Türkiye'nin ev sahipliğinde ilk kez Antalya'da düzenlenen BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31'inci Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında Türk sanayisinin yeşil dönüşüm ve karbonsuzlaşma yatırımlarına finansman sağlamak amacıyla hayata geçirilen Türkiye Sanayi Karbonsuzlaşma Yatırım Platformu'nun (TIDIP) lansman etkinliği yapıldı.
TIDIP Resmi Lansman Etkinliği ve Ortaklık Katılım Töreni'nde konuşan Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, TIDIP'ın ortak iklim taahhütlerinin somut politikalar ve yatırımlarla desteklenmesi gereken dönemde, uluslararası iş birliğini güçlendirmek için değerli bir fırsat sunduğunu belirtti. Bakan Kacır, "Türkiye'nin sanayi dönüşümünü hızlandırmak amacıyla hükümetleri, uluslararası finansal kuruluşları ve sanayiyi bir araya getirerek bu doğrultuda önemli bir adım atıyoruz.
Son iki yüzyılda ekonomik aktivitedeki olağanüstü genişleme, dünyaya öngörülmemiş düzeyde lider standartlarında iyileşmeler getirmiştir. Ne var ki bu ilerleme, gezegenimizin doğal kaynakları üzerinde muazzam bir baskı oluşturmuştur. İklimle bağlantılı felaketlerin artan sıklığı ve şiddeti, bugün aldığımız çevresel seçimlerin gelecek nesiller için derin sonuçları olacağını bize hatırlatmaktadır. İklim değişikliğiyle mücadele, kararlı ulusal eylem ve sürdürülebilir uluslararası iş birliği gerektirmektedir" diye konuştu.
'TÜRKİYE, TAAHHÜTLERİNİ YERİNE GETİRMEK İÇİN SOMUT ADIMLAR ATTI'
Ülkelerin farklı ekonomik koşullarda, eşit olmayan teknolojik kabiliyetler ve finansal erişim imkanlarıyla karşı karşıya olduğunun kabul edilmediğine değinen Bakan Kacır, "İklim adaleti; ülkelerin küresel emisyonlara tarihsel katkılarını, kalkınma ihtiyaçlarını ve karşılıklı kabiliyetlerini göz önünde bulundurarak sorumlulukların adil bir şekilde paylaşılmasını gerektirir. Bu ilkeler doğrultusunda Türkiye, uluslararası iklim iş birliğini tutarlı bir şekilde desteklemiş ve kendi taahhütlerini yerine getirmek için somut adımlar atmıştır.
Sıfır emisyona ulaşma taahhüdümüzü duyurduğumuz Paris Anlaşması'nı onayladık. 2025 yılında Türkiye'nin ilk İklim Kanunu'nu yürürlüğe koyarak sera gazı emisyonlarının azaltılması, yeşil büyümenin teşvik edilmesi ve iklim adaptasyonunun güçlendirilmesi için kapsamlı bir yasal çerçeve oluşturduk. Bu kanun aynı zamanda ulusal emisyon ticaret sistemi için yasal bir temel sağlamakta ve Türkiye ekonomisinin karbonsuzlaştırılmasını ilerletmek adına büyük önem taşımaktadır. Ulusal kalkınma önceliklerimiz doğrultusunda, özellikle sanayi sektörüne ağırlık vererek ekonomimizin yeşil dönüşümünü sürdürüyoruz" dedi.
AVRUPA'NIN ÖNDE GELEN ÜRETİCİSİ
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde; ekonomik büyümeyi, ihracatı ve istihdamı artıran, çeşitlendirilmiş ve uluslararası rekabetçi bir imalat üssü inşa ettiklerini dile getiren Bakan Kacır, "Bugün Türkiye; ticari araçlar, otobüsler, ev aletleri, güneş panelleri, çelik, ferro-krom, ahşap tabanlı paneller ve çimento alanlarında Avrupa'nın önde gelen üreticisidir. Ayrıca alüminyum, seramik, plastik ürünler, motorlu taşıtlar ve rüzgar türbinleri üretiminde de Avrupa'nın önde gelen üreticileri arasında yer alıyoruz.
İhracatımız 285 milyon doları aştı. Küresel ekonomi sıfır karbonlu üretime doğru ilerlerken, bu sanayi gücümüzü korumaya ve geliştirmeye kararlıyız. Bu vizyonu gerçekleştirmek, önemli finansal kaynaklar gerektirmektedir. Düşük karbonlu geçiş yollarımız, yatırım gereksinimlerinin net bir göstergesini sunmaktadır. Çelik, çimento, alüminyum, kimya ve gübre sanayilerimizi Türkiye'nin sıfır emisyon hedefi doğrultusunda karbonsuzlaştırmanın 70 milyar dolardan fazla yatırıma ihtiyaç duyacağını tahmin ediyoruz.
