin konutu hak sahiplerine teslim ettiklerini anımsattı.
Şimdi jeopolitik dengeler ve ticaret yollarının değiştiğini, teknoloji ve yapay zekanın üretimi dönüştürdüğünü belirten Kurum, enerji güvenliği önem kazanırken, borçluluğun kalkınma alanını daralttığını, su ve gıda sorununun milli güvenlik gündeminde yükseldiğini söyledi.
İklim değişikliğinin bütün bu başlıklara işlediğini anlatan Kurum, şöyle devam etti:
"Dünyanın meseleleri birbirine bağlandıkça devlet yönetiminin ufku da genişliyor. İklim, enerji, sanayi, tarım, kalkınma ve hatta güvenlik gündeminin ayrılmaz bir parçası haline geliyor. Dolayısıyla iklimin geleceğini konuşurken devletlerimizin geleceğini, enerji sistemimizi, sanayimizin rekabet gücünü, şehirlerimizin güvenliğini ve çocuklarımızın yaşayacağı dünyayı konuşuyoruz. İşte bu nedenle bu salondaki siyasi irade son derece kıymetlidir."
"İKLİM EYLEMİ İLE MİLLİ ÇIKARLARIMIZ ARASINDA GÜÇLÜ BİR KESİŞİM VAR"
COP31 Başkanı Kurum, 1,5 derece hedefinin ortak pusula olduğunu ancak 2024 yılında küresel ortalama sıcaklığın, sanayi öncesi seviyenin yıllık bazda 1,5 derece üzerine çıktığını, felaketlerin de ardı ardına gelmeye başladığını bildirdi.
Dünyanın birçok yerinde yaşanan afetlere değinen Kurum, sözlerini şöyle sürdürdü:
"Pasifik'teki küçük ada devleti yükselen denizlerin gölgesinde geleceklerini korumaya çalışıyor. El Nino gibi doğal iklim olayları da küresel sıcaklıkları geçici olarak yükseltme potansiyeli taşıyorlar. Zamanın kıymetini bilmeli ve bir an önce uygulama kapasitemizi yükseltmeliyiz. Elbette, her ülkenin şartları, kaynakları, ekonomik kapasitesi, kalkınma ihtiyaçları ve sorumlulukları farklıdır. Ortak başarımız, bu farklılıklarda ortak çıkarlarımızı bulabilmemize bağlıdır.
İklim eylemi ile milli çıkarlarımız arasında güçlü bir kesişim var. Enerji verimliliği enerji güvenliğini, su yatırımları gıda güvenliğini güçlendirir. Temiz teknolojiler sanayi ve istihdam alanları açar, dirençli şehirler ekonomiyi güçlendirir. Doğru tasarlanan iklim eylemi, refahın, güvenliğin ve rekabet gücünün yatırımıdır. Bu nedenle COP31 Başkanlığına başladığımız günden bu yana müzakereler başkanlığını yürüten Avustralya ile birlikte Antalya'da üç güçlü iradeyi ortaya çıkarmaya gayret gösteriyoruz."
İlk olarak, ulusal iklim hedeflerini yatırım programlarına dönüştürmek gerektiğini belirten Kurum, hedeflerin bütçelerde karşılığı olmasının önemini ifade etti.
Kurum, 35'e 35 Küresel Elektrifikasyon Taahhüdü'nün, adil enerji dönüşümü iradesini ortaya koyduğunu belirterek, 2035'e kadar nihai enerji tüketiminde elektriğin payını yüzde 35'e çıkarma hedefini, enerji güvenliği ve teknolojik dönüşüm için küresel işbirliği alanı olarak gördüklerini anlattı.
Kaynakları sınırsız, dünyayı ise tüketilebilir gören bir kalkınma anlayışının sürdürülemeyeceğine işaret eden Kurum, "Bu nedenle Saygıdeğer Emine Erdoğan Hanımefendi'nin öncülüğünde başlatılan Sıfır Atık hareketini, döngüsel ekonomiyi ve metan emisyonlarının azaltılmasını, iklim eyleminin somut amaçları olarak görüyoruz." dedi.
