Türkiye'nin NATO Ülkeleriyle Ticari ve Ekonomik İlişkileri Değerlendirildi

Bolat, Ankara'da düzenlenen 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi nedeniyle Türkiye-NATO ticari ve ekonomik ilişkilerine ilişkin yazılı açıklama yaptı.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde uygulanan üretim, yatırım, istihdam ve ihracat odaklı ekonomi politikalarıyla Türkiye'nin son çeyrek yüzyılda küresel ekonomi ve ticarette dikkate şayan bir başarı hikayesi yazdığına işaret eden Bolat, ülkenin jeo-stratejik konumunun yanında güçlenen ekonomisi, artan dış ticareti ve yükselen savunma sanayisiyle NATO müttefikleri arasında güçlü bir konumda olduğunu bildirdi.

Bolat, geçen yıl itibarıyla NATO ülkelerinin 59,2 trilyon dolarlık ekonomik büyüklükle dünyanın Gayri Safi Yurt İçi Hasılası (GSYH) içerisinde yüzde 50,1'lik bir paya sahip olduğunu ifade etti.

Türkiye'nin 2025 yılında cari fiyatlarla yaklaşık 1,6 trilyon dolarlık büyüklüğüyle NATO ülkeleri arasında en büyük 8. ekonomi konumunda yer aldığını vurgulayan Bolat, satın alma gücü paritesine göre de 3,8 trilyon dolarla söz konusu ülkeler arasında 5. sırada bulunduğunun altını çizdi.

"Türkiye, NATO ülkeleri arasında ekonomik büyüklüğünü en hızlı artıran ekonomilerden biri"

Bolat, Türkiye'nin 2002-2025 döneminde NATO ülkeleri arasında gerek ekonomik büyüklük gerekse kişi başına gelir artışında ilk sıralarda yer aldığına dikkati çekerek, şu ifadeleri kullandı:

“Özellikle bu dönemde sergilediği yüksek büyüme performansıyla Türkiye, NATO ülkeleri arasında ekonomik büyüklüğünü en hızlı artıran ekonomilerden biri olmuş, üretim gücü, ihracat kapasitesi ve uluslararası ticaretteki etkinliğiyle küresel değer zincirlerindeki konumunu önemli ölçüde güçlendirmiştir. Türkiye'de 2002 yılında 238,7 milyar dolar olan GSYH, 2025 yılına gelindiğinde 6,7 katına çıkarak 1 trilyon 596,3 milyar dolara, kişi başına geliri ise 3 bin 616 dolardan 5,2 katına çıkarak 18 bin 40 dolara yükselmiştir. 2025 yılı itibarıyla 23 trilyon dolarlık dış ticaret hacmi ile NATO ülkeleri, dünya ticaret hacminde yüzde 44,7'lik bir paya sahiptir. Bu dönemde NATO ülkeleri, toplam ihracatlarının yüzde 60,7'sini ve toplam ithalatlarının yüzde 56,7'sini NATO üyesi ülkelerle gerçekleştirmiştir. Türkiye'nin geçen yıl söz konusu ülkelere ihracatı 150,3 milyar dolar, bu ülkelerden ithalatı ise 139,3 milyar dolar seviyesinde gerçekleşmiştir. Böylece NATO ülkeleri ile dış ticaret hacmimiz 289,7 milyar dolara çıkmıştır, dış ticaretimiz 11 milyar dolar fazla vermiştir. NATO ülkelerinin toplam ihracatımızdaki payı yüzde 55,9, ithalatımızdaki payı ise yüzde 35,9 olarak gerçekleşmiştir.”

"Türkiye, NATO ülkeleriyle ilişkilerinde net yatırım alan ülke konumundadır"

Bolat, geçen yıl itibarıyla Türkiye'nin NATO ülkelerindeki doğrudan yabancı yatırım stokunun 42,6 milyar dolar iken, bunların ülkedeki doğrudan yabancı yatırım stokunun ise 150,6 milyar dolar seviyesine çıktığını bildirdi.

NATO ülkelerinin Türkiye'deki doğrudan yabancı yatırım stokunun, Türkiye'nin doğrudan yabancı yatırım stokunun yüzde 67,5'ine karşılık geldiğini belirten Bolat, "Böylece Türkiye, NATO ülkeleriyle yatırım ilişkilerinde net yatırım alan ülke konumundadır. NATO ülkelerinin Türkiye'deki doğrudan yabancı yatırım stokunda Hollanda, Almanya, İspanya, Birleşik Krallık ve Fransa ilk sıralarda yer alan ülkelerdir." bilgisini verdi.

Bolat, NATO ülkelerinin 988 milyonluk nüfusuyla dünya nüfusunun yaklaşık yüzde 12'sini oluştururken, 86,1 milyonluk nüfusuyla söz konusu ülkeler arasında ABD'den sonra ikinci sırada yer alan Türkiye'nin, NATO ülkeleri arasında genç ve nitelikli nüfusuyla öne çıktığına dikkati çekti.

