Kwalifikacja wojskowa 2027: Kogo dotyczy i co warto wiedzieć

Sformułowanie „wezwanie do wojska” może wprowadzać w błąd. Kwalifikacja wojskowa nie jest rozkazem rozpoczęcia służby. To procedura administracyjna i medyczna, w trakcie której komisja ocenia zdolność do służby wojskowej oraz uzupełnia dane w ewidencji.

Z informacji publikowanych przez MON i Wojskowe Centra Rekrutacji wynika, że kwalifikacja w 2027 roku ma zostać ogłoszona 15 stycznia. Prace powiatowych i wojewódzkich komisji lekarskich na terenie całego kraju będą prowadzone od 1 lutego do 30 kwietnia 2027 roku.

Największa grupa, która będzie objęta tą procedurą, to mężczyźni urodzeni w 2008 roku, a także mężczyźni z roczników 2003–2007 bez nadanej kategorii wojskowej. To jednak nie oznacza, że po badaniu zostaną skierowani do jednostek wojskowych.

Warto więc pamiętać, że kwalifikacja jest obowiązkowa dla wskazanych grup, ale służba wojskowa nie jest dziś automatyczną konsekwencją stawienia się przed komisją. W Polsce nie przywrócono powszechnej zasadniczej służby wojskowej, więc samo wezwanie przed komisję służy przede wszystkim ustaleniu kategorii zdolności do służby i uzupełnieniu ewidencji wojskowej. Kto natomiast nie będzie musiał stawić się na kwalifikację wojskową, a kto – nawet po otrzymaniu wezwania – nie trafi do czynnej służby? Wyjaśniamy.

Kto nie pójdzie na kwalifikację wojskową w 2027 roku?

Na kwalifikację wojskową nie będą wzywani przede wszystkim:

mężczyźni urodzeni w innych rocznikach niż 2008, jeśli mają już ustaloną kategorię zdolności do służby wojskowej;

mężczyźni z roczników 2003–2007, którzy mają już określoną kategorię zdolności – ta grupa ma być wzywana tylko wtedy, gdy nie uregulowała wcześniej tej sprawy;

kobiety, które nie mają kwalifikacji przydatnych dla wojska i nie kształcą się w kierunkach wskazanych w przepisach;

osoby, które nie ukończyły 18 lat – chyba że same, jako ochotnicy, zgłoszą się do kwalifikacji;

osoby starsze, które mają już uregulowany stosunek do służby wojskowej i określoną kategorię zdolności.

Kobiety a kwalifikacja wojskowa 2027. Kogo dotyczą wezwania?

Kobiety nie są obejmowane kwalifikacją wojskową na takich samych zasadach jak mężczyźni z rocznika podstawowego. W 2027 roku wezwanie może dotyczyć kobiet urodzonych w latach 2000–2008, które:

mają kwalifikacje przydatne do służby wojskowej (wykonujące zawód psychologa, rehabilitanta, radiologa, diagnosty laboratoryjnego, informatyka, teleinformatyka, nawigatora czy tłumacza) albo kształcą się, by je uzyskać;

w roku szkolnym lub akademickim 2026/2027 kończą naukę na kierunkach lub w zawodach wskazanych w przepisach;

wcześniej nie stawały do kwalifikacji wojskowej.

Kto nie pójdzie do czynnej służby wojskowej?

To kluczowa kwestia – nawet osoba objęta kwalifikacją nie zostaje przez to automatycznie żołnierzem. Podczas procedury można otrzymać jedną z kategorii zdolności:

A – zdolny do służby wojskowej;

B – czasowo niezdolny do służby wojskowej;

D – niezdolny do służby wojskowej w czasie pokoju;

E – trwale i całkowicie niezdolny do służby wojskowej – zarówno w czasie pokoju, jak i w razie mobilizacji czy wojny.

W praktyce nie pójdzie zatem do czynnej służby osoba, która:

nie zgłosi się dobrowolnie do wybranej formy służby;

otrzyma kategorię D lub E – w zakresie wynikającym z tej kategorii;

ma kategorię B, czyli jest czasowo niezdolna do służby, do czasu ponownej oceny jej stanu zdrowia;

nie zostanie powołana na podstawie odrębnych przepisów. Sam wpis do ewidencji wojskowej nie jest bowiem powołaniem.

Niepełnosprawność a kwalifikacja wojskowa. Możliwe zwolnienie z osobistego stawiennictwa

Przepisy przewidują szczególne rozwiązanie dla części osób z orzeczoną niezdolnością do pracy lub niepełnosprawnością. Można je zwolnić z obowiązku osobistego stawienia się do kwalifikacji, jeśli skutecznie dostarczą właściwemu wójtowi, burmistrzowi albo prezydentowi miasta odpowiednie orzeczenie oraz zostanie o tym poinformowany szef Wojskowego Centrum Rekrutacji.

Dotyczy to m.in. osób:

całkowicie niezdolnych do pracy i do samodzielnej egzystencji;

zaliczonych do osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności;

zaliczonych do osób z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności;

całkowicie niezdolnych do pracy w gospodarstwie rolnym.

To ważne rozróżnienie: nie jest to automatyczne „skreślenie” z procedury bez żadnych formalności. Konieczne jest przedstawienie dokumentacji, która pozwoli określić zdolność do czynnej służby.

Brak imiennego wezwania nie zawsze zwalnia z obowiązku

Osoby należące do grup objętych kwalifikacją powinny sprawdzać obwieszczenia właściwego wojewody i informacje swojej gminy. Zgodnie z zasadami stosowanymi przy kwalifikacji wojskowej, nieotrzymanie imiennego wezwania nie zawsze zwalnia z obowiązku stawienia się, jeżeli dana osoba została objęta obwieszczeniem.

Jeżeli termin wskazany przez urząd koliduje np. z chorobą lub inną ważną przeszkodą, należy niezwłocznie skontaktować się z wójtem, burmistrzem albo prezydentem miasta. Organ może wyznaczyć inny termin.