ABD, İran ile savaş sonrası Orta Doğu stratejisi için plan hazırlıyor
Quick Look
- ABD Basınındaki haberlere göre, Trump yönetimi, İran ile savaşın sona ermesinin ardından Orta Doğu’ya yönelik strateji planı hazırlıyor.
- Planın ilk aşamalarında olduğu belirtiliyor ve üç temel unsuru şöyle özetleniyor: bölgedeki müttefikler arasında bölgesel uyum oluşturmak, Gazze planının bir sonraki aşamasını güvence altına almak ve İsrail-Suriye güvenlik anlaşması ile İsrail-Lübnan anlaşmasını uygulamak, ayrıca İbrahim Anlaşmalarını genişletip Suudi Arabistan ile İsrail arasında normalleşme anlaşması sağlamak.
- Planın hazırlanması İsrail’deki 27 Ekim parlamento seçimleri ve ABD’deki kasım ara seçimleriyle ilişkilendiriliyor.
AI-generated summary
Why It Matters
ABD Başkanı Donald Trump yönetimi, İran ile savaşın sona ermesinin ardından Orta Doğu’ya yönelik yeni bir strateji planı hazırlıyor. Bu plan, bölgedeki müttefikler arasında bölgesel uyum oluşturmak, Gazze planının bir sonraki aşamasını güvence altına almak ve İsrail-Suriye güvenlik anlaşması ile İsrail-Lübnan anlaşmasını uygulamak üzerine kuruluyor. Ayrıca İbrahim Anlaşmalarını genişletip Suudi Arabistan ile İsrail arasında normalleşme anlaşması sağlamak hedefleniyor.
ABD basınında yer alan haberlerde, ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin, İran ile savaşın sona ermesinin ardından Orta Doğu’ya yönelik uygulanacak stratejiye ilişkin bir plan taslağı hazırlama sürecinde olduğunu öne sürdü.
'HENÜZ İLK AŞAMALARDA'
Haber sitesi Axios’un iki ABD’li yetkili ile konu hakkında bilgi sahibi iki kaynağa dayandırdığı haberde, Trump yönetiminin söz konusu planda İran’ın çevrelenmesi ve İsrail’in komşuları ile ilişkilerinin normalleştirilmesine odaklandığı iddia edildi.
Henüz taslağın ilk aşamalarında olduğu vurgulanan planın, Trump’ın görev süresinin kalan iki yılında ABD’nin Orta Doğu politikasına yön vermesinin hedeflendiği belirtildi. Planın hazırlanma sürecinde İsrail’de 27 Ekim’de düzenlenecek parlamento seçimleri ile ABD’de kasım ayında yapılması beklenen ara seçimlerin de önem taşıdığı öne sürüldü.
'ÇOK DAHA BÜYÜK BİR ŞEY'
ABD’li yetkililer, söz konusu stratejiye yönelik çalışmaların Trump yönetiminden üst düzey siyasi kadrolar ile çeşitli kurumlar seviyesinde yürütüldüğünü belirtti. Kaynaklar, Trump’ın son haftalarda üst düzey danışmanlarıyla planı görüşmek üzere iki toplantı gerçekleştirdiğini ve çeşitli fikirlerin gündeme geldiğini aktardı.
Axios, Trump’ın özel görüşmelerinde, İran ile savaşın ardından Orta Doğu’da "çok daha büyük bir şey" üzerinde çalıştığını söylediğini öne sürdü. Beyaz Saray ise iddialara ilişkin yorum yapmadı.
'ÜÇ TEMEL UNSUR'
Kaynaklar, söz konusu stratejinin üç temel unsur üzerine kurulmasının değerlendirildiğini aktardı. Bunlardan birinin, ABD’nin bölgedeki müttefikleri arasında İran’ın etkisini kısıtlamak amacıyla Washington’ın garantörlüğünde bölgesel bir uyum oluşturulması olduğu kaydedildi.
Diğer bir unsurun ise Trump’ın öncülüğündeki Gazze planının bir sonraki aşamasının güvence altına alınması, İsrail ile Suriye arasında bir güvenlik anlaşmasına varılması ve İsrail-Lübnan arasındaki anlaşmanın uygulanması olduğu belirtildi.
Böylece, İsrail’in 7 Ekim 2023’te Gazze Şeridi’ne yönelik saldırılarını başlatmasının ardından ortaya çıkan bölgesel krizin sona erdirilmesine yönelik ortak bir çaba gösterilmesinin planlandığı öne sürüldü. Üçüncü unsurun ise İbrahim Anlaşmaları’nın genişletilmesi ve Suudi Arabistan ile İsrail arasında normalleşme anlaşmasına varılması olduğu iddia edildi.
'BAĞIMSIZ OLARAK ÇABA GÖSTERECEK'
Haberde, Trump yönetiminin 27 Ekim’de yapılacak seçimlerin ardından kurulacak yeni İsrail hükümetinin savaş sonrası strateji kapsamında ABD ile işbirliği yapmaya istekli ve bunu gerçekleştirebilecek durumda olmasını umduğu belirtildi.
What to Watch
AI outlook — possibilities, not facts
ABD, İran ile savaşın ardından Orta Doğu’da bölgesel bir uyum oluşturmak için çaba gösterecek.
Likely · Within months
İsrail ile Suriye arasında bir güvenlik anlaşması ve İsrail-Lübnan arasındaki anlaşma uygulanacak.
Possible · Within months
İbrahim Anlaşmaları genişletilecek ve Suudi Arabistan ile İsrail arasında normalleşme anlaşması sağlanacak.
Possible · Within months
Open Questions
- Planın tam detayları ve uygulama takvimi nedir?
- İran bu planlara nasıl tepki gösterecek?
- İsrail’deki 27 Ekim seçimlerinin sonucu planın uygulanmasını nasıl etkileyecek?
- ABD’deki kasım ara seçimleri planın desteklenmesi açısından ne kadar kritik?





