Yeni Zelanda hükümeti, 16 yaşından küçük çocukların sosyal medya platformlarını kullanmasını yasaklamayı amaçlayan yasa tasarısını pazartesi günü parlamentoya sunacağını duyurdu.
Bu adımla birlikte Yeni Zelanda; gençleri Instagram ve TikTok gibi platformlardan uzak tutmayı hedefleyen ülkelerin arasına katılıyor.
Komşu Avustralya'nın aralık ayında dünyada bir ilke imza atarak benzer bir yasal düzenlemeyi hayata geçirmesinin ardından, Yeni Zelanda yönetimi de bir yılı aşkın süredir sosyal medya yasağı konusunu inceliyordu.
Hazırlanan Çevrim İçi Güvenlik Yasa Tasarısı kapsamında, kurallara uymayan Meta gibi teknoloji şirketlerine küresel gelirlerinin yüzde 10'una kadar para cezası kesilebilecek.
Yeni Zelanda Başbakanı Christopher Luxon yaptığı açıklamada, "Yeni Zelandalı çocuklardan oluşan bir kuşağa verilen zararı öylece kabul edemeyiz" dedi.
Luxon, 13 ile 17 yaş arasındaki her üç çocuktan birinin artık sosyal medyada günde en az beş saat geçirdiğini belirtti.
Sosyal medyanın gençleri zararlı içeriklere, bağımlılık yapıcı teknolojilere ve başa çıkmaya hazır olmadıkları baskılara maruz bıraktığını vurgulayan Luxon, bu durumun çocukların aile hayatını, ruh sağlığını, uykusunu ve eğitimini olumsuz etkilediğini söyledi.
Luxon; Instagram, TikTok, Snapchat ve Facebook gibi platformları özellikle işaret ederek bu şirketlerin kullanıcıların 16 yaşın üzerinde olup olmadığını denetlemek için "makul adımlar atmakla" yükümlü tutulacağını ifade etti.
Şirketlerin yaş doğrulaması yapabilmek amacıyla mevcut hesap bilgilerini, yüz üzerinden yaş tahmin teknolojilerini, dijital kimlik hizmetlerini ve resmi kimlik belgelerini kullanması gerekecek.
Tasarı ayrıca platformlara barındırdıkları riskleri değerlendirme ve bu tehlikelerin nasıl azaltıldığına dair rapor verme zorunluluğu getiriyor. Kurallara uymayan şirketler için cezai yaptırımlar uygulanacak.
Eğitim Bakanı Erica Stanford, yasa tasarısının doğrudan sosyal medya platformlarına yasal yükümlülükler getirdiğini açıkladı.
Stanford, "Çocuklar, ebeveynleri veya bakım verenleri için herhangi bir ceza öngörülmüyor" dedi.
Tasarıya yönelik eleştirilere de değinen Başbakan Luxon, bir etkinlikte yaptığı konuşmada, "Bunun basit olacağını ya da mükemmel işleyeceğini iddia etmeyeceğim. Her bir çocuğu sosyal medyadan tamamen uzaklaştıramayacağız. Bazıları her zaman yasağın etrafından dolaşmanın bir yolunu bulacaktır; ancak açıkçası bu konu en azından denememek için fazlasıyla önemli" ifadelerini kullandı.
Ulusal Parti liderliğindeki hükümetin koalisyon ortakları olan liberteryen ACT Partisi ile New Zealand First partisinin tasarıya karşı olduklarını açıklaması nedeniyle düzenlemenin parlamentodan geçip geçmeyeceği belirsizliğini koruyor.
Aynı zamanda Dışişleri Bakanı olan New Zealand First lideri Winston Peters, X platformunda yaptığı paylaşımda, "Önerilen yasa tasarısından ve bu tür düzenlemelerin ülkemizi kaçınılmaz olarak sürükleyeceği tehlikeli yönden endişe duyuyoruz" dedi.
Peters liderliğindeki popülist New Zealand First partisinden yapılan açıklamada, Avustralya'daki uygulamanın "büyük bir fiyasko" olduğu savunularak tasarıya destek verilmeyeceği bildirildi. Peters ayrıca çocukları sosyal medyadan uzak tutmanın ebeveynlerin sorumluluğunda olması gerektiğini kaydetti.
Koalisyonun diğer ortağı ACT Partisi ise düzenlemenin "işe yaramayacağını" ve gençlerin yasağı kolayca deleceğini belirterek tasarıyı desteklemediğini duyurdu.
Avustralya geçen yıl, çocukları çevrim içi zorbalıktan ve "yırtıcı algoritmalardan" korumak amacıyla 16 yaş altındakilerin Alphabet bünyesindeki YouTube ile Meta bünyesindeki Facebook ve Instagram'ın yanı sıra TikTok gibi platformlara erişimini yasaklayan ilk ülke olmuştu.
Buna karşın Avustralya merkezli araştırmacılardan oluşan bir ekibin haziran ayında yayımladığı hakemli çalışmada, getirilen kısıtlamaların ardından gençlerin sosyal medyadan uzaklaştığına dair çok az kanıt bulunduğu belirlenmişti.
