Fransa'daki lise eylemlerinde polis şiddeti gündemde

Başkent Paris'in de içinde bulunduğu Ile-de-France bölgesinde başlayan, daha sonra çiftçiler, işçiler ve öğretmenlerin de aralarında bulunduğu farklı kesimlerin desteğiyle ülke çapına yayılan lise eylemleri devam ediyor.

Öğretmen sayısının artırılması, sınıf koşullarının iyileştirilmesi gibi taleplerle harekete geçen gençler, liseleri kuşatmayı ve okul girişlerini kapatmayı sürdürüyor.

Şu ana kadar 24 okulun ateşe verildiği, aralarında güvenlik güçlerinin de bulunduğu bini aşkın kişinin yaralandığı ve çoğunluğu genç olan 6 bin 500'den fazla kişinin gözaltına alındığı eylemlerde polisin orantısız güç kullanımı ise tartışılıyor.

Bir gencin eli koptu, bir genç gözünü kaybetti

Fransa'nın Val-d'Oise ilinde polis bir lise öğrencisine karşı Cougar tipi fırlatma silahı kullandı. Silahtan çıkan parçaların yüzüne isabet etmesi sonucu yaralanan 14 yaşındaki genç hastaneye kaldırıldı.

Gencin çenesi ve dişleri kırılırken, müdahalede bulunan polis hakkında "sakatlama ve kalıcı yaraya yol açan şiddet" uyguladığı gerekçesiyle soruşturma açıldı. Adli kontrol altına alınan polisin yeni bir emre kadar kamusal alandaki görevinden uzaklaştırıldığı açıklandı.

Belfort kentindeki Courbet Lisesi eylemlerinde ise polisin yakaladığı bir genci Savoureuse Nehri yakınlarında boğmaya çalıştığı öne sürülen görüntüler sosyal medyada tepki topladı.

Şiddete uğrayan genç, ilgili polis hakkında suç duyurusunda bulunurken, Vesoul Cumhuriyet Savcılığı konuya ilişkin "cinayete teşebbüs" suçlamasıyla soruşturma başlatıldığını duyurdu.

Fransa'nın kuzeyindeki Lens kentindeki eylemlerde ise 15 yaşındaki bir öğrencinin elinde şok bombası patladı. Olay sonucu gencin elini kaybettiği bildirildi.

Tours kentindeki Balzac Lisesi'ndeki eylemlerde de plastik mermi isabet eden 16 yaşındaki Mael isimli bir genç sağ gözünün görme yetisini kaybetti. Olayın nasıl geliştiğine ilişkin soruşturma devam ediyor.

Hükümet, polislerin şok bombası kullanımını askıya aldı

Fransa İçişleri Bakanı Laurent Nunez, güvenlik güçlerine ülke genelinde düzenlenen lise eylemleri kapsamında şok bombası kullanmamaları talimatı verdi.

Polisin müdahale yöntemi olarak nefes darlığı yaratabilen, 160 desibele çıkan ses ve göz yaşartıcı gaz etkisi bulunan şok bombalarına, kalabalığı dağıtmak için kullanılan yere fırlatıldığında mühimmat saçan bombalara ve plastik mermiye başvurması siyasiler tarafından eleştirildi.

Solcu Boyun Eğmeyen Fransa (LFI) milletvekili Thomas Portes ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundan yaptığı açıklamada kolluk kuvvetlerinin kullandığı ses ve şok bombası gibi araçların “savaş silahı” olduğunu söyledi.

Tüm toplumsal hareketlerde bu silahların kullanımının yasaklanması gerektiğini vurgulayan Portes, Ulusal Meclis’te bu yönde adım atılması için imza kampanyası başlattıklarını hatırlattı.

Avrupa Parlamentosu (AP) üyesi LFI partili Rima Hassan ise paylaşımında, Avrupa’da toplumsal hareketlere müdahalede bu bombalara başvuran tek ülkenin Fransa olduğunu belirtti.

Öte yandan meclisin ikinci büyük sol parti Sosyalist Parti (PS) de polis şiddetine karşı harekete geçti. PS Grup Başkanvekili Boris Vallaud, eylemcilerin çoğunun reşit olmadığını hatırlatarak kolluk kuvvetlerinin bu tarz eylemlerde bazı müdahale silahlarını kullanmaması gerektiğini vurguladı.

Vallaud, polisin savunma amaçlı mühimmat fırlatan silahları ve boğma gibi sert teknikleri kullanımının yasaklanması için Meclis'e yasa tasarısı sunacaklarını duyurdu.

Sivil toplum kuruluşlarından ve siyasilerden polis şiddetine tepki

Yaklaşık 3 haftadır devam eden eylemlerde Fransız ulusal polisini denetleme ve soruşturma kurumu IGPN'de orantısız güç kullanımına ilişkin açılan soruşturma sayısı 18’e çıktı.

Aralarında eylemlerde gözaltına alınan gençlerin avukatlarının da bulunduğu Yasal Eylem Kolektifi (CAJ) üyeleri, polisin "fiziksel şiddet, hakaret ve aşağılama girişimlerine" tepki göstererek gözaltı sayısının oldukça yüksek olduğuna dikkati çekti.

Uluslararası Af Örgütü ise Fransız hükümetine gerilimi düşürmesi ve orantısız polis müdahalesini önlemesi çağrısı yaptı.

Fransız İnsan Hakları Birliği (LDH) de liselilerin baskı altına alınmasına tepki göstererek, okulların savaş alanı değil eğitim yuvası olduğunun altını çizdi.

Günlerdir devam eden eylemlerdeki polis şiddeti Ulusal Meclis'in de gündemine geldi.