
AI-generated summary
ABD ve İsrail, yıllardır Ortadoğu'da Sünni ittifak kurmayı hedefliyordu. 2012'de Ami Ayalon bu fikri öne sürdü, 2015'te Suudi Arabistan öncülüğüyle Teröre Karşı İslam İttifakı kuruldu ancak işlevsel olmadı. Sonrasında ABD-İsrail koordinasyonu artarak Ortadoğu Stratejik İttifakı (MESA) gibi projeler başlatıldı.
Mekke ittifakı, ABD ve İsrail’in bölgede bir süredir üzerinde çalıştığı, kimi zaman Arap NATO’su, kimi zaman Ortadoğu NATO’su, kimi zaman da Sünni koalisyonu diye adlandırdığı projelerle ne kadar örtüşüyor? Bugün bu sorunun yanıtını arayacağız:
İSRAİL’İN SÜNNİ İTTİFAK PROJESİ
- İsrail İç İstihbarat Örgütü’nün (Şin Bet) eski başkanı Ami Ayalon, 2012 yılında “Sünni ittifak” kurulmasını istedi: “Türkiye önderliğindeki koalisyona İsrail’in varlığını kabullendirirsek Ortadoğu’da büyük çatışma Sünni-Şii çatışması olur, Filistin-İsrail çatışması değil. Kuracağımız Sünni koalisyon ABD ve bizim tarafımızdan destek görecek ve İsrail, İran tehdidine karşı bir güç oluşturmuş olacak. İsrail için önümüzdeki 10 yıl içinde Sünni koalisyonun kurulması çok önemli bir adım olacak. Eğer İsrail Irán’a karşı tek başına hareket ederse başarılı olamaz ama Sünni koalisyon çatısı altında İran tehdidini yok edebilir.” (Arslan Bulut, Sünni İttifak İsrail projesiydi, Yeniçağ, 7.10.2026)
- 2015’te, Suudi Arabistan öncülüğünde “Teröre Karşı İslam İttifakı” kuruldu. Ancak işlevsel olmadı. Ardından ABD ve İsrail’in, bir Sünni ittifak için nasıl adım adım, aşama aşama ve koordinasyon içinde çalıştığını gösteren şu gelişmeler yaşandı:
ABD-İSRAİL’İN İTTİFAK HAMLELERİ
- ABD Savunma Bakanı James Mattis, İran’a karşı İsrail ve Körfez ülkelerinden oluşan “NATO tarzı bir bölgesel ittifak” kurmak istediklerini açıkladı. (Israel Defense, YDH, 28.4.2017)
- ABD yönetimi, Ortadoğu Stratejik İttifakı (MESA) projesini başlattı. Sünni Müslüman müttefiklerin çatı yapısını oluşturacağı projeye, Beyaz Saray ve Ortadoğu’daki kaynaklar Arap NATO’su adını veriyor (TRT Haber, 28.7.2018).
- Beyaz Saray, Bahreyn ve Birleşik Arap Emirlikleri’nin ABD’nin “başlıca güvenlik ortağı” olarak tanındığını duyurdu (Cumhuriyet, 16.1.2021).
- İsrail’in “dörtlü savunma ittifakı” kurmak için Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri ve Bahreyn ile müzakereler yürüttüğü bildirildi. (I24News, Sputnik, 26.2.2021)
- ABD Başkanı Donald Trump, ABD Avrupa Komutanlığı görev alanında yer alan İsrail’in İran’a karşı işbirliğini teşvik etmek amacıyla artık Ortadoğu ülkeleriyle birlikte ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) çatısı altına alınması talimatı verdi. (WSJ, Sputnik, 15.1.2021)
- Önce İsrail Savunma Bakanı Benny Gantz, İsrail’in, ABD öncülüğünde kurulan “Ortadoğu Hava Savunma İttifakı” adlı bir oluşuma katıldığını açıkladı. Ardından Ürdün Kralı II. Abdullah, ABD yayın organı CNBC’ye yaptığı açıklamada, “Ortadoğu NATO’sunu destekleyecek ilk insanlardan biri ben olurum” dedi. (Deutsche Welle, 3.7.2022)
SON ADIM: MEKKE İTTİFAKI
Ve 7 Ağustos 2026’da Mekke ittifakı kuruldu. Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan’ın kurduğu ittifakı ilk kutlayan ABD oldu. Cumhuriyetçi Senatör Joe Wilson, “Şimdi Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan’ın Husileri yok etme vakti” diyerek ittifakın kuruluşunu kutladı. Mekke ittifakı ABD’liler tarafından “Trump’ın Ortadoğu stratejisinin” bir parçası olarak yorumlandı. Trump’ın Mekke ittifakına destek açıklamasında bunun işareti vardı: “Suudi Arabistan, Türkiye ve Pakistan’ın yakın zamanda ve nihayet Mekke Ortak Savunma Anlaşması’nı imzalamış olmasından büyük memnuniyet duyuyorum. Bu anlaşma, Ortadoğu’nun nasıl bir araya geldiğini ve ülkelerin nihayet kendilerini daha anlamlı bir şekilde savunabileceklerini gösteriyor.”
