Việt Nam muốn mở rộng hợp tác với Nhật Bản về AI, vật liệu mới và năng lượng

Thứ trưởng Khoa học và Công nghệ Lê Xuân Định mong muốn mở rộng hợp tác với Nhật Bản về AI, vật liệu mới, năng lượng và đào tạo các kỹ sư trưởng trong các lĩnh vực công nghệ chiến lược.

Đề xuất được Thứ trưởng Lê Xuân Định nêu tại buổi tiếp và làm việc với Đoàn Ủy ban Giáo dục, Văn hóa, Thể thao, Khoa học và Công nghệ Hạ viện Nhật Bản do ông Saito Hiroaki làm trưởng đoàn, hôm 3/9.

Thứ trưởng Định đánh giá, thời gian qua, hợp tác khoa học, công nghệ giữa hai nước đạt nhiều kết quả. Trong đó, chương trình Nexus về hợp tác nghiên cứu chung trong lĩnh vực bán dẫn đang được hai bên thúc đẩy, hướng tới đồng tài trợ các nhiệm vụ nghiên cứu về thiết kế, vật liệu, công nghệ hỗ trợ và sản xuất bán dẫn trong năm 2026 và mở rộng trong năm 2027.

Việt Nam và Nhật Bản cũng đang tăng cường hợp tác trong lĩnh vực công nghệ thông tin và truyền thông. Nhóm công tác hai bên dự kiến họp vào cuối tháng 10/2026 nhằm thúc đẩy các chương trình cụ thể.

Đề cập các định hướng thời gian tới, Thứ trưởng Lê Xuân Định nhấn mạnh 3 nội dung Việt Nam mong muốn phía Nhật Bản tiếp tục quan tâm, hỗ trợ.

Thứ nhất, hai bên tăng cường Chương trình Nexus giữa Việt Nam với Cơ quan Khoa học và Công nghệ Nhật Bản (JST) theo hướng hình thành chương trình thường niên, mở rộng sang các lĩnh vực công nghệ mà Nhật Bản có thế mạnh như AI, vật liệu mới, năng lượng tái tạo và y sinh.

Thứ hai, thúc đẩy hợp tác chặt chẽ hơn giữa doanh nghiệp hai nước trong triển khai các mô hình về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Thứ ba, Việt Nam mong muốn Nhật Bản tiếp tục hỗ trợ đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, đặc biệt là đội ngũ chuyên gia, kỹ sư trưởng trong các ngành công nghệ chiến lược.

Ông Saito Hiroaki cho biết, đoàn Nhật Bản đặc biệt quan tâm đến chính sách phát triển khoa học, công nghệ của Việt Nam, trong đó có phát triển ngành bán dẫn và nguồn nhân lực. Nhật Bản cũng quan tâm đến định hướng phát triển năng lượng của Việt Nam, nhất là chủ trương phát triển điện hạt nhân.

Trao đổi về vấn đề này, Thứ trưởng Lê Xuân Định cho biết Việt Nam đang hướng tới đa dạng hóa nguồn năng lượng, kết hợp các nguồn truyền thống với năng lượng tái tạo và điện hạt nhân nhằm đáp ứng nhu cầu năng lượng dài hạn. Việt Nam cũng quan tâm nghiên cứu các công nghệ hạt nhân hiện đại, trong đó có lò phản ứng module nhỏ (SMR), bên cạnh các dự án điện hạt nhân quy mô lớn.

Ông đánh giá quá trình chuyển đổi năng lượng của Việt Nam cần nguồn lực lớn, thời gian dài và đội ngũ chuyên gia chất lượng cao, mong muốn tiếp tục nhận được sự đồng hành, hỗ trợ của Nhật Bản trong lĩnh vực này, góp phần bảo đảm nền tảng năng lượng cho phát triển các ngành công nghệ cao.

Nam Nguyễn