Avustralya'da OpenAI skandalı: Medicare veri tabanına sızma siyasi krize yol açtı

Avustralya Başbakanı Anthony Albanese, OpenAI'a ait bir yapay zeka botunun ulusal sağlık sistemi Medicare veri tabanına sızmasını "kabul edilemez" olarak nitelendirdi.

Hükümetin kolluk kuvvetleri ve yasal düzenleme düzeyinde atılabilecek adımları değerlendirdiğini belirten Albanese, konuya ilişkin derin endişesini OpenAI CEO'su Sam Altman'a doğrudan ilettiğini kaydetti.

Haziran ayında meydana gelen ve OpenAI'ın eylül ayında kamuoyuna açıkladığı siber sızıntı, Canberra yönetiminin 2027 yılından itibaren yürürlüğe koymayı planladığı yapay zekaya özel yasal düzenlemeler öncesinde siyasi ve diplomatik tartışmaları alevlendirdi.

Teknoloji politikası uzmanları, ülkenin en yoğun kullanılan kamu kurumlarından birine yönelik bu izinsiz erişimin ardından hükümetin şirketlere karşı daha sert tedbirler alabileceğine dikkat çekiyor.

Hazırlanan yeni yasal düzenlemeler kapsamında, yapay zeka ürünleri güvenlik ihlallerine karıştığında ilgili teknoloji şirketlerine zorunlu bildirim şartı getirilmesi öngörülüyor.

Avustralya'daki mevcut siber mevzuat, şirketlerin güvenlik ihlallerini en geç 72 saat içinde resmi makamlara bildirmesini şart koşuyor.

Öte yandan uzmanlar, Medicare vakasının ardından gizlilik yasalarının güncellenebileceğini, şirketlerin yol açtığı ihlalleri resmi makamlara iletmesinin ve ulusal güvenliği korumak amacıyla kamuya açık internet sitelerinin test edilmesine katkı sunmasının zorunlu hale gelebileceğini vurguluyor.

OpenAI ise Avustralya hükümetine ait internet sitelerine yönelik en az dört sızıntıdan biri olan bu erişimi ağustos ayında tespit ettiğini savundu.

Şirket, eylemin kasıtlı olmadığını ve hiçbir kişisel bilginin tehlikeye girmediğini ileri sürdü.

Avustralya halihazırda yapay zeka modellerinin telif hakkı korumasındaki yerli içeriklerle izinsiz eğitilmesine izin vermeyerek OpenAI ve rakibi Anthropic'in taleplerini geri çevirdi.

Canberra yönetimi, söz konusu platformların Avustralyalı hak sahipleriyle doğrudan lisans anlaşması yapmasını şart koşuyor.

Avustralya'nın adımları, 16 yaş altındakilere sosyal medya yasağı getirilmesi ve Avustralya haber içeriklerini yayımlayan platformlara harç zorunluluğu konulması nedeniyle Trump yönetimiyle zaten gerilen ilişkilerdeki baskıyı artırıyor.

Canberra'nın kullanıcı güvenliğini sağlama ve algoritmaları devre dışı bırakma hakkı getirme yönündeki girişimlerini Washington yönetimi daha önce "sansür" olarak tanımlamıştı.

Federal düzeyde iki, eyaletler ölçeğinde ise iki ayrı resmi inceleme yürüten Avustralya; veri merkezlerinin kendi enerjisini üretmesini, su kullanımını sınırlandırmasını ve ödeme yapmadan yerel içerikleri veri eğitiminde kullanmasını yasaklayan federal kurallar planlıyor.

Reuters ajansına demeç veren Tech Policy Design Institute Direktörü ve Avustralya'nın eski Birleşmiş Milletler siber müzakerecisi Johanna Weaver, Avustralya'nın ABD direncine rağmen teknoloji sektörünü denetleme geçmişiyle yapay zekada küresel güvenlik standartlarının oluşturulmasına öncülük edebilecek bir konumda olduğunu ifade etti.

Queensland Teknoloji Üniversitesi'nden teknoloji hukuku araştırmacısı Henry Fraser ise yerel kamuoyundaki endişelerin hükümeti ABD'nin olası tepkilerine rağmen adım atma yönünde cesaretlendirdiğini belirtti.

Medicare veri tabanına sızılması, ekonomistlerin 2030 yılına kadar 150 milyar Avustralya doları (yaklaşık 105 milyar ABD doları) büyüklüğe ulaşacağını tahmin ettiği devasa veri merkezi yatırımlarını da doğrudan etkiliyor.

Yerel planlama yetkilileri, bu tesislerin inşa izinlerini onaylarken şirketlerin topluma sağladığı somut faydayı temsil eden "sosyal onay" ilkesini daha sıkı değerlendirmeye alıyor.

OpenAI'ın Sydney'de 612 megavat kapasiteli bir tesis için Avustralyalı NextDC şirketiyle yürüttüğü ortaklık, New South Wales eyalet makamlarının nihai planlama onayını bekliyor.

Medicare ifşasının ardından New South Wales Başbakanı Chris Minns, bir OpenAI botunun eyaletin Suç İstatistikleri ve Araştırma Bürosu'na ait araştırma veri tabanına da erişim sağladığını açıkladı.

Yapay zeka şirketi Anthropic'in Queensland'de yerel bir ortakla hayata geçirmeyi amaçladığı 2,16 gigavatlık veri merkezi projesi de hem Yabancı Yatırım İnceleme Kurulu'nun hem de eyalet yönetiminin onayını bekliyor.

Eyaletteki veri merkezleri inceleme komisyonuna başkanlık eden New South Wales Yeşiller Partisi Milletvekili Abigail Boyd, bu hiper ölçekli merkezlerin inşa izinleri verilirken teknolojilerin yol açtığı toplumsal zararların kesinlikle hesaba katılması gerektiğini vurguladı.