Paşinyan, Türkmenistan'ın Türkmenbaşı kenti yakınlarındaki Avaza bölgesinde düzenlenen Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT) Liderler Zirvesi kapsamında liderlerin dar katılımlı toplantısında konuştu.
Azerbaycan ile yürütülen barış sürecine değinen Paşinyan, barış anlaşması taslağının 8 Ağustos 2025'te ABD Başkanı Donald Trump'ın Beyaz Saray'da düzenlediği zirvede paraflandığını hatırlattı.
Paşinyan, 2020'deki 2. Karabağ Savaşı'ndan sonra barışa ulaşmak için uzun yol kat ettiklerini, iki ülke arasında ateşkesin sağlanmasında Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in önemli rol oynadığını kaydetti.
Nikol Paşinyan, "Ermenistan ile Azerbaycan arasında barış, gerçekleşmiş bir olgudur. Son 2 yılda taraflar birbirine ateş açmadı, ölen veya yaralanan olmadı. 1990'lardan başlayarak 30 yılı aşkın süre boyunca her yıl her iki taraftan insanların öldüğü ve yaralandığı geçmiş dönemden farklı olarak bugün durum böyledir." ifadelerini kullandı.
Azerbaycan'la ilişkilerine de değinen Paşinyan, şunları aktardı:
"Azerbaycan demiryolları, yaklaşık bir yıldır Ermenistan'a yönelik yük taşımacılığına açıktır. Ermenistan ile Azerbaycan arasında ikili ticaret başladı. Ermenistan ile Azerbaycan arasındaki devlet sınırının 12 kilometrelik bölümü belirlendi ve işaretlendi."
Paşinyan, Uluslararası Barış ve Refah için Trump Rotası'nın (TRIPP) yakın gelecekte hayata geçirileceğini söyleyerek, "Bu proje, Ermenistan ile Azerbaycan arasındaki ulaşım bağlantılarının açılmasını sağlayacak. Buna, Azerbaycan'ın Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti toprakları üzerinden Ermenistan'ın kuzey ve güney bölgeleri arasındaki bağlantı ile Ermenistan toprakları üzerinden Azerbaycan'ın ana karası ile Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti arasındaki bağlantı da dahildir." dedi.
TRIPP'in devletlerin egemenliği, toprak bütünlüğü ve yetki alanlarına saygı temelinde gerçekleştirileceğini dile getiren Paşinyan, şöyle konuştu:
"Doğudan batıya ve güneyden kuzeye uzanan yeni uluslararası lojistik güzergahlar da açılacaktır. İran, Azerbaycan'ın Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti, Ermenistan ve Gürcistan toprakları üzerinden Basra Körfezi ile Karadeniz arasında demir yolu bağlantısı kurulması da bunlar arasındadır. TRIPP, BDT ülkeleri de dahil olmak üzere bölgedeki bütün ülkelere yeni lojistik imkanlar sağlayacaktır."
Paşinyan, Ermenistan ile Azerbaycan arasında tesis edilen barışın kusursuz olmadığını ve çözüm bekleyen insani meselelerin bulunduğunu belirterek, kayıp kişilerin akıbetinin belirlenmesi, mayın temizleme sorunları ve tutuklu bulunan kişilerle ilgili meseleleri kastettiğini söyledi.
Hem Ermenistan'da hem de Azerbaycan'da, hatta resmi düzeyde bile olumsuz söylemlerde artış yaşandığına dikkati çeken Paşinyan, bu tür gelişmelerin bazı sorunları gündeme getirse bile kalıcı barışın var olduğu gerçeğini artık sorgulatmadığını vurguladı.
Paşinyan, "Otuz yılı aşkın süren bir çatışmanın bir elektrik şalteri kapatılır gibi bir anda sona erdirilemeyeceğini anlamak gerekiyor. Bunun için zamana ve kararlılığa ihtiyaç var. Çok sayıda kayıp, acı, düşmanlık, anlaşmazlık ve uzun yıllar süren çatışmanın ardından Ermenistan ile Azerbaycan arasında barış içinde bir arada yaşamanın artık mümkün olmadığına ilişkin inanç vardı. Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev ve uluslararası ortaklarımızın desteğiyle imkansız görüneni başardık." değerlendirmesinde bulundu.
İki ülke arasında elde edilen barışın korunması gerektiğini vurgulayan Paşinyan, şunları kaydetti:
"Bu kazanım öncelikle Ermenistan ve Azerbaycan halklarına hizmet ediyor, iki ülkenin bağımsızlığının güçlenmesine katkı sağlıyor. Bu barış, Ermenistan ve Azerbaycan'ın gelecek nesillerine hizmet ediyor. Ermenistan ile Azerbaycan arasındaki barış anlaşmasının imzalanması ve nihai olarak onaylanmasına yönelik çalışmaların sürdürülmesi gerekiyor. Bu yolda ilerliyoruz. Birlikte ve işbirliği içinde nihai hedefimize ulaşacağımızı umuyor ve buna inanıyorum."