Mekke ittifakı Husilere karşı askeri adım kararı alınca ABD’li Senatör Joe Wilson şu açıklamayı yaptı: “Husilerin İran destekli saldırganlığı karşısında ittifakı harekete geçirdikleri için müttefiklerimiz Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan’a minnettarım. Mekke savunma ittifakı, Ortadoğu’nun NATO’su olma potansiyeline sahip.”
ABD’NİN İŞLERİ
Gazeteci Nevzat Çiçek, ABD’nin eski Ankara büyükelçisi ve Suriye özel temsilcisi James Jeffrey’ye “Mekke Anlaşması’na yaklaşımınız nasıl?” diye sordu. Jeffrey’nin yanıtı şu oldu: “Bu iyi bir fikir ve bekliyoruz ki bu adım birkaç iyi şeyi ortaya çıkarsın. Amerika’nın hem Çin hem de Irán ile çok işi var. Siz işimizden biraz anlıyorsunuz.” (Independent Türkçe, 8.10.2026)
AI outlook — possibilities, not facts
Mekke ittifakı, Husilerle olan gerilimi artırarak bölgede askeri gerilimi yükseltebilir.
Likely · Within months
ABD, Mekke ittifağını Ortadoğu stratejisinin bir parçası olarak kullanarak Çin ve İran ile olan rekabetini güçlendirebilir.
Possible · Within months
Saudi Arabian Foreign Minister Faisal bin Farhan and his Iranian counterpart Abbas Erakchi talked on the phone about the latest tensions in the region and the efforts being made. The meeting took place amid repeated attacks on airports in Saudi Arabia and tensions in maritime traffic in the Strait of Hormuz. The October 10 attack on King Khalid International Airport in Riyadh killed 13 people and injured hundreds, and the Arab Coalition blamed the attack on the Iran-backed Houthis.
A visitor at Yorkshire Wildlife Park died when approached by an Altai tiger. Police stated that no gunfire was involved and the tiger was not injured. In the video shared on social media, the visitor asked: 'Can you take a photo of me with the tiger?' he said. Zoo officials announced that there would be no euthanasia due to the incident and that the tiger was safe.
King Khalid International Airport in Saudi Arabia's capital Riyadh was the most targeted airport with 5 attacks. The Arab Coalition announced that an unknown ammunition hit the passenger hall of the airport's 4th terminal and a fire broke out. GACA announced that there were injuries in the attack and reported that damage assessment and security checks were continuing. 12 people died and 309 were injured in the attack on Saturday; The Indian Embassy announced that one of its injured citizens had died, increasing the death toll to 13. On October 8, 3 Saudi citizens lost their lives in two attacks. On October 7, one Sudanese citizen died and 8 were injured. On October 11, there was a new attack on King Fahd Airport. 2 people died and 28 were injured at Abha Airport on 6 October; 3 people were injured in Jazan and Najran airport on 5 October. In total, 19 people died in 10 attacks at 5 airports in one week. In Yemen, the Iranian-backed Houthis have controlled Sanaa and some regions since September 2014.
Turkish Ministry of Foreign Affairs and AK Party Spokesperson Ömer Çelik condemned the attacks of Iran-backed Houthis against King Khalid International Airport in Riyadh, the capital of Saudi Arabia. While Presidential Communications Director Burhanettin Duran emphasized that the international community needed a common stance, Turkish Airlines canceled its flights to Riyadh until October 13. 12 people died and 309 people were injured in the attacks.
King Khalid International Airport in Saudi Arabia's capital Riyadh was the most targeted airport with 5 attacks in a week. In the attacks announced by the Arab Coalition and GACA, King Khalid, King Fahd, Abha, Jazan and Najran airports were targeted. 19 people died and hundreds were injured in the attacks. Among the injured and dead were citizens of Saudi Arabia and citizens of Bangladesh, the USA, Egypt, Jordan, Syria, Palestine, Sudan, Morocco, Algeria, the Philippines and Pakistan.
King Khalid International Airport in Saudi Arabia's capital Riyadh became the most targeted airport, with 5 attacks in a week. According to the information released by the Arab Coalition and GACA, 19 people lost their lives and hundreds were injured in a total of 10 attacks against King Khalid, King Fahd, Abha, Jazan and Najran airports. Due to the attacks, operations at the airport were temporarily stopped.