Ancak bu zorluk, gereken finansmanın ölçeğinin de ötesine uzanmaktadır. Sanayi dekarbonizasyonu; gelişen teknolojileri, yüksek başlangıç maliyetlerini, uzun yatırım vadelerini ve geleneksel finansman düzenlemelerinin her zaman karşılayamayacağı riskleri içermektedir. Bu ihtiyaçların farkında olan Türkiye, önemli politika önlemleri ve finansman araçlarını çoktan hayata geçirmiştir" diye konuştu.
1 MİLYAR DOLARIN ÜZERİNDE FİNANSMAN
Temiz, daha verimli ve sürdürülebilir sanayi üretimindeki yatırımları hızlandırmak için Yeşil Dönüşüm Programı'nı başlattıklarını anlatan Bakan Kacır, şunları söyledi:
"Dünya Bankası ile iş birliği için de üreticilere, KOBİ'lere ve yeşil teknoloji girişimlerine 1 milyar doların üzerinde finansman sağladık. Ayrıca Sürdürülebilir Organize Sanayi Bölgeleri Projesi için İslam Kalkınma Bankası ile 250 milyon dolarlık finansman anlaşması imzaladık. Bu girişimler, sanayi dönüşümümüz için sağlam bir temel oluşturmuştur.
Ancak önümüzdeki on yılların yatırım ihtiyaçlarını karşılamak, daha fazla koordinasyon, daha etkili proje hazırlığı ve daha güçlü uluslararası finansal ortaklıklar gerektirmektedir. Bu anlayışla, Türkiye Sanayi Karbon Azaltım Yatırım Platformu'nu kurmak üzere Uluslararası İmar ve Kalkınma Bankası ve Uluslararası Finans Kurumu ile bir geçiş deklarasyonu imzaladık. Bu platform, sanayi dekarbonizasyon fırsatlarının belirlenmesi ile bunların hayata geçirilmesi için gereken finansmanın sağlanması arasındaki kritik boşluğu kapatmak üzere tasarlanmıştır.
Platform için iddialı ve ölçülebilir hedefler belirledik. 2030 yılına kadar sanayi dekarbonizasyon yatırımlarında 5 milyar avrodan fazla destek sağlamayı ve yıllık sera gazı emisyon azaltımlarının 20 milyon ton karbondioksit eş değerini aşmasını hedefliyoruz. TIDIP'in hedeflerine ulaşmasını sağlamak amacıyla güçlü bir yönetişim ve koordinasyon çerçevesi kurduk. Platformun gelişmiş sanayi dekarbonizasyon yatırımlarını hazırlama ve ilerletme kapasitesini güçlendirecek olan, Avrupa Birliği'nin teknik yardım olarak 5,7 milyon avro sağlama taahhüdünü memnuniyetle karşılıyoruz. Uluslararası iş birliğimiz, halihazırda somut finansal taahhüde dönüşmeye başlamıştır.
İklim Yatırım Fonları'nın Temiz Teknoloji Fonu, Türkiye'nin Sanayi Dekarbonizasyon Yatırım Planı kapsamında imtiyazlı finansmanda 250 milyon doları onaylamıştır. Çelik, çimento, alüminyum, kimya, cam ve seramik endüstrilerimizdeki düşük karbonlu yatırımları destekleyen bu finansman, Türkiye'nin sera gazı emisyonlarının yaklaşık yüzde 37'sini ve ihracatımızın yaklaşık yüzde 28'ini oluşturmaktadır. Sağladığı acil finansman ile CIF tahsisi, çok daha büyük ölçekte yatırım mobilize etme fırsatı sunmaktadır."
'TÜRKİYE KENDİNİ KANITLADI'
Türkiye'nin sanayi ve imalat gücü olarak kendini kanıtladığını vurgulayan Bakan Kacır, "Şimdi amacımız; değişen bir küresel ekonomide daha temiz teknolojileri benimseyerek, sanayi verimliliğini artırarak ve rekabet gücümüzü güçlendirerek bu başarının üzerine inşa etmektir. TIDIP'ı, bu hedefimizin peşinden gitmede ve net sıfır emisyon hedefimize doğru ilerlemede önemli bir araç olarak görüyoruz. Ayrıca TIDIP altında kurulan iş birliğinin; sanayi dekarbonizasyonunu hızlandırmak ve iklim finansmanına erişimi iyileştirmek adına uluslararası çabalara değerli dersler sunabileceğine inanıyoruz. Nihayetinde bu platformun başarısı; gerçekleştirilen yatırımlara, konuşlandırılan teknolojilere ve sanayi sektörlerimizde azaltılan emisyonlara göre ölçülecektir" diye konuştu.
