HPV: Hiểu rõ về virus gây u nhú ở người và cách phòng ngừa

HPV (human papillomavirus) còn gọi là virus gây u nhú ở người. Hiện nay, các nhà khoa học đã tìm thấy hơn 200 type virus HPV, trong đó, khoảng 40 type có thể lây nhiễm qua đường tình dục và gây bệnh ở vùng niêm mạc của cơ quan sinh dục, hậu môn, miệng, họng. Khoảng 15 type thuộc nguy cơ cao có thể dẫn tới ung thư, phổ biến nhất trong đó là hai type 16 và 18. Hơn 70% trường hợp ung thư cổ tử cung có liên quan đến hai type HPV này, đồng thời làm tăng nguy cơ ung thư âm hộ, âm đạo, dương vật, hậu môn và hầu họng.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), nhiễm HPV dai dẳng ở cổ tử cung có thể dẫn đến các tổn thương tiền ung thư và ung thư, thông thường, quá trình này kéo dài khoảng 15-20 năm sau hoặc có thể sớm hơn. Việc HPV gây biến đổi tế bào phụ thuộc vào các yếu tố như cơ địa, mức độ gây ung thư của type HPV, tình trạng miễn dịch, nhiễm bệnh lây qua đường tình dục khác, số tuổi khi mang thai lần đầu, số lần sinh, hút thuốc lá... Đôi khi, tế bào bất thường chỉ mất 5-10 năm để tiến triển thành ung thư.

Nhiễm HPV là tình trạng phổ biến trong cộng đồng. Đáng lưu ý, phần lớn các ca nhiễm không có biểu hiện, chỉ được phát hiện khi thăm khám sức khỏe, song họ vẫn có thể lây virus cho bạn tình nếu quan hệ tình dục không an toàn.

Bạn gái của bạn dương tính với HPV type 16 và 18 nên tuân thủ chỉ định điều trị và lịch tái khám của bác sĩ. Trong thời gian điều trị và theo dõi, hai bạn nên duy trì lối sống lành mạnh, ăn uống đầy đủ dinh dưỡng, hạn chế thức khuya, căng thẳng, tránh hút thuốc lá và quan hệ tình dục an toàn để giảm nguy cơ lây nhiễm thêm các type HPV khác cũng như các bệnh lây truyền qua đường tình dục.

Bạn cũng có nguy cơ đã phơi nhiễm HPV do virus lây chủ yếu qua đường tình dục. Hiện chưa có xét nghiệm tầm soát HPV thường quy cho nam giới như ở nữ giới, bạn nên đi khám nếu xuất hiện các dấu hiệu bất thường ở cơ quan sinh dục, hậu môn hoặc vùng miệng họng. Đồng thời, bạn vẫn có thể tiêm vaccine HPV để phòng ngừa các type virus nguy cơ cao khác.

Hiện nay, Việt Nam có hai loại vaccine phòng ngừa HPV gồm:

Vaccine phòng 9 type HPV (6, 11, 16, 18, 31, 33, 45, 52, 58), dành cho nam và nữ 9-45 tuổi. Từ 9 đến dưới 15 tuổi chỉ cần tiêm hai mũi, cách nhau 6-12 tháng; 15-45 tuổi tiêm ba mũi trong vòng 6 tháng. Tiêm đủ mũi đúng lịch giúp phòng ngừa hơn 90% các type virus có trong vaccine gây ra.

Vaccine phòng 4 type HPV (6, 11, 16, 18), dành cho nữ 9-26 tuổi. Nữ 9 đến dưới 14 tuổi tiêm hai mũi, cách nhau 6-12 tháng; 14-26 tuổi tiêm ba mũi trong vòng 6 tháng.