"Türkiye'nin savunma harcamaları geçen yıl 36,4 milyar dolara yükseldi"

Türkiye'nin son çeyrek asırda üretim kapasitesini önemli ölçüde artırdığının altını çizen Bolat, otomotivden makineye, kimyadan elektroniğe, savunma ve havacılık sanayisinden yüksek teknolojili üretime kadar birçok alanda rekabet gücünü yükselterek küresel pazarlarda daha güçlü bir konuma ulaştığını vurguladı.

Bolat, geçen yıl NATO ülkelerinin toplam savunma sanayisi harcamalarının 1,64 trilyon dolara ulaştığının tahmin edildiğini, Türkiye'nin savunma harcamalarının bu dönemde 36,4 milyar dolara yükseldiğini bildirdi.

Türkiye'nin savunma harcamalarının GSYH'ye oranının ise yüzde 2,3 olarak gerçekleştiğini, bunun NATO'nun yüzde 2'lik hedefinin üzerinde olduğunu ifade eden Bolat, şunları kaydetti:

“Özellikle savunma sanayisi ve yüksek katma değerli sektörlerde kaydedilen gelişmeler, Türkiye'nin NATO'nun üretim ve tedarik ekosistemindeki stratejik rolünü daha da güçlendirmektedir. Türkiye, savunma sanayisindeki harcamalarının yanında dünya savunma sanayisi ihracatında da önemli bir pozisyona yükselmiştir. 2025 yılı itibarıyla 10 milyar doları aşan savunma ve havacılık sanayisi ihracatıyla Türkiye, dünya savunma ihracatında aldığı yüzde 1,8'lik payla dünyada 11. sırada yer almaktadır. Türkiye aynı dünya ölçeğinde bir savunma sanayisine sahiptir. Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü (SIPRI) tarafından açıklanan 'dünyanın en büyük 100 silah ve askeri hizmet şirketi' raporunda Türk savunma sanayisi şirketlerinin sayısı gün geçtikçe artmaktadır. 2024 yılı itibarıyla dünyadaki ilk 100 şirket arasında 5 Türk şirketi (ASELSAN, TUSAŞ, BAYKAR, ROKETSAN, MKE) bulunmaktadır.”

"NATO ülkelerinin Türkiye için önemli ticaret ortakları"

Bolat, Türkiye'nin NATO ülkeleri içerisindeki en önemli ticaret ortağının Almanya olduğunu, bu ülkeyle dış ticaret hacminin geçen yıl itibarıyla 52,3 milyar dolara ulaştığını belirtti.

Almanya'yı sırasıyla 34,4 milyar dolarla ABD'nin, 28,9 milyar dolarla İtalya'nın, 24,1 milyar dolarla Fransa'nın ve 24 milyar dolarla Birleşik Krallık'ın takip ettiğini bildiren Bolat, bu yılın ocak-haziran döneminde Türkiye'nin 136,1 milyar dolarlık ihracat, 89,2 milyar dolarlık ithalat yaptığını, toplam dış ticaret hacminin 325,2 milyar dolara ulaştığını anımsattı.

Bolat, NATO ülkelerinin Türkiye'nin önemli ticaret ortakları olmayı sürdürdüğüne dikkati çerek, bu yılın ilk 6 ayında NATO ülkelerine gerçekleştirilen ihracatın 75,9 milyar dolar, bu ülkelerden yapılan ithalatın ise 68,3 milyar dolar olduğunu aktardı.

Böylece yılın ilk yarısında Türkiye'nin NATO ülkeleriyle toplam dış ticaret hacminin 144,2 milyar dolara ulaştığına dikkati çeken Bolat, bu ülkelerle ticarette 7,5 milyar dolar fazla elde edildiğini vurguladı.

Bolat, geçen ay itibarıyla NATO ülkelerine yıllıklandırılmış ihracatın 152,4 milyar dolar, ithalatın ise 140,1 milyar dolar olduğunun altını çizerek, şunları kaydetti:

“Bu tablo, NATO ülkelerinin Türkiye açısından yalnızca bir güvenlik ittifakı değil, aynı zamanda önemli ticaret ortaklarından biri olduğunu göstermektedir. Türkiye, Avrupa, Asya, Orta Doğu ve Afrika'nın kesişim noktasındaki stratejik konumu, gelişmiş lojistik altyapısı, güçlü sanayi kapasitesi ve dinamik girişimcilik ekosistemiyle NATO'nun ekonomik dayanıklılığına ve tedarik zincirlerinin güvenliğine katkı sağlayan başlıca ülkeler arasında yer almaktadır. Bakanlık olarak ihracatımızı artırmaya, yüksek katma değerli üretimi desteklemeye, küresel pazarlardaki rekabet gücümüzü geliştirmeye ve ülkemizin uluslararası ticaretteki konumunu daha da güçlendirmeye yönelik politikalarımızı kararlılıkla sürdüreceğiz. Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın 'Türkiye Yüzyılı' vizyonu istikametinde, sürdürülebilir büyüme ve ihracat odaklı kalkınma hedeflerimiz doğrultusunda çalışmalarımıza aynı kararlılıkla devam edeceğiz. Bu vesileyle, ülkemizdeki NATO Zirvesi'nin hem ülkemiz hem de dünya barışı ve refahı açısından başarılı geçmesini temenni ediyorum.”