Rutte'den Türkiye'nin rolüne vurgu, müttefiklere savunmayı güçlendirme ve Ukrayna'ya desteği artırma çağrısı

Rutte, İrlanda'nın başkenti Dublin'de düzenlenen Avrupa Siyasi Topluluğu (AST) Zirvesi marjında basın mensuplarının sorularını yanıtladı.

Orta Doğu'daki durum ve gerilimler bağlamında Türkiye'nin NATO içindeki rolüne ilişkin soruya Rutte, "Türkiye, açıkça NATO'nun kilit müttefiklerinden biri. Neredeyse en başından beri İttifak'ın parçası. Avrupa'nın en büyük ordularından birine sahip. Avrupa'nın en büyük savunma sanayisi altyapılarından birine sahip. Dolayısıyla Türkiye, her açıdan kilit bir müttefik ve diğer 31 müttefik tarafından büyük saygı görüyor." yanıtını verdi.

Rutte, Ukrayna'ya sağlanabilecek güvenlik garantilerinde NATO'nun rolüne ilişkin soru üzerine, Avrupalılar ile ABD'nin bu yıl ocak ayında Paris'te düzenlenen "çok başarılı" toplantıda, garantilerin nasıl şekillendirileceği konusunda ortak sonuçlara ulaştığını anımsattı.

Türkiye ve diğer kilit Avrupa ülkelerinin bu düzenlemelerde rol üstlenmesinin öngörüldüğünü aktaran Rutte, ABD'nin de açık bir destek güvencesi sağlayacağını ifade etti.

Rutte, "Bütün bunlar esas itibarıyla tamamlandı, hazır. Ancak şimdi elbette bir barış anlaşmasına ya da en azından ateşkese ihtiyacımız var. Herkesin başarmak için bu kadar yoğun çalıştığı şey de bu." dedi.

NATO Genel Sekreteri Rutte, "Bütün bu ülkeler aynı tehditle karşı karşıya. Rusya'dan kaynaklanan tehditler, aynı zamanda Rusya'nın İran, Çin ve Kuzey Kore gibi ülkelerle birlikte çalışmasından kaynaklanan tehditler." ifadelerini kullandı.

Zirvede bu tehditlerle nasıl baş edileceğine odaklanacaklarını belirten Rutte, bunun öncelikle mali kaynak gerektirdiğini vurguladı.

Avrupalı NATO müttefikleri ile Kanada'nın 2025 ve 2026 yıllarında toplam 250 milyar dolar ilave savunma harcaması yaptığını kaydeden Rutte, bu alanda önemli adımlar atılmasına rağmen daha fazlasına ihtiyaç olduğunu dile getirdi.

Rutte, savunma sanayisi üretiminin de artırılması gerektiğini belirterek, "Kendimizi korumak için daha fazla silah sistemine, daha fazla teçhizata ihtiyacımız var. Bu alanda çok şey yapılıyor ancak burada da daha fazlasının yapılması gerekiyor." diye konuştu.

Müzakerelerde güçlü olması için Ukrayna'ya destek çağrısı

Ukrayna'nın mücadelesinde mümkün olduğunca güçlü olmasının sağlanması gerektiğini vurgulayan Rutte, Avrupalılar ile Kanada'nın önemli katkılar sunduğunu, ABD'nin de bedeli Avrupalılar ve Kanada tarafından karşılanan kritik yardımları Ukrayna'ya sağlamayı sürdürdüğünü ifade etti.

Rutte, "Ancak Ukrayna'nın kışı atlatabilmesini ve Rusya ile müzakerelerde mümkün olduğunca güçlü olmasını sağlamak için burada da hep birlikte daha fazlasını yapmamız gerekiyor." dedi.

ABD'nin Ukrayna'ya Patriot sistemleri sevkiyatında siyasi iradesine ilişkin sorun yaşanabileceği yönündeki iddiaların sorulması üzerine Rutte, "PURL olarak adlandırılan bu program kapsamındaki tüm teslimatların, yani Ukrayna'ya giden Amerikan teçhizatının sevkiyatının, hava savunması dahil devam ettiğini söyleyebilirim. Olumlu olan bu." ifadelerini kullandı.

Sevkiyatların Patriot sistemlerini de kapsayıp kapsamadığının sorulması üzerine Rutte, "Patriotlar dahil." yanıtını verdi.

"ABD, Avrupa ve Ukrayna'nın büyük ölçüde uyum içinde"

Rutte, ABD Başkanı Donald Trump'ın damadı ve Özel Temsilcisi Jared Kushner ile Barış Özel Temsilcisi Steve Witkoff'un Moskova'dan Dublin'e gelerek akşam yapılacak toplantıya katılacaklarının belirtilmesi ve Avrupa'nın müzakere masasında yer almasının gerekip gerekmediğinin sorulması üzerine, Abu Dabi'deki görüşmelerden çıkan olumlu sonucun ABD, Avrupa ve Ukrayna arasındaki uyum olduğunu söyledi.

Rutte, "Öncelikle Abu Dabi'den çıkan son derece olumlu haberin, ABD, Avrupa ve Ukrayna'nın büyük ölçüde uyum içinde, aynı pozisyonda olması olduğunu kabul edelim." dedi.

ABD'li müzakerecilerin Moskova'da bulunduğunu ve iyi bir sonuç elde etmek için ellerinden geleni yapacaklarını belirten Rutte, "Ancak bu aşamada bu, büyük ölçüde Rusya'ya bağlı." ifadesini kullandı.

Rutte, Abu Dabi'de bulunan NATO yetkililerinin Rusya'nın bu kez ciddi olduğuna ilişkin bir bulguya sahip olup olmadığının sorulması üzerine, "Umarım bu sonuç elde edilir. Artık her şey Rusların işbirliği yapmaya istekli olup olmadığına bağlı. Bu nedenle dün hakkında yorum yapmam pek anlamlı değil. Şimdi bugündeyiz, bu akşam işin nereye vardığını görelim." değerlendirmesini yaptı.

Hibrit tehditlere karşı toplumun tamamına dayanıklılık çağrısı

Siber saldırılar ve kundaklama gibi hibrit tehditlere de dikkati çeken Rutte, bunlarla mücadelede toplumun tamamını kapsayan bir yaklaşım gerektiğini vurguladı.

"Şu anda Avrupa'nın her yerinde bu hibrit saldırıları görüyorsunuz." diyen Rutte, zirvede yalnızca hükümetlerin değil, sanayinin ve toplumun tamamının mümkün olduğunca dayanıklı hale getirilmesinin de ele alınacağını kaydetti.