„Samobójstwo supermocarstwa”. Co ruch Trumpa oznacza dla Europy?

Niemieckie media nie szczędzą gorzkich słów pod adresem amerykańskiej administracji i samej Europy. Dziennik „Die Welt” w piątkowym wydaniu pisze wprost: „To ostatni strzał ostrzegawczy dla Europy”. „Europa oddalona jest od strategicznej niezależności bardziej niż Trump od Pokojowej Nagrody Nobla - nie może zaoferować Ukrainie żadnej równoważnej alternatywy wobec Starlinków” – zauważa dziennik, wskazując również na brak europejskich zamienników dla amerykańskich rakiet do systemów Patriot.

Komentatorzy nie mają wątpliwości, że „za skutki europejskiej ignorancji i niekompetencji życiem płacą Ukraińcy”. „Żaden rozsądny rząd nie powinien uzależniać swojej wojskowej i krytycznej infrastruktury od amerykańskich systemów w rodzaju Starlink czy Palantir. Albo rozwiniemy szybko własne zdolności, albo pójdziemy na dno w nowym porządku światowym” – ostrzega „Die Welt”.

„Kto ma takich przyjaciół, nie potrzebuje wrogów”

W podobnym tonie wypowiada się „Tageszeitung” („TAZ”), który apeluje: „Skończmy z zależnością”. Gazeta podkreśla, że Stany Zjednoczone utrudniają Ukrainie prowadzenie wojny obronnej, a Europa powinna potraktować to jako poważne ostrzeżenie. „UE musi w końcu zbudować własny system obrony” – czytamy w komentarzu. „Kto ma takich przyjaciół, nie potrzebuje wrogów” – ocenia „TAZ”.

Dziennik zwraca uwagę, że rosyjska armia bezwzględnie wykorzystuje braki w ukraińskiej obronie przeciwlotniczej, atakując infrastrukturę krytyczną, domy, szkoły i centra cyfrowe. „Brudną robotę ułatwia rosyjskiej armii nie tylko brak rakiet do Patriotów, lecz także ograniczenie dostępu do systemu Starshield — wojskowej wersji usługi Starlink koncernu SpaceX, należącego do amerykańskiego miliardera Elona Muska”.

Elon Musk, właściciel SpaceX, twierdzi, że nie ma wpływu na ograniczenie dostępu do systemu Starshield, a zarządzanie nim leży w gestii administracji USA. Niemieckie media podkreślają, że dla Unii Europejskiej i państw NATO to „ostatni dzwonek alarmowy”. „Europejczycy muszą szybko uniezależnić się od amerykańskich koncernów technologicznych i zbudować własny system satelitarny” – apeluje „TAZ”.

„Sueddeutsche Zeitung” cytuje wpis szefa polskiego MSZ Radosława Sikorskiego: „Hej, ważniaku. Znowu uprawiasz politykę za pomocą swoich produktów?”. Gazeta zauważa, że sytuacja pokazuje ogromną skalę uzależnienia Ukrainy od Starlinka i USA, a „Europejczycy są, jak widać, bezradni w sytuacji, gdy Trump i Musk manipulują pokrętłami na korzyść Rosji”.

Pomimo świadomości problemu, dotychczas niewiele zrobiono, by złamać monopol Muska. „Kraje europejskie planują, co prawda, alternatywę wobec Starlinków, ale start europejskiego systemu satelitarnego przełożono na 2029 rok” – informuje „SZ”. Oznacza to, że przez najbliższe lata Europa pozostanie zależna od amerykańskich rozwiązań, co – zdaniem komentatorów – jest poważnym zagrożeniem dla bezpieczeństwa kontynentu.

Technologia jako broń przeciw sojusznikom

Tygodnik „Die Zeit” ostrzega, że Trump jest gotów wykorzystać technologię jako broń, nawet przeciwko sojusznikom. „Z ograniczonym dostępem do informacji od amerykańskich służb Ukraina jest w dużym stopniu bezbronna, a kraje europejskie nie powinny pocieszać się tym, że amerykańskie systemy znów zaczęły działać” – czytamy w komentarzu.

System StarShield pozostaje pod kontrolą rządu USA. „Innymi słowy – zapadła polityczna decyzja, żeby Ukrainę przynajmniej czasowo oślepić” – ocenia „Die Zeit”, nazywając to „strasznym punktem zwrotnym w tej wojnie i relacjach transatlantyckich”. „To, co Trump zrobił Zełenskiemu, może spotkać w każdej chwili nas wszystkich” – ostrzega „SZ”.

Tygodnik „Der Spiegel” nie ma wątpliwości: Trump „zdradził Ukrainę”. Prezydent USA od lat liczy na „wielki deal” z Putinem, mimo że rosyjski przywódca nie wykazuje zainteresowania takim porozumieniem. „Trump uważa Putina za równego sobie, a Zełenskiego i Europę traktuje jak darmozjadów” – ostrzega „Spiegel”.

Gazeta apeluje, by kraje europejskie nie przekazywały USA swojej karty przetargowej – zamrożonych rosyjskich aktywów o wartości około 210 miliardów euro. „Wydarzenia tego tygodnia stanowią ostrzeżenie dla całego kontynentu. Europa musi radzić sobie sama. Dziś uderzenie trafiło Kijów, ale Berlin, Paryż i Warszawa nie powinny czekać, aż przyjdzie kolej na nie” – podsumowuje komentator „Spiegla”.

„Samobójstwo supermocarstwa” – Timothy Snyder o polityce Trumpa

Amerykański historyk Timothy Snyder, na łamach „Sueddeutsche Zeitung”, nie pozostawia złudzeń co do motywów działań Donalda Trumpa. Jego zdaniem prezydent USA porzucił Ukrainę, by zatuszować własną wojnę z Iranem. „To już nie polityczna porażka, a wykalkulowane samobójstwo supermocarstwa” – ocenia Snyder.

Historyk podkreśla, że „wojna prezydenta USA z Iranem, wynikająca z jego kaprysu, jest strategiczną katastrofą”. Snyder zauważa, że „Stany Zjednoczone zostały zmuszone do ograniczenia swojej obecności (wojskowej) na Bliskim Wschodzie, a nawet wycofania bombowców strategicznych z Wielkiej Brytanii, co jeszcze niedawno byłoby nie do pomyślenia”.

W jego opinii, Trump spełnia życzenia Putina, wstrzymując dostawy broni na Ukrainę i kupując rosyjski olej napędowy, obarczając Kijów winą za wysokie ceny paliw. „Ukraińcy ryzykują życie, aby zatankować, a Amerykanie płacą więcej na stacjach paliw, bo Trump wybrał druzgocącą klęskę w Iranie, zamiast wesprzeć Ukrainę” – kwituje Snyder.