İkinci olarak, iklim finansmanında taahhütten erişime geçilmesi gerektiğini dile getiren Kurum, projelerin yıllarca finansman beklediğini, kaynaklar yatırıma dönüşmüyor veya ülkeler ağır borç yükleriyle karşılaşıyorsa, bunun zaman ve ortak çözüm kapasitesinin kaybedilmesi anlamına geldiğini ifade etti.
Finansmanı daha hızlı, erişilebilir ve uygulanabilir hale getirecek mekanizmaları acilen güçlendirmek gerektiğinin altını çizen Kurum, şöyle konuştu:
"COP31 Başkanlığı olarak, geliştirdiğimiz İklim Uygulama Köprüsü bu ihtiyaca cevap verecek. Ulusal planları projelerle, projeleri finansmanla, finansmanı teknoloji ve uzmanlıkla buluşturacak siyasi iradenin somut yatırımlara dönüşmesini destekleyeceğiz. Üçüncü olarak, dirençliliği ulusal kalkınma politikalarımızın merkezine taşıyalım. Şehirlerimizi, su kaynaklarımızı, tarım sistemlerimizi ve kritik altyapımızı geleceğin risklerine hazırlayalım. Türkiye, 2 yılda inşa ettiği 500 bin iklim dirençli konutla deprem bölgelerinde edindiği yeniden inşa tecrübesini, iklim kaynaklı afetlerle mücadele eden ülkelerle paylaşmaya hazırdır."
"GELİN ANTALYA'YI VAATLERDEN UYGULAMAYA GEÇİŞİN SEMBOL ŞEHRİ HALİNE GETİRELİM"
COP31 Başkanı Kurum, bu üç iradenin üzerinde yükselmesi gereken temel değerin "adalet" olduğunu belirterek, iklim adaletinin her ülkenin ortak hedefe kendi imkanları, kapasitesi ve kalkınma şartları içinde ilerleyebileceği bir sistem gerektirdiğini dile getirdi.
"Gelişmekte olan ülkelerin kalkınma hakkını gözeten, kırılgan ülkelerin finansman ve teknolojiye erişimini kolaylaştıran, herkesin dönüşümden yararlandığı bir düzen kurabiliriz. Türkiye, Cumhurbaşkanı'mızın liderliğinde doğu ile batı, kuzey ile güney arasındaki tarihi ve coğrafi tecrübesiyle bu uzlaşıya katkı sunmaya hazırdır." diyen Kurum, şöyle devam etti:
"Devletler rekabet edebilir, milli çıkarlarını kararlılıkla savunabilir. Ancak suyun, gıdanın, afetlerin ve iklim risklerinin sınır tanımadığı alanlarda rekabet olmaz. Ortak akıl geliştirmek hepimizin çıkarınadır. Bugün önümüzde böyle bir fırsat var. Vereceğimiz bir enerji kararı, yarım asır sonra bir ülkenin enerji güvenliğine hizmet edebilir. Koruyacağımız bir su havzası, doğmamış çocukların sofrasına bereket olabilir. Dirençli hale getireceğimiz bir şehir, yıllar sonra binlerce insanın hayatını koruyabilir. Harekete geçireceğimiz bir teknoloji, dünyanın başka bir köşesinde milyonlarca insanın hayatını değiştirebilir. İşte liderliğin ufku burada başlıyor, görev süremizden daha uzun yaşayacak kararlar alabilmek.
Kanuni, birkaç damladan bir şehrin geleceğini gördü. Türkiye Yüzyılı da gelecek nesilleri düşünme iradesini taşıyor. Bugün Antalya'da bizlere düşen sorumluluk, bütün insanlığın ortak geleceğine, aynı ufukla bakmaktır. Gelin bugünün işaretlerinden yarının ihtiyaçlarını okuyalım. Çocuklarımıza kararlarımızı anlatacağımız değil, sonuçlarını yaşayacakları bir gelecek bırakalım. Gelin Antalya'yı vaatlerden uygulamaya geçişin sembol şehri haline getirelim. Yıllar sonra bu salondaki bizlerin dönemine bakıldığında, gelecek kuşaklar şu cümleyi kurabilsin, 'Onlar geleceği gördüler, sorumluluk aldılar ve ömürlerinden daha uzun yaşayacak kararlar verdiler.'"
